Oruçluya İftar Ettirmenin Sevabı ve İftar Daveti Adabı
Oruçluya iftar ettirenin sevabı nedir, iftar daveti nasıl verilir, davete nasıl gidilir? Hadisler ışığında iftar sofrası, misafir ve ev sahibi adabı.
- İftar Ettirmek Neden Bu Kadar Değerli?
- İftar Davetinde Ev Sahibinin Adabı
- Davete Katılanın Adabı
Kısa cevap: Bir oruçluya iftar ettiren kişiye, oruçlunun sevabından hiçbir şey eksilmeksizin onun sevabı kadar ecir verilir. Peygamberimiz bu müjdeyi “Kim bir oruçluya iftar ettirirse, oruçlunun ecrinden bir şey eksilmeden onun ecri kadar sevap kazanır” sözüyle bildirmiştir (Tirmizî, Savm; İbn Mâce, Sıyâm). İftar ettirmek için büyük bir sofra kurmak şart değildir; bir hurma veya bir bardak su ikram etmek de bu faziletin kapısını açar.
İftar Ettirmek Neden Bu Kadar Değerli?
Oruç, Allah’ın “O benim içindir, mükâfatını ben vereceğim” (Buhârî; Müslim) buyurduğu özel bir ibadettir. Böyle değerli bir ibadete ortak olmak, oruçlunun sevabı kadar ecir almak anlamına gelir. İftar ettirmek aynı zamanda sadaka, ikram, akrabalık bağlarını güçlendirme ve komşuluk hakkını gözetme gibi pek çok güzel ameli bir araya getirir.
Kur’an, sevdiği hâlde yemeği yoksula, yetime ve esire yediren iyi kulları över ve onların “Biz sizi ancak Allah rızası için doyuruyoruz; sizden bir karşılık ve teşekkür beklemiyoruz” dediklerini aktarır (İnsân Suresi, 76/8-9). İftar ikramının ruhu da bu ihlastır: gösteriş için değil, Allah rızası için doyurmak.
İftar Davetinde Ev Sahibinin Adabı
- Niyeti düzeltmek: Davetin amacı övünmek ya da sofra yarıştırmak değil, oruçluyu doyurmak ve gönül almak olmalıdır.
- İhtiyaç sahiplerini unutmamak: Peygamberimiz, yalnızca zenginlerin çağrılıp fakirlerin bırakıldığı düğün yemeğini “yemeklerin en kötüsü” olarak nitelemiştir (Buhârî; Müslim). İftar davetlerinde de yalnız, yaşlı, öğrenci ve dar gelirli kişilere yer açmak bu uyarının gereğidir.
- İsraftan kaçınmak: Çok çeşitli ve artacağı bilinen yemekler yerine sade, bereketli bir sofra kurmak.
- Namaz vaktini gözetmek: Misafirlerin akşam namazını kılabileceği temiz bir yer ve seccade hazırlamak.
- Güler yüz ve ikram: Misafiri kapıda karşılamak, hâlini hatırını sormak, ikramı gönül hoşluğuyla yapmak.
Davete Katılanın Adabı
Peygamberimiz, bir Müslümanın diğeri üzerindeki haklarından birinin davetine icabet etmek olduğunu bildirmiştir (Buhârî; Müslim). Davete katılan kimsenin dikkat etmesi gereken bazı hususlar şunlardır:
- Mümkünse iftar vaktinden biraz önce gelmek, ev sahibini son dakikada telaşa düşürmemek.
- Sofradaki yemekleri eleştirmemek; Peygamberimiz hiçbir yemeği ayıplamaz, beğenmediğini yemeden bırakırdı (Buhârî; Müslim).
- Yemekten sonra ev sahibine dua etmek. Peygamberimizin iftar ettiği evde “Yanınızda oruçlular iftar etsin, yemeğinizi iyiler yesin, melekler de size rahmet okusun” anlamında dua ettiği rivayet edilmiştir (Ebû Dâvûd, Et’ime).
- Uzun süre oturarak ev sahibini yormamak, teravih vaktini ve aile düzenini gözetmek.
- Sohbeti gıybet ve boş sözden uzak tutmak; orucun kazandırdığı hassasiyeti sofrada da korumak.
İftar Ettirmenin Farklı Yolları
Herkesin evinde kalabalık sofralar kurma imkânı olmayabilir. Ancak iftar ettirmenin sevabına ulaşmanın pek çok yolu vardır:
- Camiye iftarlık hurma, su veya çorba götürmek.
- Güvenilir yardım kuruluşları aracılığıyla ihtiyaç sahiplerine iftar paketi ulaştırmak.
- Komşuya, özellikle yalnız yaşayan yaşlılara bir tabak yemek göndermek.
- İş yerinde veya okulda oruçlu arkadaşlara iftarlık ikram etmek.
- Yolda, trafikte iftar vaktine yakalanan kişilere su ve hurma dağıtmak.
Oruç Tutmayanlara İkram
İftar sofrasında hastalık, yolculuk ya da başka bir mazeret nedeniyle oruç tutamayan kişiler de bulunabilir. Onları sofradan uzaklaştırmak veya sorgulamak doğru değildir. Mazeret sahibi misafire saygı göstermek, onun da bu bereketli sofranın bir parçası olmasını sağlamak Ramazan’ın birleştirici ruhuna uygundur. Sevaba gelince, hadisin müjdesi oruçluya iftar ettirmekle ilgilidir; ancak her ikram başlı başına bir sadaka olarak ecir kazandırır.
İftar Sofralarında Gösterişten Sakınmak
Son yıllarda bazı iftar davetleri, lüks mekânlarda verilen ve sosyal medyada paylaşılan gösteriş sofralarına dönüşebilmektedir. Oysa Ramazan, nefsi terbiye etme ve yoksulun hâlini anlama ayıdır. Peygamberimiz ameller ancak niyetlere göredir buyurmuştur (Buhârî; Müslim). Aynı sofra, niyete göre ya büyük bir sevap kapısı ya da riya ve israfın bir örneği olabilir. Ev sahibinin sofrasını mütevazı tutması, ikram ettiği kişilerin onurunu gözetmesi ve yardım ettiği ihtiyaç sahiplerini teşhir etmemesi bu açıdan çok önemlidir.
Ramazan’da sadakanın gizli verilmesi de ayrıca faziletlidir. Kur’an, sadakayı açıktan vermenin güzel olduğunu, ancak gizlice fakirlere vermenin daha hayırlı olduğunu bildirir (Bakara Suresi, 2/271). İftar paketlerini dağıtırken fotoğraf çekmekten kaçınmak, ihtiyaç sahibini mahcup etmemek bu inceliğin günümüzdeki karşılığıdır. Böylece iftar ettirmek, hem oruçlunun sevabına ortak olmaya hem de ihlaslı bir sadakaya dönüşür.
Sık Sorulan Sorular
Sadece bir hurma ikram etmek iftar ettirmek sayılır mı?
Evet. İftar ettirmenin faziletine ulaşmak için doyurucu bir yemek şart değildir. Bir hurma, bir yudum su veya bir bardak süt ikram etmek de iftar ettirmektir. Doyurmak ise daha kâmil bir iyiliktir.
Aile fertlerine iftar hazırlamak da bu sevaba dahil midir?
Evet. Hadisteki müjde genel olduğu için eşine, çocuklarına, anne-babasına iftar hazırlayan kişi de inşallah bu sevaba ortak olur. Ailenin nafakasını sağlamanın kendisi de ayrıca sadaka hükmündedir.
İftar davetini kabul etmek zorunlu mudur?
Meşru bir mazeret yoksa davete icabet etmek sünnettir. Mazeret varsa kibar bir dille özür dilemek ve ev sahibine dua etmek yeterlidir.
Editör: Dualarla Editör Kurulu (İlahiyat alanında eğitim almış editörler) · Son güncelleme: · Kaynaklar: İnsân Suresi (76/8-9); Tirmizî, Savm; İbn Mâce, Sıyâm; Buhârî, Savm; Müslim, Sıyâm; Ebû Dâvûd, Et'ime
Bu içerik faydalı oldu mu?
Geri bildiriminiz içeriklerimizi geliştirmemize yardım eder.
Kaynakça
- İnsân Suresi (76/8-9)
- Tirmizî, Savm
- İbn Mâce, Sıyâm
- Buhârî, Savm
- Müslim, Sıyâm
- Ebû Dâvûd, Et'ime
İlgili Yazılar
Kur'an ve TefsirRamazan’da Günde Kaç Sayfa Okumalı? Kolay Hatim Planı Önerileri
Ramazan'da hatim için günde kaç sayfa okumak gerekir? Namazlara bölünmüş planlar, çalışanlar ve yeni başlayanlar için esnek Kur'an…
Mübarek ZamanlarKandillerde Sadaka ve İnfak: Kime, Nasıl ve Ne Kadar Verilir?
Kandil gecelerinde sadaka vermenin fazileti, sadakanın öncelikli olarak kimlere verileceği, gizli ve açık sadaka dengesi ve pratik infak…
Mübarek ZamanlarYeni Müslümanın İlk Ramazanı: Oruç İçin Bilinmesi Gerekenler
İlk kez oruç tutacak yeni Müslümanlar için sahur, iftar, orucu bozan şeyler, iş ve aile hayatında oruç ve…
İbadet RehberiOruca Niyet Ne Zamana Kadar Edilir? Niyetsiz Oruç Olur mu?
Ramazan orucuna niyet vakti ne zaman biter, sahura kalkmayan ne yapar? Niyetin şartları, oruç türlerine göre niyet vakti…
Soru – CevapBankada Biriken Faiz Parası Ne Yapılır, Kimlere Verilebilir?
Hesabınızda istemeden biriken faiz veya geçmişte alınan faiz geliri ne yapılmalı? Bankada bırakmak mı, almak mı doğru; kimlere…
İbadet RehberiKaza Orucu Nasıl Tutulur? Niyeti, Zamanı ve Sık Yapılan Hatalar
Kaza orucuna ne zaman ve nasıl niyet edilir, peş peşe tutmak şart mı, borç sayısı bilinmiyorsa ne yapılır?…