İyilik Güzel Ahlâktır

Bu hadis, iyilik ve günah kavramlarını hem tanımlar hem de insana kendi vicdanını bir ölçü olarak gösterir. İyilik, kapsamlı bir kelimedir; Allah’a ve insanlara karşı yapılan bütün güzellikleri içine alır. Peygamber Efendimiz onu “güzel ahlâk” olarak tarif etmiştir; çünkü güzel ahlâk bütün iyiliklerin kaynağıdır.

Günahın tarifi ise son derece incedir: İnsanın içini rahatsız eden, başkalarının duymasından utandığı şey. Allah’ın insana verdiği selim fıtrat, kötüyü sezme kabiliyetine sahiptir. Bir işi gizleme ihtiyacı duymak, çoğu zaman onun yanlış olduğunun işaretidir.

Vâbisa rivayetindeki “insanlar sana fetva verse de” ifadesi, kalbi temiz müminin şüpheli bir konuda başkalarının onayıyla yetinmeyip vicdanını da dinlemesi gerektiğini gösterir. Ancak bu ölçü, açık hükümleri olan konularda değil, şüpheli alanlarda ve gönlü imanla aydınlanmış kimseler için geçerlidir; açık hükümlerde esas olan dinin delilleridir.

Günlük hayatta bu hadis, bir karar vermeden önce kendimize “Bunu herkes bilse rahat eder miyim?” diye sormayı öğretir.

Editör: Dualarla Editör Kurulu (İlahiyat alanında eğitim almış editörler) · Son güncelleme: 21 Eylül 2026 · Kaynaklar: Müslim, Birr (Nevvâs); Ahmed b. Hanbel, Müsned ve Dârimî (Vâbisa)

Bu içerik nasıl hazırlandı? →