🤲 Benim İçin Dua Et Giriş

Kulak Delmek: Küpe Takmak Erkek ve Kadın İçin Hükmü

Giyim, Kuşam ve GörünümGüncelleme: 10 Eylül 202610 dk okuma

Kız ve erkek çocuğun kulağını delmek, kadının küpe takması ve erkeğin küpesi hakkında mezhep görüşleri, sağlık uyarıları ve ölçüler.

Bu yazıda öğrenecekleriniz

  • Kızlar ve kadınlar için hüküm
  • Erkekler için hüküm
  • Mezhep ve görüşler: tablo

Kız çocuğunun ve kadının kulağını süs için delmek, mezheplerin çoğunluğuna göre caizdir; erkeklerin küpe takması ise kadınlara benzeme gerekçesiyle ağırlıklı olarak mekruh veya haram sayılır. Bu yüzden hüküm cinsiyete göre değişir ve sağlık koşullarına dikkat edilmesini gerektirir.

Kızlar ve kadınlar için hüküm

Klasik fıkıh eserlerinde kadının süslenmesi serbest bir alandır. İbn Âbidîn gibi Hanefî fakihleri, kulak delmenin kadınların süslenmesine yönelik olduğunu ve bunun caiz olduğunu belirtmişlerdir. Bu görüşün gerekçesi, çocuğa verilen acının çok az olması ve işlemin meşru bir fayda taşımasıdır: Süslenme kadının tabii ihtiyaçlarındandır. Şâfiî mezhebinde de kadın çocuğun kulağının delinmesi için benzer bir izin görülür. Bazı alimler ise çocuğun kendi rızası bulunmadığı için gerektiğinde bekleyip büyüdüğünde kararı ona bırakmayı daha uygun bulurlar; bu bir hüküm farkı değil, tercih farkıdır.

Erkekler için hüküm

Erkeğin küpe takması konusunda hadislerde doğrudan bir yasak yoktur; ancak kadınlara benzeyen erkeklere yönelik genel uyarı (Buhârî, Libâs) esas alınır. Hanefî fıkıh kaynaklarında erkeğin kulağını delmek ve küpe takmak mekruh ya da cinsler arası benzeşme sebebiyle haram sayılmıştır. Mâlikî ve Hanbelî mezheplerinde de benzer bir yaklaşım görülür. Bu hükmün erkeğin saç uzatması ve küpe takması yazısındaki gerekçeleri ayrıntılı olarak ele alınmıştır. Günümüzde bazı toplumlarda küpe, erkekler için de yaygın bir aksesuar olabilir; ancak örf bu şekilde değişse bile pek çok alim, hükmün aynı kalması gerektiğini söyler. Bunun sebebi, hadisin illetinin yalnızca toplumsal görüş değil, fıtrata uygunluk olarak okunmasıdır.

Mezhep ve görüşler: tablo

Durum Genel hüküm Not
Kız bebek / çocuk Caiz Sağlık ve hijyen şartıyla; küçük acı hoşgörülür
Yetişkin kadın Caiz Süslenme hakkı; yalnızca kulak ve tehlike taşımayan bölgeler
Erkek çocuk Mekruh / haram görüşü ağır basar Benzeşme gerekçesi; bazı alimler çocuk için müsamaha gösterir
Yetişkin erkek Mekruh veya haram Örfün değişmesi hükmü gevşetir mi, tartışmalı

Sağlık ve güvenlik

Kulak memesi dışındaki bölgeler (kıkırdak gibi) enfeksiyon riski taşır. Steril olmayan iğneyle ya da tabancayla delme, kalıcı iz, alerji ve enfeksiyona sebep olabilir. Bebeklerde delmeyi bir yaşından önce yapmamak, çocuğun bağışıklığı ve tetanoz aşısı gibi konularda hekime danışmak yerinde olur. Metal alerjisi olan kişiler nikel içeren küpelerden uzak durmalıdır. Zarar vermemek İslam hukukunun temel ilkesidir; bu yüzden riskli bir uygulamayı dinen caiz olsa bile yapmamak gerekir. Süs amaçlı vücut müdahaleleriyle ilgili genel çerçeve için estetik müdahaleler yazısına bakılabilir.

Abdest ve gusül açısından

Küpe abdestte engel oluşturmaz, çünkü kulak mesh edilir; takılı küpe ya da delik suyun ulaşmasını engellemez. Gusülde ise vücudun hiçbir yerinin kuru kalmaması esastır. Dar bir delikteki küpe, suyun deliğe ulaşmasını zorlaştırıyorsa küpeyi oynatmak ya da çıkarmak tavsiye edilir. Bu ölçü kolye, yüzük ve bilezik için de geçerlidir.

Uygulama önerileri

  • Karar vermeden önce mezhebinizin görüşünü ve Diyanet’in yaklaşımını öğrenin.
  • Bebeğin kulağını delmek istiyorsanız bir sağlık kuruluşunda steril ortamda yaptırın.
  • Erkek çocuğunuz için bu konuda tereddüdünüz varsa ihtiyat yolunu seçin.
  • Küpeyi kullanırken hijyene ve düzenli temizliğe önem verin.
  • Takıya takı eklemek (aşırı süs) için israf ve gösterişten kaçının.

Hz. Peygamber döneminde küpe

Rivayetlerde kadınların küpe ve gerdanlık gibi takılar taktığı açıkça geçer. Bayram hutbesinden sonra kadınlara sadaka vermelerini hatırlatan Hz. Peygamber’in ardından, kadınların küpelerini ve yüzüklerini Hz. Bilâl’in eteğine attığı rivayeti Buhârî ve Müslim’de yer alır (Bayram bölümleri). Bu olay hem kadınlarda küpe kullanımının bilinen bir gelenek olduğunu hem de takının sadaka olarak verilmesinin teşvik edildiğini gösterir. Küpenin delik gerektirdiği, o dönemin kadınları için olağan bir uygulama olduğu için fakihler hükmü buradan çıkarırken kulak delmenin acısı üzerinde uzun uzadıya durmamışlardır.

Çocuğun rızası ve velinin yetkisi

Fıkıhta veli, çocuğun maslahatına uygun işlemleri onun adına yapabilir; sünnet, aşı ya da küpe için kulak delme bu kapsamda değerlendirilmiştir. Maslahat ölçüsü, çocuğa ciddi zarar vermeyecek ve geçici olacak bir uygulamayı gerektirir. Ebeveynin buradaki sorumluluğu, işlemi hijyenik bir ortamda, uygun yaşta ve çocuğun sağlığını göz önünde bulundurarak yaptırmaktır. Bazı aileler çocuğun kendi isteğini bekler; bu da dinen sorun oluşturmayan, hatta çocuğun iradesine saygı gösteren bir tutumdur.

Piercing ve diğer süs delikleri

Dil, burun, kaş ve göbek gibi bölgelerdeki süs delikleri kulak memesinden farklı bir tartışma konusudur; bu konuda ayrı bir yazı bulunur. Genel olarak kıkırdak ve hassas bölgelerdeki delikler, sağlık riski ve gereksiz acı sebebiyle daha ihtiyatlı karşılanır. Kulak memesi ise yüzyıllardır yaygın ve nispeten güvenli bir uygulama olarak kabul edilmiştir. Bu fark, aynı hükmün her delik için otomatik uygulanamayacağını gösterir.

Benzer şekilde benzeşme yasağının ve erkek giyim ölçülerinin ayrıntıları ilgili yazılarda bulunabilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Kız bebeğin kulağını delmek caiz mi?

Fakihlerin çoğu, kadınların süslenmesi için kulak delmeyi küçük bir acı vermesine rağmen caiz görmüştür. Yöntemin sterilizasyon ve çocuğun yaşı bakımından sağlık uzmanıyla belirlenmesi önerilir.

Erkek küpe takabilir mi?

Hanefî ve Şâfiî kaynaklarının çoğunda erkeğin küpe takması kadınlara benzeme gerekçesiyle mekruh ya da haram sayılır. Toplumun örfü değişse bile alimlerin çoğu ihtiyatlı davranmayı önerir.

Küpe delmek vücuda zarar vermek sayılır mı?

Küçük bir acı ve belirli bir meşru fayda (süslenme) içeren bu işlem, tedavi ve makyaj gibi meşru gayelerle benzer görülerek caiz kabul edilmiştir. Tehlikeli bölgelerde ya da sağlıksız ortamda yapılması ise doğru değildir.

Kulağı delik olan kişi namaz kılarken küpeyi çıkarmalı mı?

Küpe namaza engel değildir; abdestte kulağın dış kısmına mesh yapılırken küpenin takılı kalması ya da çıkarılması sorun doğurmaz. Gusülde ise deliğe suyun ulaşması için küpeyi oynatmak tavsiye edilir.

Editör: (İlahiyat alanında eğitim almış editörler) · Son güncelleme: · Kaynaklar: Buhârî, Libâs; Müslim, Libâs; İbn Âbidîn, Reddü’l-muhtâr (Hanefî fıkhı, "hazr ve ibâha" bahsi); TDV İslâm Ansiklopedisi, "Küpe" ve "Ziynet" maddeleri; Diyanet İşleri Başkanlığı, Din İşleri Yüksek Kurulu fetvaları

İman ve Akaid hakkında sık sorulan sorular

80 sorunun tamamı →
YAPAY ZEKÂYA BU SAYFAYI SOR0 görüntülenme · 7 dk okuma

Sorunuz seçtiğiniz yapay zekâ hizmetinde yeni sekmede açılır; dini hükümler için Diyanet'e danışınız.

Bu içerik faydalı oldu mu?

Geri bildiriminiz içeriklerimizi geliştirmemize yardım eder.

Bu içerik nasıl hazırlandı? →

Kaynakça

  1. Buhârî, Libâs; Müslim, Libâs
  2. İbn Âbidîn, Reddü’l-muhtâr (Hanefî fıkhı, "hazr ve ibâha" bahsi)
  3. TDV İslâm Ansiklopedisi, "Küpe" ve "Ziynet" maddeleri
  4. Diyanet İşleri Başkanlığı, Din İşleri Yüksek Kurulu fetvaları

Genel kaynaklarımız için Kaynakça sayfasına bakınız. Fetva için: Diyanet İşleri Başkanlığı, Alo 190.