Nazarlık, Muska ve Hamaylı Hakkında Dinî Görüş

Muska, hamayıl ve nazarlık gibi nesnelerin kendiliğinden koruyucu gücü olduğuna inanmak İslam inanç esaslarıyla bağdaşmaz. Ayet veya dua yazılı muska konusunda âlimler farklı görüş bildirmiştir; çoğunluk, tevhid inancını korumak adına bunların boyna asılmasını ve para karşılığı yazılmasını doğru bulmaz. Meşru yol, Allah’a dua ve Kur’an okumaktır.

Muska, Hamayıl ve Nazarlık Nedir?

Muska, üzerine ayet, dua veya bazı işaretler yazılmış, katlanıp kılıfa konulan ve boyna asılan, cüzdanda ya da yastık altında taşınan kağıt veya kumaş parçasıdır. Hamayıl, benzer şekilde ayet veya dua içeren, koruyucu olduğuna inanılan ve boyna asılan nesnelere verilen genel isimdir; bazen küçük Kur’an şeklinde de bulunur. Nazarlık ise nazar boncuğu, mavi boncuk, bazen göz biçiminde taş veya tılsım olabilir. Bunların ortak noktası, taşıyanı kötü gözden, hastalıktan, kazadan ve musibetten koruyacağına inanılmasıdır. Bu inanç, Anadolu’da ve İslam coğrafyasının birçok yerinde yaygın bir halk geleneği olmuştur.

Hadislerdeki Tutum

Peygamber Efendimiz (s.a.v.) şöyle buyurmuştur: “Rukyeler, tılsımlar ve tivele şirktir” (Ebû Dâvûd, Tıb 18; İbn Mâce, Tıb 39). “Kim bir tılsım takarsa şirk koşmuştur” (Ahmed b. Hanbel) hadisi de bu konudaki sert uyarıdır. Ancak hadis âlimleri, buradaki “rukye” ile cahiliye dönemi büyü ve tılsım içeren sözlerin kastedildiğini, anlamı bilinen ve Kur’an ile Sünnet’e dayanan rukyenin caiz olduğunu belirtmiştir. Nitekim Avf b. Mâlik’in rivayet ettiği hadiste Efendimiz “Rukyelerinizi bana arz edin; içinde şirk olmadıkça rukyede bir sakınca yoktur” buyurmuştur (Müslim, Selâm 64). Bu nedenle Kur’an ayetleriyle ve meşru dualarla okuma (rukye) ile boyna asılan nesneler (tılsım) birbirinden ayrılır.

Âlimlerin Görüşleri: Ayetli Muska

Muska içine ayet veya dua yazılmışsa hükmü konusunda sahabe ve sonraki âlimler farklı görüş bildirmiştir. Bazı sahabe ve tabiîn (örneğin Abdullah b. Amr b. el-Âs’ın çocuklarına ayet yazıp astığına dair rivayet) ayetli tılsımı caiz görmüştür; Abdullah b. Mes’ûd (r.a.) ve diğer birçok âlim ise her türlü tılsımı, Kur’an’dan olsa bile, yasaklamıştır. Çoğu Hanefî ve diğer mezhep âlimleri, şu gerekçelerle ayetli muskaya karşı çıkar:

• Genel yasağın kapsamını daraltacak sahih bir delil bulunmaması
• Muskaların zamanla büyüye, anlaşılmaz harflere ve şirk içerikli sözlere dönüşebilmesi (zerî’a kapatma ilkesi)
• Kur’an ayetlerinin tuvalete, kirli yerlere veya saygısız ortamlara götürülme riski
• İnsanların Allah’a dua yerine kâğıt parçasına bağlanması

Din İşleri Yüksek Kurulu ve ana akım Sünnî çizgi, muska yazmayı, yazdırmayı, para karşılığı satmayı ve boyna asmayı doğru bulmaz; bunun yerine ibadet, dua ve Kur’an okumayı önerir. Ayrıca muska yazan kişilerin çoğunun içinde bilinmeyen sözler ve yanıltıcı vaatlerin bulunması da bu konuda tehlike oluşturur.

Hukuki Boyut: 677 Sayılı Kanun

Türkiye’de 1925’te çıkarılan 677 sayılı Tekke ve Zaviyelerle Türbelerin Kapatılmasına ve Türbedarlıklar ile Birtakım Unvanların Men ve İlgasına Dair Kanun, muskacılık, üfürükçülük, falcılık ve büyücülük gibi faaliyetleri yasaklamıştır. Dolayısıyla muska yazmayı meslek olarak icra etmek, hukuken de yasak kapsamındadır. İnsanların bu tür kişilere para vererek dolandırılması da sıkça karşılaşılan bir sorundur. Sağlık sorunu olan kişilerin, muska veya üfürük yerine tıbbi tedaviye başvurması gerektiği unutulmamalıdır. Hastalık için tedavi olmak sünnettir; Efendimiz “Ey Allah’ın kulları, tedavi olunuz; çünkü Allah her hastalığın devasını da yaratmıştır” buyurmuştur (Ebû Dâvûd, Tıb 1; Tirmizî, Tıb 2).

Yerine Ne Yapılmalı?

Koruma ve şifa dileği doğal bir ihtiyaçtır. İslam bu ihtiyacı karşılamak için doğrudan Allah’a yönelmeyi öğretir: Düzenli ibadet, günlük sabah–akşam zikirleri (Ayetel Kürsi, İhlâs, Felak, Nâs), hastalık için şifa duası ve tıbbi tedavi. Ev ve iş yerinde Kur’an okumak, sadaka vermek (hadiste “Hastalarınızı sadakayla tedavi edin” geçer; Beyhakî, senedi hakkında değerlendirmeler vardır) ve güzel ahlakla yaşamak da manevi koruma sağlar. Çocuğa dua okuyup üflemek ve ona Kur’an öğretmek, tılsım taşımaktan çok daha anlamlıdır. Nazar boncuğu ve kırmızı kurdele konusu için kırmızı kurdele ve nazar boncuğu takmak caiz mi, kurşun döktürme için kurşun döktürmek caiz mi, fal için fal baktırmak ve burç inancı için burç ve astroloji inancı İslam’a göre yazılarına bakabilirsiniz.

Tevekkül ve Tedbir Dengesi

Bir müslüman için tevekkül, tedbiri terk etmek değil; tedbiri aldıktan sonra sonucu Allah’a bırakmaktır. Muska gibi araçlar bu dengeyi bozar; çünkü kişiyi gerçek sebeplerden uzaklaştırır ve Allah’a bağlılığı zayıflatır. Doğru yaklaşım; tıbbi tedaviyi sürdürmek, güvenlik tedbirlerini almak, dua etmek ve sonucu kaderle teslim etmektir. Ayrıca aileler ve çocuklar için de sakin bir ortam, düzenli ibadet ve açık iletişim, korku ve kaygıyı azaltan en etkili yollardır.

Sıkça Sorulan Sorular

Ayetli muska takmak caiz mi?

Bu konuda eski dönemlerde farklı görüşler olmuştur; ancak çoğu âlim ve Din İşleri Yüksek Kurulu tılsımı yasaklayan hadislere dayanarak muskayı doğru bulmaz.

Muska yazdırmak veya yazmak yasak mı?

Dinen sakıncalı görülür ve Türkiye’de 677 sayılı kanun muskacılığı yasaklamıştır. Ayrıca dolandırıcılık riski vardır.

Hamayıl taşımak şirk midir?

Koruyucu güç atfedilerek taşınması tılsım hükmüne girer ve şirke götürebilecek bir inanç olarak değerlendirilir. İnanç esaslarına dikkat edilmelidir.

Bunun yerine ne yapılmalı?

Doğrudan Allah’a dua etmek, Kur’an okumak, sabah-akşam zikirlerini yapmak ve tıbbi tedaviye başvurmak meşru yoldur.

Editör: Dualarla Editör Kurulu (İlahiyat alanında eğitim almış editörler) · Son güncelleme: 15 Mayıs 2026 · Kaynaklar: TDV İslâm Ansiklopedisi, "Muska", "Hamâil" ve "Rukye" maddeleri (islamansiklopedisi.org.tr); Ebû Dâvûd, Tıb 18; Müslim, Selâm 64; 677 sayılı Tekke ve Zaviyelerle Türbelerin Kapatılmasına Dair Kanun (mevzuat.gov.tr)

İman ve Akaid hakkında sık sorulan sorular

80 sorunun tamamı →

• İman nedir, kısaca nasıl tanımlanır?
• İmanın şartları kaçtır ve nelerdir?
• Âmentü duası nedir, ezberlemek şart mıdır?
• İman ile İslam arasında fark var mıdır?
• Kelime-i şehâdet nedir, söyleyen Müslüman olur mu?

Bu içerik nasıl hazırlandı? →