📚 Konu Derlemesi
Kurban ile İlgili Ayetler, Hadisler ve Dualar
Kurbanla ilgili ayetler, hadisler ve dualar: kurbanın hükmü, niyet, kesim adabı ve etin paylaşımı.
Kurban, İbrahim aleyhisselamın teslimiyetini hatırlatan bir ibadettir. Kur’an, kesilen hayvanın etinin ya da kanının Allah’a ulaşmadığını, ulaşanın kulun takvası olduğunu açıkça bildirir. Bu ayet, kurbanı bir gösteri ya da gelenek olmaktan çıkarıp niyet meselesi hâline getirir.
Hanefî mezhebinde kurban, belirli bir zenginlik ölçüsüne ulaşan mukim Müslümana vaciptir; diğer mezheplerin çoğunda ise müekked sünnet kabul edilir. Kesim, bayram namazından sonra yapılır; hayvana eziyet etmemek, bıçağı keskin tutmak ve kesimi ehil kişinin yapması önemlidir.
Etin üçe bölünüp bir bölümünün ihtiyaç sahiplerine verilmesi yaygın bir uygulamadır; bu bir zorunluluk değil, tavsiye edilen bir paylaşım ölçüsüdür. Kurban derisi ve etinin satılıp kesim ücretine sayılması uygun görülmemiştir.
Burada kurbanla ilgili ayetleri, hadisleri, bayram dualarını ve kurban fıkhına dair yazı ve soruları topladık. Kesin hüküm için müftülüğe danışınız.
Kurban ile İlgili Ayetler
9 ayet · Diyanet meali
لَن يَنَالَ ٱللَّهَ لُحُومُهَا وَلَا دِمَآؤُهَا وَلَٰكِن يَنَالُهُ ٱلتَّقْوَىٰ مِنكُمْ ۚ كَذَٰلِكَ سَخَّرَهَا لَكُمْ لِتُكَبِّرُوا۟ ٱللَّهَ عَلَىٰ مَا هَدَىٰكُمْ ۗ وَبَشِّرِ ٱلْمُحْسِنِينَ
Lany yanaalal laaha luhoo muhaa wa laa dimaaa'uhaa wa laakiny yanaaluhut taqwaa minkum; kazaalika sakhkharhaa lakum litukabbirul laaha 'alaa ma hadaakum; wa bashshirul muhsineen
Elbette onların etleri ve kanları Allah'a ulaşmayacaktır. Ancak O'na sizin takvanız erecektir. Onları bu şekilde sizin buyruğunuza verdi ki, size yolunu gösterdiğinden dolayı, Allah'ı tekbir ile yüceltesiniz. (Ey Muhammed!) Vazifelerini güzelce yapan iyilik sevenleri müjdele.
وَٱلْبُدْنَ جَعَلْنَٰهَا لَكُم مِّن شَعَٰٓئِرِ ٱللَّهِ لَكُمْ فِيهَا خَيْرٌۭ ۖ فَٱذْكُرُوا۟ ٱسْمَ ٱللَّهِ عَلَيْهَا صَوَآفَّ ۖ فَإِذَا وَجَبَتْ جُنُوبُهَا فَكُلُوا۟ مِنْهَا وَأَطْعِمُوا۟ ٱلْقَانِعَ وَٱلْمُعْتَرَّ ۚ كَذَٰلِكَ سَخَّرْنَٰهَا لَكُمْ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ
Walbudna ja'alnaahaa lakum min sha'aaa'iril laahi lakum feehaa khairun fazkurusmal laahi 'alaihaa sawaaff; fa izaa wajabat junoobuhaa fakuloo minhaa wa at'imul qaani'a walmu'tarr; kazaalika sakhkharnaahaa lakum la'allakum tashkuroon
Kurbanlık deve ve sığırları Allah'ın size olan nişanelerinden kıldık. Sizin için onlarda hayır vardır. Ön ayaklarının biri bağlı halde keserken üzerlerine Allah'ın adını anın. Yanları yere yaslandığı vakit de onlardan yiyin, kanaat edip istemeyene de, isteyene de yedirin. Böylece onları sizin buyruğunuza verdik ki, şükredesiniz.
إِنَّآ أَعْطَيْنَٰكَ ٱلْكَوْثَرَ
Innaa a'taina kal kauthar
Muhakkak biz sana Kevser'i verdik.
فَصَلِّ لِرَبِّكَ وَٱنْحَرْ
Fa salli li rabbika wanhar
Öyleyse Rabb'in için namaz kıl ve kurban kes.
فَلَمَّا بَلَغَ مَعَهُ ٱلسَّعْىَ قَالَ يَٰبُنَىَّ إِنِّىٓ أَرَىٰ فِى ٱلْمَنَامِ أَنِّىٓ أَذْبَحُكَ فَٱنظُرْ مَاذَا تَرَىٰ ۚ قَالَ يَٰٓأَبَتِ ٱفْعَلْ مَا تُؤْمَرُ ۖ سَتَجِدُنِىٓ إِن شَآءَ ٱللَّهُ مِنَ ٱلصَّٰبِرِينَ
Falamma balagha ma'a hus sa'ya qaala yaa buniya inneee araa fil manaami anneee azbahuka fanzur maazaa taraa; qaala yaaa abatif 'al maa tu'maru satajidunee in shaaa'allaahu minas saabireen
Oğlu, yanında koşacak çağa gelince: "Ey oğlum! Ben seni rüyamda boğazladığımı görüyorum. Artık bak, ne düşünürsün?" dedi. Çocuk da: "Babacığım sana ne emrediliyorsa yap, inşaallah beni sabredenlerden bulacaksın" dedi.
فَلَمَّآ أَسْلَمَا وَتَلَّهُۥ لِلْجَبِينِ
Falammaaa aslamaa wa tallahoo liljabeen
Ne zaman ki ikisi de bu şekilde Allah'a teslim oldular, İbrahim oğlunu şakağı üzerine yatırdı.
وَفَدَيْنَٰهُ بِذِبْحٍ عَظِيمٍۢ
Wa fadainaahu bizibhin 'azeem
Ve ona büyük bir kurbanlık fidye verdik.
قُلْ إِنَّ صَلَاتِى وَنُسُكِى وَمَحْيَاىَ وَمَمَاتِى لِلَّهِ رَبِّ ٱلْعَٰلَمِينَ
Qul inna Salaatee wa nusukee wa mahyaaya wa mamaatee lillaahi Rabbil 'aalameen
De ki: Benim namazım, ibadetim, hayatım ve ölümüm hep âlemlerin Rabbi Allah içindir.
۞ وَٱتْلُ عَلَيْهِمْ نَبَأَ ٱبْنَىْ ءَادَمَ بِٱلْحَقِّ إِذْ قَرَّبَا قُرْبَانًۭا فَتُقُبِّلَ مِنْ أَحَدِهِمَا وَلَمْ يُتَقَبَّلْ مِنَ ٱلْءَاخَرِ قَالَ لَأَقْتُلَنَّكَ ۖ قَالَ إِنَّمَا يَتَقَبَّلُ ٱللَّهُ مِنَ ٱلْمُتَّقِينَ
Watlu 'alaihim naba abnai Aadama bilhaqq; iz qarrabaa qurbaanan fatuqubbila min ahadihimaa wa lam yutaqabbal minal aakhari qaala la aqtulannnaka qaala innamaa yataqabbalul laahu minal muttaqeen
Onlara Âdem'in iki oğluyla ilgili haberi hakkıyle oku. Hani her ikisi birer kurban sunmuşlardı, birinden kabul edilmiş, diğerinden kabul edilmemişti. (Kurbanı kabul edilmeyen, ötekine): " Seni öldüreceğim" demişti. Diğeri ise şöyle demişti: "Allah, yalnız kendisinden korkanlardan kabul eder".
Kurban ile İlgili Hadisler
- Allah için mescit yapmakKim Allah’ın rızasını umarak bir mescit yaparsa, Allah da onun için cennette benzerini yapar.
- Az da olsa devamlı amelAmellerin Allah'a en sevimli olanı, az da olsa devamlı yapılanıdır.
- Beş vakit namaz kapıdaki nehir gibidirNe dersiniz, birinizin kapısının önünde bir nehir olsa da her gün içinde beş defa yıkansa, üzerinde kirden bir şey kalır mı? Sahâbîler:…
- Cemaatle namazın faziletiCemaatle kılınan namaz, tek başına kılınan namazdan yirmi yedi derece daha faziletlidir.
- Cennete Götüren ve Cehennemden Uzaklaştıran AmelMuâz dedi ki: “Ey Allah’ın Resûlü, beni cennete sokacak ve cehennemden uzaklaştıracak bir amel söyle.” Buyurdu ki: “Büyük bir şey sordun; ama…
- Dinde Olmayan Bir Şeyi Ortaya ÇıkarmakKim bizim bu işimizde (dinimizde) ondan olmayan bir şey ortaya çıkarırsa, o reddedilmiştir. Müslim’in bir rivayetinde: Kim bizim emrimize uygun olmayan bir…
- Evlerinizi kabirlere çevirmeyinNamazlarınızın bir kısmını evlerinizde kılın; evlerinizi kabirlere çevirmeyin.
- Farzları Yapan ve Haramlardan Kaçınan Cennete GirerBir adam Resûlullah’a sordu: “Farz namazları kılar, Ramazan orucunu tutar, helali helal, haramı haram bilir ve bunlara başka bir şey eklemezsem cennete…
Kurban ile İlgili Dualar
- Bayram TekbiriKurban Bayramı'nda teşrik tekbiri ve bayram namazında okunan tekbirler.
- Kurban Keserken Okunacak DuaKurban kesilirken besmele ve tekbirle birlikte okunan, kurbanın kabulünü dileyen sünnet dualar.
- Rabbenâ Ahricnâ Duası (Mazlumların Duası)Zulüm altında kalan güçsüz erkek, kadın ve çocukların kurtuluş için ettiği dua.
- Kevser SuresiKur'an'ın en kısa suresi Kevser; Peygamberimize verilen bol nimetin müjdesi.
- Allâhümme Rabbenâ Enzil Aleynâ Mâideten Duası (Sofra Duası)Hz. İsa'nın gökten bir sofra ve rızık istediği, Mâide suresine adını veren dua.
- Hilal Görünce Okunacak DuaYeni ayın hilalini görünce okunan, ayın bereketli, imanlı ve selametli geçmesini dileyen dua.
- Yeni Elbise Giyince Okunacak DuaYeni bir elbise giyerken şükretmek için okunan “Allâhümme leke'l-hamdü ente kesevtenîh” duası.
- Kabir Ziyareti DuasıPeygamberimizin kabristana girerken okuduğu selam duası ve ziyaret adabı.
Konuyla İlgili Rehber Yazıları
- Kurban İbadeti ve HükümleriKurban kimlere vaciptir, hangi hayvanlar kesilir, vakti ne zamandır? Kurbanın kesimi, etinin paylaşımı, vekâletle kurban ve dikkat edilecek hususlar.
- Akîka Kurbanı Nedir, Nasıl Kesilir?Çocuğun doğumu için şükür amacıyla kesilen akîka kurbanının hükmü, zamanı, şartları ve etinin dağıtımı hakkında bilgiler.
- İslam’da Hayvan HaklarıHayvanlara merhamet, eziyetin haramlığı, evcil hayvan bakımı, sokak hayvanları, köpek besleme ve hayvanlar hakkında hadislerden örnekler.
- Adak (Nezir) Nedir? Hükümleri ve ŞartlarıAdak nedir, nasıl adanır, geçerlilik şartları, adak kurbanının eti, adağı yerine getiremeyen kişinin durumu ve adakla ilgili yanlış inanışlar.
- Kurban Bayramı ve ArefeZilhicce'nin ilk on günü, Arefe günü ve orucu, teşrik tekbirleri, Kurban Bayramı namazı, kurbanın hükmü, şartları ve etin paylaştırılması.
- Hz. Ümmü Seleme (r.anhâ)Mü'minlerin annesi Hz. Ümmü Seleme'nin hicretleri, musibet duası, Hudeybiye'deki isabetli görüşü, ilmi ve vefatı.
Sık Sorulan Sorular
- Akîka kurbanı nedir?
- Altı aylık koyun kurban olur mu?
- Bayram namazı kılınmayan köyde kurban ne zaman kesilir?
- Kurban etini tam üç eşit parçaya bölmek zorunlu mu?
- Kurban ibadeti hayvan haklarıyla çelişir mi?
- Kurban kesmek kimlere vaciptir?
- Kurban vekâleti nasıl verilir, özel bir söz gerekir mi?
- Kurbanın vacip olduğunun delili nedir?
Ayet mealleri Diyanet İşleri Başkanlığı meali esas alınarak sitemizin Kur'an bölümünden alınmıştır; hadis künyeleri ilgili hadisin kendi sayfasında belirtilir. Giriş ve açıklama metinleri özgündür. Fıkhî konularda Hanefî mezhebi esas alınmış, gerektiğinde diğer mezheplerin farkı belirtilmiştir. Kişisel durumunuza dair kesin hüküm için müftülüğe veya Alo 190 Fetva Hattı'na danışınız.
Editör: Dualarla Editör Kurulu (İlahiyat alanında eğitim almış editörler) · Son güncelleme: · Kaynaklar: Kur'an-ı Kerim, sahih hadis kaynakları ve Diyanet İlmihali