Cuma Namazı Nasıl Kılınır? Adım Adım Anlatım

Özet tablo

Hükmü	Farz-ı ayn (şartlarını taşıyan erkekler için)
Rekât yapısı	4 rekât ilk sünnet + 2 rekât farz + 4 rekât son sünnet
Vakti	Cuma günü öğle vakti içinde, hutbeden sonra
Yaklaşık süre	25 dakika
Adım sayısı	8 adım

📋 Rekât tablosu

Niyet

نَوَيْتُ أَنْ أُصَلِّيَ فَرْضَ صَلَاةِ الْجُمُعَةِ

Okunuşu: Neveytü en usalliye farda salâti’l-cum’a

Türkçesi: Niyet ettim Allah rızası için cuma namazının farzını kılmaya, uydum hazır olan imama.

Niyet esasen kalbin kararıdır; dille söylemek onu pekiştirmek içindir. Arapça söyleyemeyen kişi Türkçe niyet eder, namazı sahih olur.

Bu namaz hakkında bilinmesi gerekenler

Cuma namazının farz olması için vakit, cemaat, şehir (veya cemaatin toplanabildiği yerleşim), izin ve hutbe gibi şartlar aranır. Hutbe namazın bir parçası sayıldığı için hutbe sırasında konuşulmaz, telefonla ilgilenilmez. Kadınlara ve yolculara cuma farz değildir; kıldıklarında sahih olur ve ayrıca öğle namazı kılmaları gerekmez.

Adım adım anlatım

8 adım

Hazırlık: gusül, temiz giysi ve erken gitmek

Hazırlık Boy abdesti almak, temiz giyinmek, güzel koku sürünmek ve camiye erken gitmek sünnettir.

Duruş: Camiye girerken sağ ayakla girilir.

Safları önden doldurmak, kimsenin önünden geçmemek adaptandır.

İlk sünnet (4 rekât)

Cumanın ilk sünneti Öğlenin ilk sünneti gibi dört rekât tek selâmla kılınır.

Duruş: Ayakta başlanır, ikinci rekâtta oturulur.

Hutbeyi dinlemek

Sessizce dinleme İç ezandan sonra hatip minbere çıkar. Hutbe boyunca namaz kılınmaz, konuşulmaz; yanındakini susturmak için bile olsa söz söylenmez.

Duruş: Oturarak, kıbleye dönük.

Kamet ve niyet

Niyet Kamet getirilir; “Niyet ettim cuma namazının farzını kılmaya, uydum hazır olan imama” diye niyet edilir.

Duruş: Saf düzeninde ayakta, omuzlar bitişik.

1. rekât

Birinci rekât

İmamı dinleme İftitah tekbirinden sonra Sübhâneke okunur, sonra susulur; imam Fâtiha ve sûreyi sesli okur, cemaat dinler.

Duruş: Ayakta, eller bağlı.

Cemaatte kıraat imama aittir; cemaat Fâtiha okumaz.

Rükû ve secdeler

Tesbihler Rükûda “Sübhâne rabbiye’l-azîm”, secdede “Sübhâne rabbiye’l-a’lâ” üçer kere söylenir.

Duruş: İmamın hareketinden sonra geçilir, önüne geçilmez.

2. rekât

İkinci rekât ve son oturuş

Ettehiyyâtü, Salli-Bârik, Rabbenâ âtinâ İkinci rekâtın secdelerinden sonra oturulup son oturuş duaları okunur.

Duruş: Oturarak.

Selâm ve son sünnet (4 rekât)

Selâm İmamla birlikte sağa ve sola selâm verilir; ardından dört rekât son sünnet kılınır.

Duruş: Selâmdan sonra kısa bir dua yapılıp sünnete kalkılır.

Erkek ve kadın duruş farkları

Erkeklere göre duruş

İftitah tekbirinde eller kulak hizasına kadar kaldırılır, baş parmaklar kulak yumuşağına değecek kadar yaklaşır.
Kıyamda eller göbek altında bağlanır; sağ el sol elin üzerindedir.
Rükûda sırt ile baş aynı düzlemde tutulur, parmaklar açık şekilde dizleri kavrar.
Secdede kollar yanlardan ayrı tutulur, dirsekler yere değmez, karın uyluklardan uzaktır.
Oturuşta sol ayak yere yatırılıp üzerine oturulur, sağ ayak dikilir ve parmak uçları kıbleye çevrilir.
Şartlarını taşıyan erkek için cuma farz-ı ayndır; cemaate katılmak esastır ve o gün ayrıca öğle namazı kılınmaz.

Bu farklar Hanefî mezhebinde tercih edilen duruşlardır. Duruş farkı namazın geçerliliğini değil edebini ilgilendirir.

Sık yapılan hatalar

Hutbe okunurken selâm almak, konuşmak veya telefonla ilgilenmek.
İç ezan okunurken sünnete başlamak; sünnet iç ezandan önce bitirilir.
Cumaya yetişemeyip camide tek başına iki rekât cuma kılmaya çalışmak: yetişemeyen kişi öğle namazını dört rekât kılar.
Safta boşluk bırakmak ve arka safa geçmek için cemaatin önünden yürümek.

Sık sorulan sorular

Cumaya geç kaldım, imam rükûda; namazım olur mu?

İmama son oturuşta bile yetişseniz cumaya yetişmiş sayılırsınız ve imam selâm verdikten sonra kalkıp eksik rekâtları tamamlarsınız. İmam selâm verdikten sonra geldiyseniz cuma değil, öğle namazı kılarsınız.

Cuma kılan öğle namazını da kılar mı?

Hayır. Cuma namazını kılan kişi o gün ayrıca öğle namazı kılmaz.

İşten izin alamıyorum, ne yapmalıyım?

Cumaya gidememek için gerçek bir mazeret (hastalık, can-mal tehlikesi, izin verilmemesi gibi) aranır. Bu durumda öğle namazı kılınır. Kendi durumunuzun mazeret sayılıp sayılmadığı konusunda müftülüğe danışmanız daha isabetli olur.

Bu sayfadaki anlatım Hanefî mezhebi esas alınarak hazırlanmıştır; gerekli yerlerde Şâfiî mezhebindeki fark belirtilmiştir. Kendi durumunuza ait kesin hüküm için müftülüğe veya Diyanet Alo 190 hattına danışınız.

Kaynak: Kur’an-ı Kerîm, Cum’a 62/9-10. Hanefî fıkhında cumanın şartları; Diyanet İlmihali, “Cuma namazı” bölümü.