🤲 Benim İçin Dua Et Giriş

Hz. Lût Mucizeleri Nelerdir? Kur’an ve Hadislere Göre

Diğer PeygamberlerGüncelleme: 14 Temmuz 202611 dk okuma

Hz. Lût'un mucizeleri: ayrı mucize anlatılmaz; melek misafirler, kavmin gözlerinin silinmesi, ailesinin kurtuluşu ve şehrin altüst edilmesi olağanüstü olaylardır.

Bu yazıda öğrenecekleriniz

  • Mucize ve İlahi Müdahale Arasındaki Fark
  • Melek Misafirler
  • Kavmin Gözlerinin Silinmesi

Hz. Lût’a nispet edilen ayrı bir mucize Kur’an’da bildirilmez. Kıssanın içinde ise olağanüstü pek çok olay vardır: insan suretinde gelen melek misafirler, kavmin gözlerinin silinmesi, Lût ve ailesinin gece vakti kurtarılması, şehrin altüst edilmesi ve taş yağmuru. Bu yazıda ayetleri ve rivayetleri ayırarak bu olayları inceliyoruz.

Mucize ve İlahi Müdahale Arasındaki Fark

İslam kelamında mucize, peygamberlik iddiasına eşlik eden, âdet-i ilahiyyeyi aşan ve peygamberi doğrulayan bir delil olarak tanımlanır. Lût kıssasındaki olağanüstü olaylar ise çoğunlukla ilahi müdahale ve azap şeklinde anlatılır. Dolayısıyla bunlar peygamberin kavmini ikna etmesi için gösterilen mucizeler değil, kavmin inkâr ve zorbalıkta ısrarının ardından gelen sonuçlardır. Yine de bu olaylar, Lût’un doğruluğunu ispatlayan ve inananları kurtaran delil niteliği taşır. Bu ayrımı akılda tutmak, Kur’an’ın anlatımını daha doğru anlamak için önemlidir.

Peygamberlerin mucizelerini genel bir çerçevede incelemek için Peygamber Efendimizin mucizeleri yazısına bakabilirsiniz.

Melek Misafirler

Lût’un hayatındaki ilk olağanüstü olay, meleklerin insan suretinde gelmesidir. Hûd 11/69-70’te İbrâhim’in evine gelen elçilerin yemeğe elini uzatmadığı, bunun üzerine İbrâhim’in korktuğu anlatılır. Elçiler “Korkma, biz Lût kavmine gönderildik” derler. Daha sonra Lût’a ulaşırlar. Lût onların kim olduğunu bilmediği için kavmi adına endişe duyar. Elçilerin yakışıklı genç erkekler suretinde geldiği rivayet edilir. Bu rivayet, kavmin tavrının sebebi olarak da anlatılır; ancak Kur’an bu ayrıntıyı vermez.

Melek misafirlerin insan suretinde görünmesi, Kur’an’da başka yerlerde de geçer: Meryem’e gelen Cebrail (Meryem 19/17), İbrâhim’in misafirleri (Zâriyât 51/24-28). Bu, meleklerin Allah’ın izniyle farklı biçimlerde görünebileceğini gösterir.

Kavmin Gözlerinin Silinmesi

Kamer 54/37’de şöyle buyrulur: “Andolsun, onlar (Lût’un kavmi) misafirlerinden murat almak istediler. Biz de onların gözlerini sildik: ‘Azabımı ve uyarılarımı tadın!'” Hicr 15/72 ayetinde ise kavmin kendi sarhoşlukları içinde bocaladıkları ifade edilir. Müfessirler, bunu iki şekilde yorumlar: (1) Kavmin gözlerinin gerçekten görmez olması, (2) Kavmin, misafirleri göremez hâle gelmesi. Her iki durumda da bu olay, kavmin kötü niyetinin engellenmesi ve Lût’un korunması için gerçekleşmiş olağanüstü bir olaydır. Kaynaklarda bu olayın Cebrail’in kanadıyla işaret etmesiyle olduğu rivayet edilir; bu ayrıntı sahih bir senede dayanmaz.

Gece Hicreti ve Kurtuluş

Elçiler Lût’a ailesiyle birlikte gece vakti yola çıkmasını emreder: “Gecenin bir kısmında ailenle yola çık, içinizden hiçbiri geri dönüp bakmasın” (Hûd 11/81). Bu emir, kurtuluşun ilahi bir emirle gerçekleştiğini gösterir. Karısının azaptan kurtulamayacağı da bildirilir. Bu olay, kurtuluşun yalnızca fiziksel bir hareketle değil, ilahi koruma ve emre uymakla mümkün olduğunu anlatır.

Şehrin Altüst Edilmesi ve Taş Yağmuru

Allah, şehrin altını üstüne getirdi ve üzerlerine pişmiş çamurdan taşlar yağdırdı: “Emrimiz gelince oranın altını üstüne çevirdik ve üzerlerine istif edilmiş, Rabbinin katında damgalanmış, balçıktan pişmiş taşlar yağdırdık. Bu taşlar zalimlerden uzak değildir” (Hûd 11/82-83). Hicr 15/73-74 aynı olayı anlatırken “sayha”yı da zikreder. Tefsirlerde şehrin Cebrail tarafından kanadıyla yerinden kaldırılıp göğe çıkarıldıktan sonra ters çevrilerek bırakıldığı rivayet edilir; bu rivayet, Kur’an’da bulunmayan bir ayrıntıdır ve senetleri zayıftır. Kur’an’ın ifadesine göre şehir altüst edilmiş ve geride “apaçık bir ibret” bırakılmıştır (Ankebût 29/35).

Geride Kalan İz: Ölü Deniz Bölgesi

Sâffât 37/137-138’de “Siz onların yanından sabahleyin ve geceleyin geçip gidiyorsunuz; hâlâ akıl etmeyecek misiniz?” buyrulur. Bu ifade, Lût’un kavminin yurdunun Hicaz’dan Şam’a giden kervan yolu üzerinde olduğunu gösterir. Geleneksel anlayışa göre bu bölge, bugün Ölü Deniz (Lût Gölü) çevresidir. Arkeolojik ve coğrafi araştırmalar, bu bölgede tarihî yerleşimlerin kalıntıları ve jeolojik olaylara dair izler bulunduğunu ortaya koymaktadır. Ancak bu bulguların Kur’an’daki kavimle bire bir örtüştüğü kesin değildir. Bölgenin ayrıntıları için Hz. Lût’un kavmi ve yaşadığı yer yazısına bakılabilir.

Lût’un Allah’a Sığınması

Lût’un en çarpıcı sözlerinden biri Hûd 11/80’dedir: “Keşke size karşı koyacak bir gücüm olsaydı ya da sağlam bir desteğe sığınabilseydim.” Hz. Peygamber bu söz hakkında “Allah Lût’a rahmet etsin; o sağlam bir desteğe sığınıyordu” buyurmuştur (Buhârî, Enbiyâ 11; Müslim, Îmân). Hadis, Lût’un Allah’a olan güvenini ortaya koyar: Çünkü en sağlam destek Allah’tır. Bu ifade, tevekkül ve sığınmanın mucizeden önemli bir yönü olduğunu gösterir. Hz. Lût’un duası için Hz. Lût duaları yazısı da hazırlanmıştır.

Hakkın Zafer Anı: “Sabah Yakın Değil mi?”

Meleklerin Lût’a söylediği “Onların vakti sabahtır; sabah yakın değil mi?” sözü (Hûd 11/81), kıssanın en çarpıcı cümlelerinden biridir. Bu ifade, yaklaşan kurtuluşun ve azabın yakınlığını anlatır ve Lût’un gönlüne huzur verir. Peygamberlerin sıkıntılarının ardından gelen ilahi yardım, Kur’an’da sık sık işlenen bir temadır: “Yardım ne zaman?” diye sorulduğunda “Dikkat edin, Allah’ın yardımı yakındır” buyrulur (Bakara 2/214). Lût kıssası bu vaadin somut bir örneğidir.

Sabah vakti, hem azabın zamanını hem de kurtuluşun müjdesini içerir. Lût ve ailesi geceden yola çıkmış, sabaha kadar uzaklaşmıştı. Bu da ilahi emre uymanın ve acele etmenin önemini gösterir. Müminin görevi, emri yerine getirmek; sonucu ise Allah’a bırakmaktır. Bu bakış, tevekkülün doğru anlaşılması için de önemlidir. Bu konuda tevekkül ve takdir arasındaki ilişki yazısına bakabilirsiniz.

Rivayetlerdeki Ek Anlatımlar ve Dikkat Edilecekler

Tefsir ve kıssa kitaplarında Lût kıssası etrafında çok sayıda ek anlatım bulunur: Cebrail’in şehri kanadıyla kaldırması, taşların üzerinde kişilerin adlarının yazılı olması, bir kişinin Harem’e sığındığı için kurtulduğu, ancak daha sonra taşın ona isabet ettiği gibi. Bu anlatımların bir kısmı İsrâiliyat kaynaklıdır ve sahih senetle gelmemiştir. Kur’an’ın açıkça bildirdiği ise şudur: Şehir altüst edildi, üzerlerine pişmiş çamurdan taşlar yağdırıldı, taşlar Allah katında işaretlenmişti (mesûme, Hûd 11/83) ve geride apaçık bir ibret bırakıldı.

  • Kur’an’da kesin olan: Melek misafirler, kavmin gözlerinin silinmesi, gece hicret, şehrin altüst edilmesi, taş yağmuru.
  • Rivayetle gelen: Cebrail’in şehri kaldırması, melek sayıları, taşların üzerindeki yazılar.
  • Tevrat’tan gelen ve İslam’ın reddettiği: Lût’a atfedilen, peygamberlik şânına yakışmayan bazı olaylar.

İslam inancına göre peygamberler günahtan korunmuş (ismet sahibi) kimselerdir. Tevrat’ta Lût’a nispet edilen bazı yakışıksız olaylar, İslam kaynaklarında reddedilir. Bu konuda peygamberlerin sıfatlarını ele alan peygamberlerin sıfatları yazısı yol gösterici olabilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Hz. Lût’a verilen bir mucize var mı?

Kur’an Lût’a ait ayrı bir mucize belirtmez. Kıssadaki olağanüstü olaylar şunlardır: melek misafirler, kavmin gözlerinin silinmesi, Lût ve ailesinin kurtulması, şehrin altüst edilmesi ve taş yağmuru.

Kavmin gözlerinin silinmesi nedir?

Kamer 54/37’de “Gözlerini sildik” buyrulur. Müfessirler bunu, kavmin misafirlere ulaşamaması için gözlerinin görmez olması şeklinde yorumlar.

Lût’un “sağlam bir desteğe sığınırdım” sözü ne demektir?

Lût’un çaresizlik anında dile getirdiği söz (Hûd 11/80) ve Hz. Peygamber’in bu söze dair “O sağlam bir desteğe sığınıyordu” yorumu (Buhârî), Allah’a sığınmanın ifadesidir.

Editör: (İlahiyat alanında eğitim almış editörler) · Son güncelleme: · Kaynaklar: Diyanet İşleri Başkanlığı, Kur'an-ı Kerim Meali (kuran.diyanet.gov.tr); TDV İslâm Ansiklopedisi, "Lût" md.; İbn Kesîr, Kısasü'l-enbiyâ

İman ve Akaid hakkında sık sorulan sorular

80 sorunun tamamı →
YAPAY ZEKÂYA BU SAYFAYI SOR0 görüntülenme · 8 dk okuma

Sorunuz seçtiğiniz yapay zekâ hizmetinde yeni sekmede açılır; dini hükümler için Diyanet'e danışınız.

Bu içerik faydalı oldu mu?

Geri bildiriminiz içeriklerimizi geliştirmemize yardım eder.

Bu içerik nasıl hazırlandı? →

Kaynakça

  1. Diyanet İşleri Başkanlığı, Kur'an-ı Kerim Meali (kuran.diyanet.gov.tr)
  2. TDV İslâm Ansiklopedisi, "Lût" md.
  3. İbn Kesîr, Kısasü'l-enbiyâ

Genel kaynaklarımız için Kaynakça sayfasına bakınız. Fetva için: Diyanet İşleri Başkanlığı, Alo 190.