Hz. Lût Kur’an’da Nerede Geçer? Ayetler ve Sureler

Hz. Lût, Kur’an-ı Kerim’de Hz. İbrâhim ile birlikte anılan, kavmini ahlaksızlıktan ve zorbalıktan sakındıran bir peygamberdir. Adı yaklaşık yirmi yedi yerde geçer ve kıssası A’râf, Hûd, Hicr, Şu’arâ, Neml, Ankebût ve diğer surelerde farklı yönleriyle anlatılır. Bu yazıda ayetleri sureler sırasıyla ve ana mesajlarıyla birlikte inceliyoruz.

Lût Kıssasının Anlatıldığı Başlıca Sureler

• A’râf 7/80-84: Lût’un kavmine “Sizden önce âlemlerden hiç kimsenin yapmadığı bir hayasızlığı mı yapıyorsunuz?” sorusu, kavmin cevabı ve helak.
• Hûd 11/69-83: İbrâhim’e gelen elçilerin Lût’a uğraması, Lût’un sıkıntısı, kavmin gelişi, meleklerin gerçeği bildirmesi ve şehrin altüst edilmesi.
• Hicr 15/51-77: Elçilerin İbrâhim’e ve Lût’a gelişi, kavmin sarhoşluğu, sabaha karşı sayha ve taş yağmuru.
• Şu’arâ 26/160-175: Lût’un tebliği ve “Rabbim! Beni ve ailemi onların yaptıklarından kurtar” duası.
• Neml 27/54-58: Kavmin açık günahları ve helak.
• Ankebût 29/26-35: Lût’un İbrâhim’e iman etmesi, kavminin yol kesmesi ve fuhşiyatı, melekler, taş yağmuru ve geride bırakılan “açık bir ibret”.
• Kamer 54/33-40, Zâriyât 51/31-37, Sâffât 37/133-138: Kıssanın özet anlatımları.
• Enbiyâ 21/71, 74-75: Lût’a hüküm ve ilim verilmesi, kötülüklerle dolu şehirden kurtarılması.
• Tahrîm 66/10: Lût’un eşinin hainliği ve örnek olarak anılması.

A’râf 7/80-81’de kıssa şöyle özetlenir: “Lût’u da (gönderdik). Hani kavmine demişti ki: Sizden önce âlemlerden hiçbir kimsenin yapmadığı hayasızlığı mı yapıyorsunuz? Siz kadınları bırakıp şehvetle erkeklere mi yaklaşıyorsunuz? Doğrusu siz haddi aşan bir kavimsiniz.” İslam âlimleri bu fiili haram kabul eder ve bunu ahlaki bir ihlal olarak görür.

Lût’un Hz. İbrâhim ile İlişkisi

Ankebût 29/26’da “Lût ona (İbrâhim’e) iman etti. İbrâhim dedi ki: ‘Ben Rabbime hicret ediyorum.'” buyrulur. Enbiyâ 21/71’de ise “İbrâhim’i ve Lût’u âlemler için bereketli kıldığımız yere kurtardık” ifadesi geçer. Bu ayetler, Lût’un İbrâhim ile birlikte hicret ettiğini ve ona iman eden ilk kişilerden olduğunu gösterir. Tarih kaynaklarına göre Lût, İbrâhim’in kardeşi Hâran’ın oğludur. Hicretten sonra İbrâhim Kenan diyarında kalmış, Lût ise Ürdün Vadisi’ndeki şehirlere gitmiştir. Bu ilişki hakkında ayrıntılı bilgi için Hz. Lût’un soyu ve ailesi yazısına bakabilirsiniz.

Melek Misafirler ve Kavmin Tavrı

Hûd 11/69’da İbrâhim’e gelen elçiler, ona İshak’ı müjdeledikten sonra Lût kavmine giderler. Lût onları görünce üzülür ve sıkılır: “Bu çetin bir gündür” der (11/77). Çünkü o, bu misafirlerin kim olduğunu bilmiyordu ve kavminin onlara karşı tavırlarından endişe ediyordu. Kavmi koşarak gelir. Lût onlara “Ey kavmim! İşte kızlarım, sizin için daha temizdirler. Allah’tan korkun ve misafirlerim hakkında beni utandırmayın. İçinizde akıllı bir adam yok mu?” der (11/78). Müfessirlerin çoğuna göre “kızlarım” ifadesi, kavmin kadınlarını, yani nikâh yoluyla helal olan yolu işaret eder; çünkü peygamber, ümmetinin manevi babası sayılır. Bu yorum, Lût’un kendi kızlarını sunduğu şeklindeki yanlış anlamayı giderir.

Kavim ise “Senin kızlarında bizim bir hakkımız olmadığını sen de biliyorsun; bizim ne istediğimizi iyi bilirsin” diye cevap verir (11/79). Lût çaresizlik içinde “Keşke size karşı koyacak bir gücüm olsaydı ya da sağlam bir desteğe sığınabilseydim” der (11/80). Hz. Peygamber bu söz hakkında şöyle buyurmuştur: “Allah Lût’a rahmet etsin; o gerçekten sağlam bir desteğe, yani Allah’a sığınıyordu” (Buhârî, Enbiyâ 11; Müslim, Îmân). Hadis, peygamberin Allah’a olan güveninin göstergesi olarak yorumlanır.

Gerçeğin Ortaya Çıkışı: Elçilerin Bildirisi

Bu noktada melekler Lût’a hakikati bildirir: “Ey Lût! Biz Rabbinin elçileriyiz. Onlar sana asla ulaşamazlar. Ailenle birlikte gecenin bir kısmında yola çık; içinizden hiç kimse geri dönüp bakmasın; yalnız karın hariç, çünkü ona da onlara gelen azap isabet edecektir. Onların vakti sabahtır. Sabah yakın değil mi?” (Hûd 11/81). Kamer 54/37’de kavmin gözlerinin silindiği (“gözlerini kör ettik”) bildirilir. Hicr 15/73’e göre güneş doğarken şiddetli bir ses (sayha) onları yakaladı; ardından şehir altüst edilip üzerlerine pişmiş çamurdan taşlar yağdırıldı (Hûd 11/82, Hicr 15/74).

Lût’un Eşi: Tahrîm 66/10

Tahrîm Suresi’nde şu ifade geçer: “Allah, inkâr edenlere Nûh’un karısıyla Lût’un karısını örnek verdi. Bu ikisi, kullarımızdan iki salih kulun nikâhı altındaydılar; onlara hainlik ettiler. Bu yüzden o iki kadın, onların Allah’tan gelecek bir şeyi savmalarına yetmedi.” İbn Abbas’tan gelen yorumda bu hainliğin zina olmadığı, aksine inanç ve destek konusunda olduğu bildirilir; “Hiçbir peygamberin karısı zina etmemiştir” denir. Lût’un karısının kavme yardım ettiği ve misafirlerin haberini kavme ilettiği rivayet edilir. Bu da iman ve kurtuluşun kişisel olduğunu, evlilik veya aile bağının tek başına kurtarmadığını gösterir. Aile ve soy bilgileri için Hz. Lût’un soyu ve ailesi yazısı yararlı olacaktır.

Kıssadan Çıkan Mesajlar

• Peygamberler toplumun ahlaki bozulmasına karşı hikmetle ve cesaretle durmuşlardır.
• Misafire saygı ve koruma, kıssanın önemli bir ahlak temasıdır.
• Sapmanın toplumsal yaygınlığı, onu meşru hâle getirmez.
• Allah, salih kullarını korur; ama kurtuluş kişisel imana bağlıdır.
• Kur’an, kıssayı “açık bir ibret” olarak yerleştirir (Ankebût 29/35).

Kıssanın Doğru Okunması

Lût kıssası, günümüzde çoğu kez tek bir konuya indirgenerek tartışılır. Oysa Kur’an’ın anlatımı daha geniştir: Kavim hem ahlaki sapkınlık hem de yol kesme, zorbalık, misafire saldırı ve peygamberi tehdit gibi toplumsal fesat içindedir (Ankebût 29/29). İslam ahlakı ve hukuku, bireylere şiddet uygulamayı ya da onları aşağılamayı onaylamaz; Kur’an’ın aktardığı, ilahi uyarı ve helak çerçevesindeki bir toplumsal olaydır. Müslüman için görev, günahı günah olarak bilmek, ama insanlara karşı adaleti, merhameti ve güzel ahlakı korumaktır. Kıssanın ahlaki mesajlarını daha ayrıntılı incelemek için Hz. Lût hayatından dersler yazısına, mucize ve kurtuluş olayları için Hz. Lût mucizeleri yazısına göz atabilirsiniz.

Ayetlerin tamamını birlikte okuyan okur, Lût’un hem sabırlı bir davetçi hem de Allah’a sığınan bir kul olduğunu görecektir. Bu portre, kıssanın asıl mesajını oluşturur.

Sıkça Sorulan Sorular

Hz. Lût’un adı Kur’an’da kaç yerde geçer?

Adı yaklaşık yirmi yedi yerde zikredilir. Kıssası özellikle A’râf 7/80-84, Hûd 11/69-83, Hicr 15/51-77, Şu’arâ 26/160-175, Neml 27/54-58 ve Ankebût 29/26-35’te anlatılır.

Lût’un eşi hakkında Kur’an ne der?

Tahrîm 66/10’da Nûh’un ve Lût’un eşleri, salih iki kulun nikâhı altında oldukları hâlde onlara hainlik eden örnekler olarak anılır; bu hainlik inanç ve destek yönündedir.

Lût kıssasında ana mesaj nedir?

Kıssada fuhşiyat, zorbalık, yol kesme ve misafirlere saldırı gibi toplumsal fesat anlatılır; Lût’un uyarısı ve Allah’ın korumasıyla kurtuluş ibret olarak sunulur.

Editör: Dualarla Editör Kurulu (İlahiyat alanında eğitim almış editörler) · Son güncelleme: 22 Haziran 2026 · Kaynaklar: Diyanet İşleri Başkanlığı, Kur'an-ı Kerim Meali (kuran.diyanet.gov.tr); TDV İslâm Ansiklopedisi, "Lût" md.; Taberî, Câmiu'l-beyân

İman ve Akaid hakkında sık sorulan sorular

80 sorunun tamamı →

• İman nedir, kısaca nasıl tanımlanır?
• İmanın şartları kaçtır ve nelerdir?
• Âmentü duası nedir, ezberlemek şart mıdır?
• İman ile İslam arasında fark var mıdır?
• Kelime-i şehâdet nedir, söyleyen Müslüman olur mu?

Bu içerik nasıl hazırlandı? →