Rabbenâ Lâ Tüâhiznâ: Bakara Suresi’nin Son İki Ayeti ve Duası

Bakara Suresi’nin son iki ayeti (285-286), imanın esaslarını özetleyen ve ardından bir dua ile biten kıymetli bir bölümdür. 286. ayet “Allah kimseye gücünün yeteceğinden fazlasını yüklemez” sözüyle başlar ve “Rabbimiz, unutursak veya yanılırsak bizi sorumlu tutma” gibi ifadelerle devam eder. Buhârî ve Müslim’de Ebû Mes’ûd el-Bedrî’den gelen hadise göre bu iki ayeti geceleyin okuyana yeter.

285. ayette iman esasları

285. ayette Peygamber’in ve müminlerin Allah’a, meleklerine, kitaplarına ve peygamberlerine iman ettikleri, peygamberler arasında ayrım yapmadıkları ve “İşittik ve itaat ettik” dedikleri bildirilir. Ayet, iman ve teslimiyetin kısa bir özetidir. Bu yüzden yatmadan önce okunması, günü iman ve Allah’a güvenle kapatma anlamı taşır. Sure hakkındaki genel bilgi için Bakara Suresi tanıtımı yazısına bakılabilir.

286. ayetin ilk kısmı: yük ve güç

Ayet “Allah kimseye gücünün yeteceğinden fazlasını yüklemez; kazandığı iyilik lehinedir, kazandığı kötülük aleyhinedir” diye başlar. Bu ilke, dinî sorumlulukların insan gücüyle uyumlu olduğunu gösterir ve fıkıhta “meşakkat kolaylığı getirir” kuralına dayanak yapılır. Zorluk içinde olan biri için bu cümle, Allah’ın adaletini ve merhametini hatırlatan bir teselli olabilir. Ancak bu ifade, mazeret uydurmayı değil, sorumluluğun adil ölçüsünü anlatır.

Duanın cümleleri

Ayetin devamı bir duadır: “Rabbimiz, unutursak ya da hata edersek bizi sorumlu tutma. Rabbimiz, bize bizden öncekilere yüklediğin gibi ağır yük yükleme. Rabbimiz, gücümüzün yetmediği şeyi bize taşıtma. Bizi affet, bizi bağışla, bize merhamet et. Sen bizim mevlamızsın; kâfirler topluluğuna karşı bize yardım et.” Bu dua, hata, ağır yük, bağışlanma ve yardım isteklerini bir araya getirir. Müslim’de bu duanın okunduğunda Allah’ın “Yaptım” diye karşılık verdiği bildirilir (İbn Abbas rivayeti).

Gece okunmasının fazileti

Hz. Peygamber’in “Kim geceleyin Bakara Suresi’nin son iki ayetini okursa, ona yeter” sözü, âlimlerce farklı biçimlerde yorumlanmıştır: o gece için gece namazı yerine geçmesi, kötülüklerden koruma sağlaması veya Kur’an okumuş sayılması. Bu yorumlar hadisin geniş anlamını gösterir. Yatmadan önce yapılacak diğer zikirler için uykudan önce ve uyanınca dualar yazısına, Âyetü’l-Kürsî ile birlikte okunması için Âyetü’l-Kürsî yazısına bakılabilir.

Duanın günlük hayattaki anlamı

İnsan unutur, hata eder, bazen güç yetiremez. Bu dua, kişinin bu sınırlarını kabul edip Allah’tan hoşgörü istemesidir. Kendini sürekli suçlayan, kusursuzluk baskısı hisseden biri için dua, bir yandan sorumluluk bilincini korur, bir yandan da şefkatli bir kendini kabul sağlar. Bu duayı okumak, kişiyi çabadan vazgeçirmez; çabada yaşanan hataların Allah’ın merhametine sığındığını hatırlatır.

Nasıl okunmalı?

• Ayetleri anlamlarıyla birlikte okuyun.
• Yatmadan önce abdestli, huzurlu bir ortamda okumaya çalışın.
• Zorlandığınızda kısaltılmış kısmı, yani 286. ayetin dua bölümünü okuyabilirsiniz.
• Çocuklarla birlikte okuyarak ezberlemelerine yardım edebilirsiniz.

Kur’an dualarının genel bir değerlendirmesi için Kur’an’daki peygamber duaları yazısı faydalıdır.

Dua cümlelerinin tek tek anlamı

“Unutursak veya yanılırsak” ifadesi, kasıtsız hataları kapsar; Hz. Peygamber’in ümmetinden hata, unutma ve zorlanma sebebiyle yapılanların sorumluluğunun kaldırıldığına dair rivayet (İbn Mâce) de bu ayetle anlamca örtüşür. “Bizden öncekilere yüklediğin ağır yük” ifadesi, geçmiş ümmetlere farz kılınan ağır hükümlere işaret eder; İslam şeriatının kolaylık esasına dayandığını gösterir. “Gücümüzün yetmediğini bize taşıtma” cümlesi ise, sorumlulukların sınırını hatırlatır. Son kısımdaki “bizi affet, bağışla, bize acı” üçlüsü; af, mağfiret ve rahmet olarak ayrı ayrı istenir. Bunların her biri, kulun Allah’a muhtaç olduğunu ayrı bir yönden vurgular.

Sıkça Sorulan Sorular

Bakara’nın son iki ayeti gece okununca ne olur?

Hadise göre geceleyin bu iki ayeti okuyana yeter (Buhârî; Müslim). Âlimler bunu korunma, ibadet sevabı ve kâfi gelme olarak yorumlar.

Bu duadaki unutmak ve hata ne demektir?

Nisyan unutmak, hata ise yanlışlıkla işlenen fiildir. Dua, kasıtsız yanlışlıklar için Allah’a sığınmayı içerir.

Allah gücümüzün yetmediği yükü yüklemez mi?

Ayetin başında “Allah kimseye gücünün üstünde bir şey yüklemez” buyrulur. Bu, dinî sorumlulukların güç yetirilebilir olduğunu bildirir.

Editör: Dualarla Editör Kurulu (İlahiyat alanında eğitim almış editörler) · Son güncelleme: 11 Ağustos 2026 · Kaynaklar: Bakara Suresi (2/285-286); Buhârî, Fezâilü'l-Kur'ân ve Megâzî; Müslim, Îmân ve Salât; TDV İslâm Ansiklopedisi, "Bakara Sûresi" maddesi

İman ve Akaid hakkında sık sorulan sorular

80 sorunun tamamı →

• İman nedir, kısaca nasıl tanımlanır?
• İmanın şartları kaçtır ve nelerdir?
• Âmentü duası nedir, ezberlemek şart mıdır?
• İman ile İslam arasında fark var mıdır?
• Kelime-i şehâdet nedir, söyleyen Müslüman olur mu?

Bu içerik nasıl hazırlandı? →