🕌 Namaz Rehberi · Farz (4 rekât) + müekked sünnetler (4 + 2 rekât)
Öğle Namazı Nasıl Kılınır?
Öğle namazı dört rekât ilk sünnet, dört rekât farz ve iki rekât son sünnet olmak üzere on rekâttır. Günün ortasında kılındığı için iş ve…
Özet tablo
| Hükmü | Farz (4 rekât) + müekked sünnetler (4 + 2 rekât) |
|---|---|
| Rekât yapısı | 4 rekât ilk sünnet + 4 rekât farz + 2 rekât son sünnet |
| Vakti | Güneşin tepe noktasından dönmesiyle başlar, her şeyin gölgesi kendi boyunun bir (Hanefî’de iki) katı olana kadar sürer |
| Yaklaşık süre | 12 dakika |
| Adım sayısı | 31 adım |
Niyet
نَوَيْتُ أَنْ أُصَلِّيَ فَرْضَ صَلَاةِ الظُّهْرِ
Okunuşu: Neveytü en usalliye farda salâti’z-zuhr
Türkçesi: Niyet ettim Allah rızası için öğle namazının farzını kılmaya.
Niyet esasen kalbin kararıdır; dille söylemek onu pekiştirmek içindir. Arapça söyleyemeyen kişi Türkçe niyet eder, namazı sahih olur.
Bu namaz hakkında bilinmesi gerekenler
Vakit, güneşin tam tepe noktasını geçmesiyle girer. Güneş tam tepedeyken (istivâ vakti) namaz kılınmaz, birkaç dakika beklenir. Öğlenin ilk dört rekât sünneti tek selâmla kılınır ve bu yönüyle diğer dört rekâtlı sünnetlerden ayrılır.
Adım adım anlatım
31 adım1. rekât
İftitah tekbiri
- Allahu ekber Elleri kaldırıp “Allahu ekber” diyerek namaza başlanır. Bu tekbirden sonra namaz dışı söz ve hareket kesilir.
Duruş: Kıbleye dönük, ayakta. Eller yukarı kalkar, sonra bağlanır.
Tekbirle birlikte kalpten niyet tazelenir; niyet dille de söylenebilir.
Sübhâneke
- Sübhâneke duası Sübhânekellâhümme ve bi-hamdik…
Duruş: Ayakta, eller bağlı; gözler secde yerinde.
Eûzü-Besmele ve Fâtiha
- Eûzü-Besmele Eûzü billâhi mine’ş-şeytâni’r-racîm · Bismillâhirrahmânirrahîm
- Fâtiha sûresi Namazın her rekâtında okunması Hanefî’de vâcip, Şâfiî’de rükündür.
Duruş: Ayakta, eller bağlı.
Bu namazda kıraat içten (gizli) yapılır.
Zamm-ı sûre
- Kısa bir sûre Fâtiha’dan sonra kısa bir sûre veya en az üç âyet okunur.
Duruş: Ayakta, eller bağlı.
Ezberiniz azsa İhlâs, Kevser, Asr gibi kısa sûrelerle başlayabilirsiniz.
Rükû
- Sübhâne rabbiye’l-azîm En az üç kere söylenir.
Duruş: “Allahu ekber” denerek eğilinir; sırt ve baş aynı hizada, eller dizleri kavrar.
Kavme (doğrulma)
- Semiallâhü limen hamideh Rükûdan doğrulurken söylenir.
- Rabbenâ leke’l-hamd Ayağa kalkınca söylenir.
Duruş: Tam olarak dikilinir; acele edilip hemen secdeye gidilmez.
Her uzvun yerine oturmasını beklemek (ta’dîl-i erkân) namazın huzurunu belirler.
Birinci secde
- Sübhâne rabbiye’l-a’lâ En az üç kere söylenir.
Duruş: “Allahu ekber” denerek secdeye varılır; alın ve burun yere değer.
Celse (iki secde arası oturuş)
- Sessiz duruş Bir tesbih miktarı beklenir; dua şart değildir.
Duruş: Tekbirle doğrulup kısa süre oturulur.
İkinci secde
- Sübhâne rabbiye’l-a’lâ En az üç kere söylenir.
Duruş: Tekbirle tekrar secdeye varılır.
2. rekât
2. rekâta kalkış ve Fâtiha
- Besmele Secdeden “Allahu ekber” diyerek kalkılır, Sübhâneke okunmaz; doğrudan Besmele ile Fâtiha’ya geçilir.
- Fâtiha sûresi
Duruş: Ayakta, eller bağlı.
Zamm-ı sûre
- Kısa bir sûre Fâtiha’dan sonra kısa bir sûre veya en az üç âyet okunur.
Duruş: Ayakta, eller bağlı.
Ezberiniz azsa İhlâs, Kevser, Asr gibi kısa sûrelerle başlayabilirsiniz.
Rükû
- Sübhâne rabbiye’l-azîm En az üç kere söylenir.
Duruş: “Allahu ekber” denerek eğilinir; sırt ve baş aynı hizada, eller dizleri kavrar.
Kavme (doğrulma)
- Semiallâhü limen hamideh Rükûdan doğrulurken söylenir.
- Rabbenâ leke’l-hamd Ayağa kalkınca söylenir.
Duruş: Tam olarak dikilinir; acele edilip hemen secdeye gidilmez.
Her uzvun yerine oturmasını beklemek (ta’dîl-i erkân) namazın huzurunu belirler.
Birinci secde
- Sübhâne rabbiye’l-a’lâ En az üç kere söylenir.
Duruş: “Allahu ekber” denerek secdeye varılır; alın ve burun yere değer.
Celse (iki secde arası oturuş)
- Sessiz duruş Bir tesbih miktarı beklenir; dua şart değildir.
Duruş: Tekbirle doğrulup kısa süre oturulur.
İkinci secde
- Sübhâne rabbiye’l-a’lâ En az üç kere söylenir.
Duruş: Tekbirle tekrar secdeye varılır.
Ka’de-i ûlâ (ilk oturuş)
- Ettehiyyâtü Yalnız Ettehiyyâtü okunur, salavâta geçilmez.
Duruş: Oturarak; sağ ayak parmakları kıbleye bakar.
Salli-Bârik’e başlarsanız kalkışınız gecikir; unutup okursanız sehiv secdesi gerekir.
3. rekât
3. rekâta kalkış ve Fâtiha
- Besmele Secdeden “Allahu ekber” diyerek kalkılır, Sübhâneke okunmaz; doğrudan Besmele ile Fâtiha’ya geçilir.
- Fâtiha sûresi
Duruş: Ayakta, eller bağlı.
Farzın üçüncü ve dördüncü rekâtlarında yalnız Fâtiha okunur, zamm-ı sûre eklenmez.
Rükû
- Sübhâne rabbiye’l-azîm En az üç kere söylenir.
Duruş: “Allahu ekber” denerek eğilinir; sırt ve baş aynı hizada, eller dizleri kavrar.
Kavme (doğrulma)
- Semiallâhü limen hamideh Rükûdan doğrulurken söylenir.
- Rabbenâ leke’l-hamd Ayağa kalkınca söylenir.
Duruş: Tam olarak dikilinir; acele edilip hemen secdeye gidilmez.
Her uzvun yerine oturmasını beklemek (ta’dîl-i erkân) namazın huzurunu belirler.
Birinci secde
- Sübhâne rabbiye’l-a’lâ En az üç kere söylenir.
Duruş: “Allahu ekber” denerek secdeye varılır; alın ve burun yere değer.
Celse (iki secde arası oturuş)
- Sessiz duruş Bir tesbih miktarı beklenir; dua şart değildir.
Duruş: Tekbirle doğrulup kısa süre oturulur.
İkinci secde
- Sübhâne rabbiye’l-a’lâ En az üç kere söylenir.
Duruş: Tekbirle tekrar secdeye varılır.
4. rekât
4. rekâta kalkış ve Fâtiha
- Besmele Secdeden “Allahu ekber” diyerek kalkılır, Sübhâneke okunmaz; doğrudan Besmele ile Fâtiha’ya geçilir.
- Fâtiha sûresi
Duruş: Ayakta, eller bağlı.
Farzın üçüncü ve dördüncü rekâtlarında yalnız Fâtiha okunur, zamm-ı sûre eklenmez.
Rükû
- Sübhâne rabbiye’l-azîm En az üç kere söylenir.
Duruş: “Allahu ekber” denerek eğilinir; sırt ve baş aynı hizada, eller dizleri kavrar.
Kavme (doğrulma)
- Semiallâhü limen hamideh Rükûdan doğrulurken söylenir.
- Rabbenâ leke’l-hamd Ayağa kalkınca söylenir.
Duruş: Tam olarak dikilinir; acele edilip hemen secdeye gidilmez.
Her uzvun yerine oturmasını beklemek (ta’dîl-i erkân) namazın huzurunu belirler.
Birinci secde
- Sübhâne rabbiye’l-a’lâ En az üç kere söylenir.
Duruş: “Allahu ekber” denerek secdeye varılır; alın ve burun yere değer.
Celse (iki secde arası oturuş)
- Sessiz duruş Bir tesbih miktarı beklenir; dua şart değildir.
Duruş: Tekbirle doğrulup kısa süre oturulur.
İkinci secde
- Sübhâne rabbiye’l-a’lâ En az üç kere söylenir.
Duruş: Tekbirle tekrar secdeye varılır.
Ka’de-i âhire (son oturuş)
Duruş: Oturarak, eller uyluk üzerinde.
Selâm
- Es-selâmü aleyküm ve rahmetullâh Önce sağa, sonra sola dönerek söylenir.
Duruş: Baş önce sağ omza, sonra sol omza çevrilir.
Selâmdan sonra tesbihat ve dua yapılabilir.
Erkek ve kadın duruş farkları
Erkeklere göre duruş
- İftitah tekbirinde eller kulak hizasına kadar kaldırılır, baş parmaklar kulak yumuşağına değecek kadar yaklaşır.
- Kıyamda eller göbek altında bağlanır; sağ el sol elin üzerindedir.
- Rükûda sırt ile baş aynı düzlemde tutulur, parmaklar açık şekilde dizleri kavrar.
- Secdede kollar yanlardan ayrı tutulur, dirsekler yere değmez, karın uyluklardan uzaktır.
- Oturuşta sol ayak yere yatırılıp üzerine oturulur, sağ ayak dikilir ve parmak uçları kıbleye çevrilir.
Kadınlara göre duruş
- İftitah tekbirinde eller omuz hizasına kadar kaldırılır; kollar örtünün dışına çıkarılmaz.
- Kıyamda eller göğüs üzerinde bağlanır.
- Rükûda daha az eğilinir, parmaklar bitişik hâlde dizlerin üzerine konur, dizler hafif bükülü kalır.
- Secdede kollar yanlara bitişik, dirsekler yere yakın, karın uyluklara yaklaştırılarak toparlanmış bir duruş alınır.
- Oturuşta her iki ayak sağ taraftan dışarı çıkarılıp sol kalça üzerine oturulur (teverrük).
- Namazda el ve ayak dışındaki her yerin örtülü olması gerekir; başörtüsünün saç ve boynu tam örtmesine dikkat edilir.
Bu farklar Hanefî mezhebinde tercih edilen duruşlardır. Duruş farkı namazın geçerliliğini değil edebini ilgilendirir.
Sık yapılan hatalar
- Dört rekâtlık ilk sünneti iki rekâtta selâm vererek bitirmek; bu sünnet tek selâmla dört rekât kılınır.
- Farzın üçüncü ve dördüncü rekâtında Fâtiha’dan sonra zamm-ı sûre okumak: farzın son iki rekâtında yalnız Fâtiha okunur.
- İlk oturuşta Ettehiyyâtü’den sonra dalgınlıkla salavâta devam etmek; bu durumda sehiv secdesi gerekir.
- Vaktin çıkmasına dakikalar kala önce sünnete başlamak.
Sık sorulan sorular
İlk sünneti kılamadım, farzdan sonra kılabilir miyim?
Hanefî mezhebinde öğlenin ilk sünneti farzdan sonra, son sünnetin ardından kılınabilir. Vakit içinde kalmak şarttır.
Öğle namazını işyerinde kılacak yer bulamıyorum.
Temiz olan her yer namaz kılmaya elverişlidir. Kıbleyi tespit edip temiz bir zemin veya seccade üzerinde kılabilirsiniz; vakit daralırsa öncelik farzdadır.
Bu sayfadaki anlatım Hanefî mezhebi esas alınarak hazırlanmıştır; gerekli yerlerde Şâfiî mezhebindeki fark belirtilmiştir. Kendi durumunuza ait kesin hüküm için müftülüğe veya Diyanet Alo 190 hattına danışınız.
Kaynak: Kur’an-ı Kerîm, Bakara 2/238; Rûm 30/17-18. Hanefî fıkhı; Şâfiî farkı için asrın başlangıcı konusundaki ihtilaf esas alınmıştır.