İstihare Namazı ve Duası Nasıl Yapılır? Rüya Görmek Şart mı?
İstihare nedir, istihare namazı nasıl kılınır, sonucu nasıl anlaşılır? Rüya görmek şart mı, başkasına istihare yaptırılır mı; sahih hadisle anlatım.
- İstihare Ne Zaman Yapılır?
- Önce İstişare
- İstihare Nasıl Yapılır?
Kısa cevap: İstihare, meşru bir iş hakkında karar verirken iki rekât nafile namaz kılıp ardından Peygamberimizin (s.a.v.) öğrettiği dua ile Allah’tan hayırlı olanı istemektir. İstiharede rüya görmek şart değildir; hadiste rüyadan hiç söz edilmez. İstiharenin sonucu, çoğunlukla kalpte oluşan ferahlık veya isteksizlik ve işlerin kolaylaşması ya da zorlaşması ile anlaşılır. Câbir b. Abdullah (r.a.), “Resûlullah bize Kur’an’dan bir sure öğretir gibi her işte istihareyi öğretirdi” demiştir (Buhârî, Teheccüd 25; Deavât 48).
İstihare Ne Zaman Yapılır?
İstihare, mubah olan ve hangisinin daha hayırlı olduğu bilinmeyen işlerde yapılır: evlilik, iş değişikliği, taşınma, ortaklık, okul tercihi, yolculuk gibi. Farz ve vacipler için istihare yapılmaz (namaz kılayım mı diye sorulmaz); haramlar için de yapılmaz (faizli işe gireyim mi diye istihare edilmez). Hayırlı olduğu belli olan bir işin zamanı ve şekli konusunda ise istihare yapılabilir.
Önce İstişare
İstihare, aklı ve araştırmayı devre dışı bırakmak değildir. Kur’an, “İş hakkında onlarla istişare et; karar verince de Allah’a tevekkül et” buyurur (Âl-i İmrân Suresi, 3/159). Doğru sıra şöyledir: araştırmak, ehil ve güvenilir kimselere danışmak, ardından istihare ederek kararı Allah’a havale etmek. Evlenilecek kişiyi hiç tanımadan, araştırmadan yalnızca istihareyle karar vermek, sünnetin öğrettiği yol değildir.
İstihare Nasıl Yapılır?
- Abdest alınır ve mekruh vakitler dışında iki rekât nafile namaz kılınır. Hadiste “farzın dışında iki rekât” ifadesi geçer. Özel bir sure şartı yoktur; bazı âlimler birinci rekâtta Kâfirûn, ikincide İhlâs surelerinin okunmasını güzel görmüştür.
- Namazdan sonra hamd ve salavatla başlanır ve istihare duası okunur.
- Duada “bu iş” denilen yerde, karar verilecek iş dile getirilir veya kalpten geçirilir.
İstihare Duasının Anlamı
“Allah’ım! İlminle Senden hayırlısını diliyorum, kudretinle Senden güç istiyorum, büyük lütfundan istiyorum. Çünkü Senin gücün yeter, benim yetmez; Sen bilirsin, ben bilmem. Sen gaybı en iyi bilensin. Allah’ım! Eğer bu iş benim dinim, hayatım ve işimin sonu bakımından hayırlı ise onu bana takdir et, kolaylaştır, sonra onu bana bereketli kıl. Eğer bu iş dinim, hayatım ve işimin sonu bakımından benim için şer ise onu benden, beni ondan uzaklaştır. Hayır nerede ise onu bana takdir et, sonra beni ona razı kıl.” (Buhârî, Teheccüd 25)
Duanın Arapça aslını güvenilir bir dua kitabından öğrenmek en iyisidir. Ezberleyemeyen kimse yazılı metinden okuyabilir veya anlamını kendi diliyle söyleyebilir.
Sonuç Nasıl Anlaşılır?
Hadiste rüya, renk veya işaret beklemekten söz edilmez. Halk arasında yaygın olan “beyaz ve yeşil görmek hayır, siyah ve kırmızı görmek şerdir” anlayışının sahih bir kaynağı yoktur. Bu tür yorumlar bazı âlimlerin tecrübeye dayalı sözleridir, bağlayıcı değildir. Âlimlerin açıklamalarına göre:
- İstihareden sonra kalpte o işe karşı bir ferahlık ve meyil oluşursa veya işler kendiliğinden kolaylaşırsa bu hayra işaret sayılır.
- Kalpte bir sıkıntı, isteksizlik oluşur veya önüne engeller çıkarsa vazgeçilir.
- Hiçbir eğilim oluşmazsa istihare tekrarlanabilir. Yedi defaya kadar tekrarlanmasıyla ilgili rivayet zayıftır; ancak tekrar etmekte sakınca yoktur.
- Yine netleşmezse, istişarenin gösterdiği makul yöne göre karar verilip Allah’a tevekkül edilir. Dua zaten “hayırlıysa kolaylaştır, değilse uzaklaştır” şeklindedir; bundan sonra ne gerçekleşirse onda hayır umulur.
Önemli bir incelik: İstihareye, kararını önceden vermiş ve yalnızca onay arayan bir kalple değil, gerçekten iki ihtimale de açık bir kalple girilmelidir. Aksi hâlde kişi kendi arzusunu “istiharenin sonucu” sanabilir.
Başkasına İstihare Yaptırmak
Hadiste “Biriniz bir iş yapmaya niyetlendiğinde…” buyrulur; yani istihareyi işin sahibi yapar. Başkasına, özellikle ücret karşılığı istihare yaptırmanın sünnette yeri yoktur. “İstihareye yattım, şunu gördüm, evlenmeyin” diyen kişilerin sözü bağlayıcı değildir. Âlimlerin bir kısmı, anne babanın evladı için hayır dilemesi anlamında bunu caiz görse de, asıl olan kişinin kendi Rabbine kendisinin yönelmesidir.
İstihare Duasının Öğrettiği Tevhid Dersi
Duanın metnine dikkatle bakıldığında, bir karar verme tekniğinden çok daha fazlasını içerdiği görülür. Kul önce kendi sınırlarını itiraf eder: “Senin gücün yeter, benim yetmez; Sen bilirsin, ben bilmem.” Ardından hayrın ölçüsünü koyar: “dinim, hayatım ve işimin sonu bakımından.” Yani bir işin hayırlı olup olmadığı yalnızca kazanca veya anlık mutluluğa göre değil, dine ve ahirete etkisine göre değerlendirilir. Son cümle ise belki en önemlisidir: “Beni ona razı kıl.” İnsan bazen hayırlı olana kavuşur ama gönlü yine de diğerinde kalır. İstihare eden, yalnızca doğru kararı değil, o kararla huzur bulmayı da Allah’tan ister.
Sık Sorulan Sorular
İstihare için yatmadan önce kılmak şart mı?
Hayır. Günün kerahat vakitleri dışındaki herhangi bir saatinde yapılabilir. Yatmadan önce yapılması bir gelenektir, şart değildir.
Âdetli kadın istihare yapabilir mi?
Namaz kılamaz; ancak acele bir karar gerekiyorsa namazsız olarak yalnızca istihare duasını okuyabilir.
İstihare sonucu olumsuz çıktı ama ben yine de yaptım, günah mı?
İstihare sonucundaki his bir vahiy değildir; ona uymamak günah olmaz. Ancak içiniz rahat değilken ve danıştığınız kimseler de olumsuz görüş bildirmişken ısrar etmek hikmete uygun olmaz.
Editör: Dualarla Editör Kurulu (İlahiyat alanında eğitim almış editörler) · Son güncelleme: · Kaynaklar: Âl-i İmrân Suresi (3/159); Buhârî, Teheccüd 25; Deavât 48; Tevhîd 10; Tirmizî, Vitr 18; Ebû Dâvûd, Vitr 31; Nevevî, el-Ezkâr; Diyanet İşleri Başkanlığı, İlmihal I
Bu içerik faydalı oldu mu?
Geri bildiriminiz içeriklerimizi geliştirmemize yardım eder.
Kaynakça
- Âl-i İmrân Suresi (3/159)
- Buhârî, Teheccüd 25; Deavât 48; Tevhîd 10
- Tirmizî, Vitr 18
- Ebû Dâvûd, Vitr 31
- Nevevî, el-Ezkâr
- Diyanet İşleri Başkanlığı, İlmihal I
İlgili Yazılar
AileEvlilik Kararında İstihare ve İstişare Nasıl Yapılır?
Evlilik kararı verirken istihare namazı nasıl kılınır, rüya görmek şart mı? İstişare kimlerle yapılır? Sahih hadise dayalı adım…
Kur'an ve TefsirHoşlanmadığınız Şey Hayırlı Olabilir: Bakara 216 Ne Anlatır?
Bakara Suresi 216. ayetin tefsiri: Hoşlanmadığımız şeyde hayır, sevdiğimiz şeyde şer olabilmesi ne demektir ve hayırlısını istemek nasıl…
Kur'an ve TefsirYumuşak Davrandın, İstişare Et: Âl-i İmrân 159 Ayetinin Dersleri
Âl-i İmrân Suresi 159. ayetin meali ve tefsiri: Peygamberimizin yumuşak huyu, affetmek, istişare etmek ve karar verdikten sonra…
Soru – Cevapİstihare Namazı Nasıl Kılınır? Sonucu Nasıl Anlaşılır? Rehber
İstihare namazı nasıl kılınır, rüya görmek şart mı? Sahih hadisteki usulü, istihare duasının anlamı, sonucun yorumlanması ve yaygın…
Dua ve ZikirSalavat Çeşitleri Nelerdir? Hangi Salavat Daha Faziletlidir?
Salli-Bârik, Salât-ı Tefrîciye, Salât-ı Münciye ve kısa salavatlar: Hangisi hadislerde geçer, hangisi sonradan derlenmiştir, hangisi daha faziletli?
Dua ve ZikirToplu Zikir Meclisleri Caiz mi? Zikir Halkalarının Hükmü ve Adabı
Toplu zikir yapmak caiz mi? Sahih hadislerde zikir meclislerinin fazileti, âlimlerin ölçüleri, dikkat edilmesi gereken sınırlar ve meclis…