📚 Konu Derlemesi
Tevekkül ile İlgili Ayetler, Hadisler ve Dualar
Tevekkülle ilgili ayetler, hadisler ve dualar: sebeplere sarılıp sonucu Allah’a bırakmanın ölçüsü.
Tevekkül, yapılması gerekeni eksiksiz yaptıktan sonra sonucu Allah’a bırakmaktır. İslam âlimlerinin ortak vurgusu şudur: tevekkül tembelliğin değil, çalışmanın kardeşidir. Tarlayı süren çiftçi, ilacını içen hasta, dersine çalışan öğrenci tevekkül etmiş sayılır; hiçbir şey yapmadan beklemek ise tevekkül değil, sorumluluktan kaçmaktır.
Tevekkülün asıl kazancı huzurdur. İnsan, elinden gelenin sınırını bildiğinde kaygı yükünü de bırakır. Sonucun kendi gücünün ötesinde olduğunu kabul etmek, başarısızlık ihtimalini taşınabilir kılar; başarı geldiğinde de kibri engeller.
Tevekkül ile kadere iman arasında yakın bir bağ vardır. Kul, takdirin kendi hayrına olduğuna güvenir; beklediği olmadığında “acaba daha iyisi mi saklandı” diye düşünebilir. Burada tevekkülle ilgili ayetleri, hadisleri, işini Allah’a havale ederken okunan duaları ve konuyu açan rehber yazılarını bulabilirsiniz.
Tevekkül ile İlgili Ayetler
9 ayet · Diyanet meali
فَبِمَا رَحْمَةٍۢ مِّنَ ٱللَّهِ لِنتَ لَهُمْ ۖ وَلَوْ كُنتَ فَظًّا غَلِيظَ ٱلْقَلْبِ لَٱنفَضُّوا۟ مِنْ حَوْلِكَ ۖ فَٱعْفُ عَنْهُمْ وَٱسْتَغْفِرْ لَهُمْ وَشَاوِرْهُمْ فِى ٱلْأَمْرِ ۖ فَإِذَا عَزَمْتَ فَتَوَكَّلْ عَلَى ٱللَّهِ ۚ إِنَّ ٱللَّهَ يُحِبُّ ٱلْمُتَوَكِّلِينَ
Fabimaa rahmatim minal laahi linta lahum wa law kunta fazzan ghaleezal qalbi lanfaddoo min hawlika fafu 'anhum wastaghfir lahum wa shaawirhum fil amri fa izaa 'azamta fatawakkal 'alal laah; innallaaha yuhibbul mutawak kileen
Sen (o zaman), sırf Allah'ın rahmetiyle onlara karşı yumuşak davrandın. Eğer kaba, katı yürekli olsaydın, onlar senin etrafından dağılıp giderlerdi. Artık onları sen bağışla, onlar için Allah'dan mağfiret dile. (Yapacağın) işlerde onlara da danış, bir kere de azmettin mi, artık Allah'a dayan. Muhakkak ki Allah kendine dayanıp güvenenleri sever.
وَيَرْزُقْهُ مِنْ حَيْثُ لَا يَحْتَسِبُ ۚ وَمَن يَتَوَكَّلْ عَلَى ٱللَّهِ فَهُوَ حَسْبُهُۥٓ ۚ إِنَّ ٱللَّهَ بَٰلِغُ أَمْرِهِۦ ۚ قَدْ جَعَلَ ٱللَّهُ لِكُلِّ شَىْءٍۢ قَدْرًۭا
Wa yarzuqhu min haisu laa yahtasib; wa many yatawakkal 'alal laahi fahuwa husbuh; innal laaha baalighu amrih; qad ja'alal laahu likulli shai'in qadraa
Ve onu ummadığı yerden rızıklandırır. Kim Allah'a güvenirse O, ona yeter. Allah, emrini yerine getirendir. Allah her şey için bir ölçü koymuştur.
إِنَّمَا ٱلْمُؤْمِنُونَ ٱلَّذِينَ إِذَا ذُكِرَ ٱللَّهُ وَجِلَتْ قُلُوبُهُمْ وَإِذَا تُلِيَتْ عَلَيْهِمْ ءَايَٰتُهُۥ زَادَتْهُمْ إِيمَٰنًۭا وَعَلَىٰ رَبِّهِمْ يَتَوَكَّلُونَ
Innamal mu'minoonal lazeena izaa zukiral laahu wajilat quloobuhum wa izaa tuliyat 'alaihim Aayaatuhoo zaadat hum eemaananw wa 'alaa Rabbihim yatawakkaloon
Gerçek müminler ancak o müminlerdir ki, Allah anıldığı zaman yürekleri ürperir, âyetleri okunduğu zaman imanlarını arttırır. Ve bunlar yalnızca Rablerine tevekkül ederler.
قُل لَّن يُصِيبَنَآ إِلَّا مَا كَتَبَ ٱللَّهُ لَنَا هُوَ مَوْلَىٰنَا ۚ وَعَلَى ٱللَّهِ فَلْيَتَوَكَّلِ ٱلْمُؤْمِنُونَ
Qul lany-yuseebanaaa illaa maa katabal laahu lanaa Huwa mawlaanaa; wa 'alal laahi falyatawak kalimu 'minoon
De ki: "Hiçbir zaman bize Allah'ın bizim için takdir ettiğinden başkası dokunmaz. O bizim mevlamızdır. Müminler yalnızca Allah'a tevekkül etsinler."
وَلِلَّهِ غَيْبُ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلْأَرْضِ وَإِلَيْهِ يُرْجَعُ ٱلْأَمْرُ كُلُّهُۥ فَٱعْبُدْهُ وَتَوَكَّلْ عَلَيْهِ ۚ وَمَا رَبُّكَ بِغَٰفِلٍ عَمَّا تَعْمَلُونَ
Wa lillaahi ghaibus samaawaati wal ardi wa ilaihi yurja'ul amru kulluhoo fa'bu-dhu wa tawakkal 'alaih; wa maa Rabbuka bighaafilin 'ammaa ta'maloon
Göklerin ve yerin gaybını bilmek yalnızca Allah'a mahsustur. Her iş O'na döndürülür. Sen yalnızca O'na ibadet et ve yalnızca O'na dayan. Rabbin yaptıklarınızın hiçbirinden gafil değildir.
وَمَا لَنَآ أَلَّا نَتَوَكَّلَ عَلَى ٱللَّهِ وَقَدْ هَدَىٰنَا سُبُلَنَا ۚ وَلَنَصْبِرَنَّ عَلَىٰ مَآ ءَاذَيْتُمُونَا ۚ وَعَلَى ٱللَّهِ فَلْيَتَوَكَّلِ ٱلْمُتَوَكِّلُونَ
Wa maa lanaa allaa natawakkala 'alal laahi wa qad hadaanaa subulanaa; wa lanasbiranna 'alaa maaa aazaitumoonaa; wa 'alal laahi falyatawakkalil mutawakkiloon
Bize yollarımızı göstermişken neden biz Allah'a dayanıp güvenmeyelim? Elbette bize yaptığınız eziyetlere katlanacağız. Tevekkül edenler yalnız Allah'a tevekkül etsinler."
وَتَوَكَّلْ عَلَى ٱلْحَىِّ ٱلَّذِى لَا يَمُوتُ وَسَبِّحْ بِحَمْدِهِۦ ۚ وَكَفَىٰ بِهِۦ بِذُنُوبِ عِبَادِهِۦ خَبِيرًا
Wa tawakkal 'alal Haiyil lazee laa yamootu wa sabbih bihamdih; wa kafaa bihee bizunoobi 'ibaadihee khabeeraa
Sen, ölümsüz ve daima diri olan Allah'a güvenip dayan. O'nu hamd ile tesbih et. Kullarının günahlarından haberdar olarak O yeter.
وَتَوَكَّلْ عَلَى ٱللَّهِ ۚ وَكَفَىٰ بِٱللَّهِ وَكِيلًۭا
Wa tawakkal 'alal laah; wa kafaa billaahi Wakeelaa
Allah'a güven, vekil olarak Allah yeter.
ٱلَّذِينَ قَالَ لَهُمُ ٱلنَّاسُ إِنَّ ٱلنَّاسَ قَدْ جَمَعُوا۟ لَكُمْ فَٱخْشَوْهُمْ فَزَادَهُمْ إِيمَٰنًۭا وَقَالُوا۟ حَسْبُنَا ٱللَّهُ وَنِعْمَ ٱلْوَكِيلُ
Allazeena qaala lahumun naasu innan naasa qad jama'oo lakum fakhshawhuin fazaadahum eemaannanwa wa qaaloo hasbunal laahu wa ni'malwakeel
İnsanlar onlara: "Düşmanlarınız size karşı ordu topladı, onlardan korkun." dediklerinde, bu, onların imanını artırdı ve şöyle dediler: "Allah bize yeter. O ne güzel vekildir".
Tevekkül ile İlgili Hadisler
- “Allah’a İnandım” De, Sonra Dosdoğru OlSüfyân b. Abdullah “Ey Allah’ın Resûlü, bana İslâm hakkında öyle bir söz söyle ki onu senden sonra kimseye sormayayım” dedi. Buyurdu ki:…
- Allah hakkında güzel zan üzere ölmekSizden hiçbiriniz, Allah hakkında güzel zan beslemekten başka bir hâl üzere ölmesin.
- Allah’ı Gözet ki O da Seni GözetsinEy çocuk, sana birkaç söz öğreteyim: Allah’ı (emir ve yasaklarını) gözet ki O da seni gözetsin. Allah’ı gözet ki O’nu karşında bulasın.…
- Allah’ı Rab, İslâm’ı din olarak benimsemekAllah’ı Rab, İslâm’ı din ve Muhammed’i resul olarak kabul edip bundan razı olan kimse imanın tadını almıştır.
- Allah’ın doksan dokuz ismiAllah’ın doksan dokuz ismi vardır. Kim onları sayıp (anlamlarını kavrayarak) korursa cennete girer.
- Allah’ın kullar üzerindeki hakkıEy Muâz! Allah’ın kulları üzerindeki hakkı, O’na ibadet etmeleri ve hiçbir şeyi O’na ortak koşmamalarıdır. Kulların Allah üzerindeki hakkı ise, O’na hiçbir…
- Arzuları Getirdiğime UymadıkçaSizden biriniz, arzusu benim getirdiğime tâbi olmadıkça (gerçek anlamda) iman etmiş olmaz.
- Bir Kötülük Gören Onu Eliyle DeğiştirsinSizden kim bir kötülük görürse onu eliyle değiştirsin. Buna gücü yetmezse diliyle, buna da gücü yetmezse kalbiyle (buğzetsin). Bu da imanın en…
Tevekkül ile İlgili Dualar
- Acizlik, Tembellik ve Korkaklıktan Sığınma DuasıPeygamberimizin sık okuduğu; acizlikten, tembellikten, korkaklıktan, cimrilikten, düşkün yaşlılıktan ve kabir azabından sığınma duası.
- Allâhümme Rahmeteke Ercû DuasıPeygamberimizin sıkıntılı kişinin okumasını tavsiye ettiği, işleri Allah'a havale eden dua.
- Hacet DuasıHacet namazından sonra okunan ve ihtiyaçların Allah'a arz edildiği dua.
- Hasbünallah (Tevekkül Duası)Hz. İbrahim'in ateşe atılırken söylediği "Hasbünallâhu ve ni'mel vekîl" tevekkül zikri.
- Hz. Yunus’un Duası (Sıkıntı Duası)Balığın karnında okunan ve sıkıntı anında okuyanın duasının kabul edileceği bildirilen dua.
- İftiraya Uğrayanın Duası (Fe Sabrun Cemîl)Hz. Yakub'un ve ifk olayında Hz. Âişe'nin iftira karşısında okuduğu sabır ve yardım ayeti.
- Keder ve Hüzün DuasıPeygamberimizin kederden, üzüntüden, acizlikten ve borçtan Allah'a sığındığı dua.
- Kerb Duası (Lâ İlâhe İllallâhü’l-Azîmü’l-Halîm)Peygamberimizin büyük sıkıntı ve keder anlarında okuduğu tevhid duası.
Konuyla İlgili Rehber Yazıları
- Ahiret Gününe İmanAhirete iman nedir? Ölüm, kabir hayatı, kıyamet, yeniden diriliş, mahşer, hesap, mizan, sırat, cennet ve cehennem hakkında temel bilgiler.
- Allah’a İmanAllah'a iman nedir? Allah'ın varlığı, birliği, zâtî ve sübûtî sıfatları ile tevhid inancının kulun hayatına yansımaları hakkında temel bilgiler.
- Amentü Duası: Metni ve AnlamıAmentü duasının Arapça metni, Türkçe okunuşu ve anlamı. İman esaslarını özetleyen Amentü'nün cümle cümle açıklaması ve ezberleme önerileri.
- İmanın Şartları Nelerdir?İmanın altı şartı nedir, her biri ne anlama gelir? Allah, melekler, kitaplar, peygamberler, ahiret ve kadere imanı sade bir dille öğrenin.
- Kadere İmanKader ve kaza nedir? İnsan iradesi, sorumluluk, tevekkül ve kadere imanın doğru anlaşılması hakkında Ehl-i Sünnet çizgisinde açık ve sade bilgiler.
- Kitaplara İmanİlahi kitaplar nelerdir? Tevrat, Zebur, İncil ve Kur'an-ı Kerim ile sahifelere iman, Kur'an'ın korunmuşluğu ve müminin Kur'an'a karşı sorumlulukları.
Sık Sorulan Sorular
- Kuraklıkta yağmur duası etmek yanında su tasarrufu yapmak da gerekli mi?
- Ramazan’da bıraktığım sigaraya bayramda yeniden başladım, ne yapmalıyım?
- Ramazan planı yaparken “inşallah” demek gerekir mi?
- Evlilik öncesi veya hamilelikte genetik test yaptırmak kadere aykırı mı?
- Kısırlık tedavisi görmek kadere ve tevekküle aykırı mı?
- Ramazan’da yeni bir işe başlamak veya dükkân açmak uğurlu mudur?
- Hz. Ebû Bekir ile Hz. Ömer’in infakta yarışması nasıl olmuştu?
- Önemli bir sunumdan önce oruçlu olmak performansımı düşürür mü?
Ayet mealleri Diyanet İşleri Başkanlığı meali esas alınarak sitemizin Kur'an bölümünden alınmıştır; hadis künyeleri ilgili hadisin kendi sayfasında belirtilir. Giriş ve açıklama metinleri özgündür. Fıkhî konularda Hanefî mezhebi esas alınmış, gerektiğinde diğer mezheplerin farkı belirtilmiştir. Kişisel durumunuza dair kesin hüküm için müftülüğe veya Alo 190 Fetva Hattı'na danışınız.
Editör: Dualarla Editör Kurulu (İlahiyat alanında eğitim almış editörler) · Son güncelleme: · Kaynaklar: Kur'an-ı Kerim, sahih hadis kaynakları ve Diyanet İlmihali