Göz ve Kulak Damlası Orucu Bozar mı? Diyanet Görüşü

Bu yazıda öğrenecekleriniz

Orucu bozan şeylerin ölçüsü
Göz damlası
Kulak damlası

Diyanet İşleri Başkanlığı’nın görüşüne göre göz damlası ve kulak damlası orucu bozmaz; çünkü bu yollar yeme-içme yolu sayılmaz. Burun damlası ve spreyinde ise ilacın boğaza ve mideye ulaşması ihtimali bulunduğundan daha dikkatli olunması gerekir. Mideye ulaştığı kesin ise oruç bozulur.

Orucu bozan şeylerin ölçüsü

Bakara Suresi’ndeki “Tan yeri ağarıp beyaz iplik siyah iplikten ayırt edilinceye kadar yiyin için, sonra geceye kadar orucu tamamlayın” ayeti (2/187) orucun temelini oluşturur. Fıkıh literatüründe orucu bozan unsurlar, yeme-içme ve cinsel ilişkidir. Bunlara ek olarak “cevf” olarak adlandırılan karın boşluğuna ve mideye vücudun doğal açıklıklarından bir şey ulaşması da orucu bozar kabul edilir. Dolayısıyla mesele, damlanın boğaza ve oradan mideye ulaşıp ulaşmadığıdır.

Göz damlası

Göz ile mide arasında doğrudan bir yol yoktur; ancak göz ile burun arasında nazolakrimal kanal bulunur ve göz damlası bu kanalla burun ve boğaza ulaşabilir. Bazı kişiler damladan sonra ağızlarında tat hissedebilir. Hanefî ve Şâfiî mezheplerinin ağırlıklı görüşü, göze sürme çekmenin veya damla damlatmanın orucu bozmadığı yönündedir; çünkü göz, yeme-içme yolu değildir ve mideye ulaşması esas olarak kesin değildir. Hz. Peygamber’in oruçlu iken sürme çektiğine dair rivayetler de bulunur; ancak bunların senedi tartışmalı olduğundan sağlamlık konusunda farklı yorumlar vardır (Ebû Dâvûd, Savm). Yine de hâlen ağırlıklı görüş orucun bozulmadığı yönündedir.

Damla sonrası boğaza tat gelirse, tükürerek bu tadı ağızdan atmak ihtiyat olarak önerilir. Mideye bilerek yutma söz konusu değilse, tat gelmesi orucu bozmaz.

Kulak damlası

Kulak ile boğaz arasında östaki borusu bulunur; zarı (kulak zarı) sağlam olan kişilerde damla mideye ulaşmaz. Kulak zarı delik olan kişide ilaç östaki borusu yoluyla boğaza geçebilir. Bu durumda mezhepler arasında görüşler ayrılır: Hanefî mezhebinde mideye ulaşan maddenin orucu bozacağı kabul edilirken, kulak içine damlatılan yağ ve ilacın bozmadığına dair görüşler de vardır. Diyanet’in kararında, kulak damlası kullanmanın orucu bozmadığı belirtilir.

Burun damlası ve spreyi

Burun, boğaza doğrudan açılan bir yoldur. Burun damlası veya spreyi, nefes çekme ile boğaza gidebilir ve orada yutulabilir. Bu sebeple bazı âlimler burun damlasının orucu bozduğunu söyler. Diyanet’in yaklaşımı, ilacın mideye ulaşmaması hâlinde orucun bozulmayacağı, yutulursa bozulacağı şeklindedir. Burun spreyi için ihtiyat olarak bu ilacın sahur ve iftar saatlerine kaydırılması önerilir. Hasta zorunlu olarak kullanıyorsa kaza ile orucunu telafi edebilir. Bu konuda benzer olan astım spreyi ile oruç yazısı da incelenebilir.

Pratik tavsiyeler

Damla kullanırken başı arkaya yatırmamak, damladan sonra göz köşesine hafif bastırmak ilacın boğaza gitmesini azaltır.
Gün içinde kullanım şart değilse, sahur ve iftar aralığına denk gelen dozlar tercih edilebilir.
Tat hissedilirse yutmadan tükürmek ihtiyat gereğidir.
Süreğen hastalığı olanlar hekim ve din görevlisine danışmalıdır.

Vesveseden korunmak

Orucu bozan şeyler konusunda aşırı titizlik, kişide vesveseye yol açabilir. Dinin ölçüsü, kesin bozan şeyler dışındaki durumlarda gereksiz endişeye kapılmamaktır. Bilmeden ya da unutarak yapılan davranışlar orucu bozmaz (Buhârî, Savm). Şüpheli durumlarda kişi, güvendiği din görevlisine danışmalı ve verdiği cevaba göre amel etmelidir.

İlgili sağlık konuları

Diyabetli hastaların iğne ve ölçümleri için insülin iğnesi ve oruç, böbrek hastaları için diyaliz hastasının orucu, sigara ve benzeri alışkanlıklar için elektronik sigara ve nargile içmek yazılarına başvurulabilir.

Genel olarak göz ve kulak damlası kullanan kişi, Diyanet görüşüne göre orucuna devam edebilir. Burun için ise ihtiyat daha ağır basar.

Mezheplerin kısa karşılaştırması

Hanefî fıkhında orucu bozan şey, doğal bir yoldan karın boşluğuna ulaşan maddedir; kulak ve göz yolları ise doğal bir yemek yolu sayılmadığından çoğu fakih bunları bozan saymaz. Şâfiî mezhebinde ise vücudun açık boşluklarına (ağız, burun, kulak gibi) giren ve içeride bir boşluğa ulaşan şeyler orucu bozar; bu nedenle kulak zarı delik olanlar için daha sıkı bir yaklaşım görülür. Mâlikî mezhebinde göze sürme çekmek ve damla damlatmak, tat boğaza ulaşmadıkça bozmaz. Hanbelî mezhebinde ise bazı âlimler tat hissinin boğazda duyulmasını bozma sebebi sayar. Görüleceği üzere mezhepler arasındaki fark, çoğunlukla damlanın boğaza ulaşıp ulaşmadığına dair ihtiyat düzeyidir. Diyanet’in tercihi, kolaylık ilkesi gereği orucun bozulmadığı yönündedir.

Yine de bu kararda kişinin kendi durumunu bilmesi önemlidir. Damla sonrasında boğazda belirgin bir akış ya da tat hissediyorsa, bu durumda kaza düşünülmesi ihtiyata uygun olur. Kronik göz hastalığı bulunan ve gün içinde sık damla kullanması gereken hastaların hekimlerinden uzun etkili ilaç seçenekleri istemesi de mümkündür.

Sıkça Sorulan Sorular

Göz damlası orucu bozar mı?

Diyanet’in görüşüne göre bozmaz. Damla sonrası ağızda tat hissedilirse tükürmek ihtiyat gereğidir.

Kulak damlası orucu bozar mı?

Kulak zarı sağlamsa bozmaz; Diyanet kulak damlasının orucu bozmadığını belirtir.

Burun damlası orucu bozar mı?

Boğaza ve mideye ulaşırsa bozar. İhtiyat olarak sahur ve iftar saatlerine kaydırılması önerilir.

Unutarak damla kullanırsam orucum bozulur mu?

Unutarak yapılan davranışlar orucu bozmaz; ancak mideye ulaşan madde konusunda hekim ve din görevlisine danışılmalıdır.

Editör: Dualarla Editör Kurulu (İlahiyat alanında eğitim almış editörler) · Son güncelleme: 26 Temmuz 2026 · Kaynaklar: TDV İslâm Ansiklopedisi, "Savm" maddesi; Diyanet İşleri Başkanlığı Din İşleri Yüksek Kurulu kararları (kurul.diyanet.gov.tr); Bakara Suresi (2/187); Ebû Dâvûd, Savm

İman ve Akaid hakkında sık sorulan sorular

80 sorunun tamamı →

Bu içerik faydalı oldu mu?

Geri bildiriminiz içeriklerimizi geliştirmemize yardım eder.

Bu içerik nasıl hazırlandı? →