Kur’an’da Adı Geçmeyen Peygamberler Kimler Olabilir?

Kur’an’da adı geçmeyen peygamberler konusunda en açık delil, Nisâ 164 ve Mü’min 78’dir: “Daha önce sana anlattığımız peygamberler var, anlatmadığımız peygamberler de var.” Bu nedenle bazı kişilerin peygamberliği hakkında rivayetler vardır, ancak isimleri Kur’an’da geçmediği için kesin hüküm verilmez.

Kur’an’ın Ölçüsü

Kur’an yaklaşık yirmi beş peygamberin ismini açıkça anar. Fakat Fâtır 24 “Hiçbir ümmet yoktur ki içinde bir uyarıcı gelip geçmiş olmasın” ve Nahl 36 ayetleri her topluma peygamber gönderildiğini bildirir. Bu iki ayet birlikte düşünüldüğünde, tarih boyunca adı bilinmeyen çok sayıda peygamberin bulunduğu anlaşılır. Sayı konusu için Kaç peygamber gönderildi yazısı ek bilgi verir. Müslümanın adı bilinmeyen peygamberlere topluca iman etmesi yeterlidir.

Şît (Şeys)

Âdem’in oğlu olarak kabul edilen Şît, tefsir ve tarih kaynaklarında peygamber olarak anılır. Ebû Zer rivayetinde ona elli sahife verildiği geçer; bu rivayetin senedi zayıf bulunmuştur. Kur’an’da adı geçmez. Habil’in yerine verilen oğul olarak anlatılması İsrâiliyat’ta da yer alır. Bu nedenle Şît’in peygamberliğini kabul eden âlimler çoğunluktadır, ancak ayrıntıları kesin bilgi değildir. Sahifeler hakkında Suhuf ve sahifeler yazısına bakılabilir.

Yûşa b. Nûn

Kehf 60’ta Hz. Mûsâ’nın seferde yanındaki “gencinden” söz edilir. Müfessirlerin çoğu bu gencin Yûşa b. Nûn olduğunu söyler. Hz. Mûsâ’dan sonra İsrâiloğullarını Kenan diyarına götüren kişi olarak anılır. “Bir peygamber savaşa çıktı…” şeklinde başlayan hadisin (Buhârî, Humus 8) şârihler tarafından Yûşa’ya yorumlandığı da söylenir. Peygamberlik makamı konusunda çoğu âlim onun nebî olduğunu kabul eder, ancak Kur’an doğrudan söylemez.

Danyal, Şemûn ve Diğerleri

Danyal

Danyal, Yahudi ve Hristiyan kaynaklarında Babil sürgünü sırasında yaşamış bir peygamber olarak bilinir. İslamî kaynaklarda da bazı rivayetlerle anılır ancak Kur’an’da adı geçmez. Kabri konusunda Şuş, Tarsus ve başka yerler öne sürülür; bu konu Anadolu’daki peygamber makamları yazısıyla ilişkilidir.

Şemûn ve Şemuil

Bakara 246’da İsrâiloğullarının “peygamberlerinden birine” “Bize bir hükümdar gönder” dediği anlatılır. Müfessirler bu peygamberin Şemuil olduğunu rivayet eder. Yâsîn Suresi 13-14’te Antakya halkına gönderilen üç elçiden söz edilir; bunların kimliği ve peygamber mi, Hz. Îsâ’nın havarileri mi oldukları konusunda yorumlar farklıdır.

Hızır

Kehf Suresi 65-82’de Hz. Mûsâ’nın kendisinden ilim öğrendiği salih bir kul anlatılır. Adı Kur’an’da geçmez; hadislerde “Hızır” adı verilir (Buhârî, İlim 19). Çoğunluk âlim onun nebî ya da velî olduğunu söyler. Hâlâ hayatta olup olmadığı konusunda da görüş ayrılığı vardır. Hadis âlimlerinin büyük kısmı, Hızır’ın hayatta olduğuna dair rivayetlerin güvenilir olmadığını belirtir.

Diğer İsimler: Zülkarneyn, Lokman, Uzeyr

Kehf 83-98’de geçen Zülkarneyn’in, Lokman Suresi’ndeki Lokman’ın ve Tevbe 30’daki Uzeyr’in peygamber olup olmadıkları tartışılmıştır. Çoğunluk Lokman’ı hakîm bir kul sayar; Zülkarneyn için “nebî” diyenler de vardır, ancak Kur’an bunu belirtmez. Bu isimlerin peygamber listesine kesinlikle alınması doğru değildir.

İsrâiliyat ve Halk Rivayetleri

Peygamber sayısı ve isimlerine dair halk arasında dolaşan kapsamlı listelerin çoğunda isrâiliyat unsurlar vardır. Bu nedenle bir kişinin peygamber olduğunu iddia etmek için Kur’an, sahih hadis ya da bağlayıcı bir delil gerekir. Konuya yaklaşım ilkeleri İsrâiliyat nedir yazısında anlatılmıştır. Peygamberlik makamının niteliklerini anlamak için Peygamberlerin beş sıfatı yazısı da kullanılabilir.

Kimin Peygamber Olduğu Nasıl Bilinir?

İslam âlimlerine göre bir kişinin peygamberliği ancak güvenilir bir haberle bilinebilir: Kur’an’daki açık ifade, mütevâtir ya da sahih hadis veya icmâ. Tarihî kaynaklardaki bir bilge, filozof ya da dinî lider hakkında “peygamberdi” ya da “peygamber değildi” demek için bu delillerden birinin bulunması gerekir. Bu nedenle Buda, Konfüçyüs, Sokrat gibi isimler hakkında ya kesin olumlu ya kesin olumsuz hüküm verilmez; âlimler çoğu zaman bu konuda susmayı tercih eder. Bazı müfessirlerin Zülkifl’i Hızır ya da Yeşaya ile özdeşleştirmesi gibi örnekler, aynı ihtiyatın gerekliliğini gösterir.

Bu yaklaşım, hem aşırı genişleten hem aşırı daraltan iki uca karşı bir denge sağlar. Kur’an’ın açık bildirimi dışında kalanlar için “Allah en iyisini bilir” demek, imanın bir parçası olan edep anlayışıdır. Peygamberlerin kabirleri ve makamlarına dair anlatılar da benzer biçimde delillerine göre değerlendirilir; halkın saygı ve sevgisi ayrı, kesin bilgi ayrı konudur. Mucize türleri yazısı ve nebî ile resûl farkı yazısı bu delil kavramlarını tamamlar.

Adı Bilinmeyenlere İman

Amentü’de ve Bakara 285’te peygamberlere iman, topluca ifade edilir. Bu nedenle Müslüman, ismini bildiği peygamberlere ismen, bilmediklerine ise “Bütün peygamberlere iman ettim” diyerek icmâlen inanır. Bir peygamberi bilmemek imana zarar vermez; bilinen bir peygamberi kasıtlı olarak inkâr etmek ise imana zarar verir. Bu denge, hem inancın sadeliğini hem de bilgi eksikliği karşısındaki tevazuyu korur.

Sıkça Sorulan Sorular

Kur’an’da adı geçmeyen peygamber var mı?

Evet. Nisâ 164 ve Mü’min 78 ayetleri, anlatılmayan peygamberlerin de bulunduğunu açıkça bildirir.

Hz. Hızır peygamber miydi?

Âlimler arasında nebî, velî ya da melek olduğu yönünde farklı görüşler vardır; Kur’an onu isimsiz “kullarımızdan bir kul” diye anar (Kehf 65).

Hz. Yûşa kimdir?

Hz. Mûsâ’nın genci ve halefi olarak bilinir. Kur’an adını anmaz; Kehf 60’ta “gencine” ifadesiyle geçer ve onun Yûşa b. Nûn olduğu rivayet edilir.

Adı geçmeyen peygamberleri bilmek gerekli mi?

Hayır. Bilinmeyen peygamberlere icmâlen iman etmek yeterlidir.

Editör: Dualarla Editör Kurulu (İlahiyat alanında eğitim almış editörler) · Son güncelleme: 29 Temmuz 2026 · Kaynaklar: Nisâ 164, Mü'min 78, Bakara 246, Kehf 60-82 (kuran.diyanet.gov.tr); TDV İslâm Ansiklopedisi, "Şît", "Yûşa", "Danyal", "Hızır" md.; İbn Kesîr, Kasasü'l-enbiyâ; Taberî, Târîh ve Câmiu'l-beyân

İman ve Akaid hakkında sık sorulan sorular

80 sorunun tamamı →

• İman nedir, kısaca nasıl tanımlanır?
• İmanın şartları kaçtır ve nelerdir?
• Âmentü duası nedir, ezberlemek şart mıdır?
• İman ile İslam arasında fark var mıdır?
• Kelime-i şehâdet nedir, söyleyen Müslüman olur mu?

Bu içerik nasıl hazırlandı? →