Hayız ve Lohusalık Bitince Gusül Ne Zaman ve Nasıl Alınır?

Hayız ve lohusalık bittiğinde gusül, kanın kesildiği kesin olarak anlaşıldıktan sonra alınır ve bu gusül farzdır. Hanefi mezhebine göre kadın, kanın kesildiği vakitte gusül alıp en az tekbir alacak kadar zaman bulabiliyorsa o vaktin namazı kendisine borç olur. Gusül alınmadıkça kadın temizlenmiş olsa da namaz kılamaz, oruç tutamaz ve Kur’an’a dokunamaz. Gusül, niyetle birlikte ağıza ve burna su verip bütün bedeni yıkamaktan ibarettir.

Guslün dayanağı

Kur’an-ı Kerim’de kadınların hayız halinde oldukları süre içinde eşlerin onlardan uzak durmaları ve temizleninceye kadar onlara yaklaşılmaması emredilir; iyice temizlendiklerinde ise yaklaşılabileceği bildirilir (Bakara Suresi, 2/222). Fıkıh âlimleri ayetteki “iyice temizlenme” ifadesini gusül olarak açıklamıştır. Hz. Peygamber de hayızlı olan Fâtıma bint Ebû Hubeyş’e, hayız günleri bitince yıkanıp namaz kılmasını söylemiştir (Buhârî, Hayz 8; Müslim, Hayz 62).

Temizlendiğimi nasıl anlarım?

Kanın kesildiği, genellikle akıntının tamamen beyaza dönmesi veya bez ya da pamukla kontrol edildiğinde hiçbir renk görülmemesiyle anlaşılır. Kadınlar Hz. Âişe’ye içinde sarımtırak renk bulunan pamuklar gönderir, o da “Beyaz akıntıyı görünceye kadar acele etmeyin” derdi (Buhârî, Hayz 19, talik olarak). Hanefilere göre hayız süresi içinde görülen kahverengi, sarı ve bulanık renkler hayız kanı sayılır.

• Hayzın en kısa süresi Hanefilere göre üç gün, en uzun süresi on gündür.
• Lohusalığın en uzun süresi kırk gündür; en kısa süresi için bir sınır yoktur.
• Kan kırk günden önce kesilirse kadın gusledip ibadetlerine başlar; kırk günü beklemesi gerekmez.
• Şafii mezhebine göre hayzın en az süresi bir gün bir gece, en çok süresi on beş gün; lohusalığın en uzun süresi altmış gündür.

Gusül ne zaman alınmalı?

Kan kesilince guslü namaz vaktinin sonuna kadar geciktirmek caiz değildir; çünkü bu, namazın kaçırılmasına yol açar. Örneğin öğle vaktinin sonlarına doğru temizlenen kadın, hemen gusledip öğle namazını kılmalıdır. Su bulunmaması veya hastalık gibi bir mazeret varsa teyemmümle de namaz kılınabilir.

Kanın kesildiğini fark eden kadının hangi namazları kılacağı şöyle belirlenir:

1. Kan bir namaz vaktinin içinde kesildiyse ve gusül alıp tekbir getirecek kadar zaman kaldıysa o vaktin namazı borç olur.
2. Vaktin çıkmasına bu kadar bile zaman kalmadıysa o vaktin namazı borç olmaz.
3. Hayız veya lohusalık süresince kılınamayan namazlar kaza edilmez; tutulamayan Ramazan orucu ise kaza edilir. Hz. Âişe, hayız günlerinde tutamadıkları oruçları kaza etmekle emrolunduklarını, namazları kaza etmekle emrolunmadıklarını bildirmiştir (Müslim, Hayz 69).

Gusülde dikkat edilecek hususlar

• Ağız ve burun içi Hanefilere göre mutlaka yıkanmalıdır.
• Saç örgülü ise saç diplerine suyun ulaşması yeterlidir; örgüleri çözmek gerekmez.
• Kan izi kalan yerlerin temiz bir şekilde yıkanması, kokunun giderilmesi sünnete uygundur. Hz. Peygamber, hayızdan temizlenen bir kadına, misk sürülmüş bir bez parçasıyla kan izlerini temizlemesini öğretmiştir (Buhârî, Hayz 13; Müslim, Hayz 60).
• Vücutta suyun geçmesine engel olan ped kalıntısı, yapıştırıcı veya kalıcı oje gibi maddeler bulunmamalıdır.

Temizlik günleri arasında tekrar kan gelirse

Hanefi mezhebine göre on günlük hayız süresi içinde kesilip yeniden görülen kan, arada geçen temiz günlerle birlikte hayız sayılır. Kan kesildiğinde gusül alıp namaz kılan kadın, on gün dolmadan tekrar kan görürse bunlar da hayız kabul edilir. Bu gibi karışık durumlarda âdet düzenini takip etmek ve gerekirse bir din görevlisine danışmak faydalı olur.

Sık Sorulan Sorular

Hayız bitti ama geceydi, sabah namazından önce gusül alamazsam ne olur?

Temizlenmeden sonra ilk namaz vaktine yetişecek şekilde gusül alınmalıdır. Uyuyakalma gibi bir sebeple namaz kaçırılırsa kaza edilir.

Ramazanda imsaktan önce temizlenen kadın gusül almadan oruca niyet edebilir mi?

Evet. İmsaktan önce kan kesilmişse gusül alınmamış olsa bile oruca niyet edilir ve oruç geçerlidir; gusül sonra alınır ve sabah namazı kılınır.

Lohusalıkta kan on günde kesildi, kırk günü beklemeli miyim?

Hayır. Kan kesildiği anda gusül alıp namaz ve oruç ibadetlerine başlamanız gerekir.

Editör: Dualarla Editör Kurulu (İlahiyat alanında eğitim almış editörler) · Son güncelleme: 21 Eylül 2026 · Kaynaklar: Bakara Suresi (2/222); Buhârî, Hayz 8; Hayz 13; Hayz 19; Müslim, Hayz 60; Hayz 62; Hayz 69; Diyanet İşleri Başkanlığı, İlmihal I; Diyanet İşleri Başkanlığı, Kadın ve Aile İlmihali