🤲 Benim İçin Dua Et Giriş

Alkollü Parfüm ve Kolonya Necis midir? Abdest ve Namaz

Temizlik, Abdest ve Gusül FıkhıGüncelleme: 28 Temmuz 20269 dk okuma

Alkollü parfüm ve kolonya necis midir? Abdest ve namaza etkisi, etil alkol ve hamr ayrımı, Diyanet yaklaşımı ve mezheplerin görüşleri.

Bu yazıda öğrenecekleriniz

  • Alkol, İçki ve Hamr Farkı
  • Diyanet'in Yaklaşımı
  • Şâfiî, Mâlikî ve Hanbelî Mezheplerinin Yaklaşımı

Alkollü parfüm ve kolonya konusunda Diyanet ve çağdaş fetva kuruluşlarının yaygın görüşü, parfümde kullanılan endüstriyel alkolün içki hükmünde sayılmadığı ve bu ürünlerle namaz kılınabileceği yönündedir. Klasik mezheplerde ise içkilerin necisliği konusunda farklı hükümler bulunur; ihtiyat isteyen alkolsüz ürün tercih edebilir.

Alkol, İçki ve Hamr Farkı

Konunun anlaşılması için kavramların ayrılması gerekir. Hamr, Arapça’da sarhoş edici içkiler için kullanılan genel bir terimdir. Mâide Suresi’nin 90. ayeti “Şarap, kumar, dikili taşlar ve fal okları şeytan işi birer pisliktir; bunlardan uzak durun” der. Bu ayet içkinin haram olduğunu bildirir ve “ricz” (pislik) kelimesi kullanır; fakat fıkıhçılar bu kelimenin maddî necaseti mi yoksa manevî kirliliği mi kastettiği konusunda ayrışmıştır. Çoğunluk (Şâfiî, Mâlikî, Hanbelî) içkiyi maddî olarak necis sayar. Hanefîler ise üzüm şırasından elde edilen hamrı galiza necaset kabul eder; diğer sarhoş edici içkiler konusunda Ebû Hanîfe’ye nispet edilen görüşe göre hafife necaset hükmü verilir. Günümüz parfüm ve kolonyalarında kullanılan etil alkol (etanol) ise sentetik veya tarımsal atıklardan elde edilir.

Diyanet’in Yaklaşımı

Din İşleri Yüksek Kurulu, kolonya, parfüm, ilaç ve benzeri ürünlerde kullanılan alkolün içki olarak sayılmayacağı, bu ürünlerin kullanılabileceği yönünde görüş bildirmiştir. Gerekçe şudur: Alkol, içilmek için değil, koku taşıyıcı veya çözücü olarak kullanıldığında içki hükmüne girmez; ayrıca zorunluluk ve umumi belva (genel yaygınlık) ilkesi de gözetilmiştir. Hanefî mezhebinin, hamr dışındaki alkollü maddelerin necaset derecesini hafifletmesi bu yaklaşıma destek olur. Hamr dışındaki içkileri hafife necaset sayan Hanefîlerde, elbise veya bedenin dörtte birinden fazlasına bulaşmadıkça namaz sahih sayılır. Bu hesapla parfümün sürülmesi, miktar bakımından namaza engel olmaz.

Şâfiî, Mâlikî ve Hanbelî Mezheplerinin Yaklaşımı

Bu üç mezhepte içkinin necis olduğu görüşü yaygındır. Dolayısıyla klasik hükümlere göre alkol temizlik şartını bozabilir. Ancak çağdaş fakihlerin önemli bir kısmı, saf endüstriyel alkolün klasik anlamdaki “hamr” olmadığını, sarhoş edici içecek olmadığını belirtir. Klasik fıkıhta alkol kavramı ve etil alkolün kimyasal niteliği o dönemde bilinmediği için, bu konu çağdaş içtihat konusu olmuştur. Bazı çağdaş Şâfiî âlimler ihtiyatı korumak adına alkolsüz parfüm tercihini öner, bazıları ise umumi belva ilkesine dayanarak ruhsat verir. Bu tartışma, mezhep farklılığının modern konulara nasıl uzandığını gösterir. Mezhep taklidi ve kolaylık arayışı için mezhep taklidi şart mı yazısı okunabilir.

Abdest ve Gusle Etkisi

Kolonya veya parfüm sürmek, abdesti bozmaz. Abdest ve gusülde suyun deriye ulaşmasını engelleyen su geçirmez bir tabaka oluşturulmadıkça parfüm etkisizdir. Parfümün bedende kalması, abdestin geçerliliğine zarar vermez. Yani alkol necaset sayılsa bile, bu durumda sorun abdestte değil, namazın temizlik şartındadır. Namaz için bedenin ve elbisenin necasetten temiz olması aranır; Hanefîlere göre hamr dışı alkol hafife necaset olduğundan, bedenin veya elbisenin dörtte birinden az yere sürülmesi sorun yaratmaz. Diğer mezheplerde ihtiyaten kuruyunca etkisi geçen alkol için kolaylık gözetilir.

Yemek, İlaç ve Diğer Kullanımlar

Kolonya ve parfümün haricinde alkol içeren ürünler arasında ilaçlar, dezenfektanlar ve gıda katkıları vardır. İlaç içinde zorunlu ve az miktarda alkol bulunması, tedavi amacıyla kullanıldığında kabul edilir. Gıda ürünlerinde ise alkol oranı, ürünün içki hükmünde olup olmadığı değerlendirilerek karara bağlanır. Ev temizliğinde kullanılan alkollü temizlik malzemeleri ve el dezenfektanları da aynı çerçevede değerlendirilir. Bu tür ürünlerin kullanımında ihtiyat gösterilmesi ve gereksiz yere vesveseye kapılmaması tavsiye edilir. Yemek ve içecekler konusunda mezhepler arasındaki farklar için mezheplere göre yemek ve av hükümleri yazısı okunabilir.

Hijyen Ürünleri ve Zorunlu Durumlar

Hastane ve sağlık hizmetleri gibi yerlerde alkol bazlı dezenfektan kullanımı zorunludur. Böyle ortamlarda çalışan kişiler için ibadet kolaylığı ilkesi geçerlidir; ellerini alkollü dezenfektanla temizlemiş olan kişi, alkol kuruduktan sonra abdest alıp namaz kılabilir. Zaruret ve umumi belva halleri, fakihlerce hükmün hafifletilmesi sebebi sayılmıştır. Bu anlayış, dinin kolaylık esasına dayanır.

Pratik Öneriler

Kolonya veya parfüm kullanan kişi, namaz öncesinde ürünü sürerek namaz kılabilir. Vesvese yaşayan kişiler ise alkol içermeyen ürünleri tercih ederek rahat edebilir. Parfümün sürüldüğü yerin ıslak ve alkolün buharlaşmadığı durumlarda, ihtiyat için kuruması beklenebilir. Genel necaset hükümleri için necaset çeşitleri ve elbiseye necaset bulaşırsa yazıları okunabilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Alkollü parfümle namaz kılınır mı?

Çağdaş fetvaların çoğuna göre, endüstriyel alkol (etanol) içeren parfüm ve kolonya ile namaz kılınabilir. Alkol, üzüm şarabı (hamr) gibi içki sayılmadığı için necaset hükmü verilmez.

Kolonya sürmek abdesti bozar mı?

Hayır. Kolonya sürmek abdesti bozmaz. Alkolün necis sayılması durumunda bile abdest bozulmaz, sadece namaz için elbise veya bedenin temiz olması şartı gündeme gelir.

Hangi mezheplere göre alkol necistir?

Şâfiî, Mâlikî ve Hanbelîlerin çoğunluğuna göre içki necistir. Hanefîlere göre ise sadece üzüm şırasından yapılan hamr galiza necaset, diğer içkiler hafif necasettir.

Alkol ve içki aynı şey midir?

Hayır. Alkol bir kimyasal bileşiktir; içki ise sarhoş edici içecek anlamına gelir. Her alkol içki değildir. Parfümde kullanılan alkol, içilecek bir madde olmadığı için içki hükmüne girmez.

Editör: (İlahiyat alanında eğitim almış editörler) · Son güncelleme: · Kaynaklar: Kur'an-ı Kerîm, Mâide Suresi (5/90); Müslim, Eşribe (her sarhoş edici haramdır); İbn Âbidîn, Reddü'l-muhtâr; Nevevî, el-Mecmû'; Diyanet İşleri Başkanlığı, Din İşleri Yüksek Kurulu kararları; TDV İslâm Ansiklopedisi, "İçki" ve "Kolonya" maddeleri

İman ve Akaid hakkında sık sorulan sorular

80 sorunun tamamı →
YAPAY ZEKÂYA BU SAYFAYI SOR0 görüntülenme · 6 dk okuma

Sorunuz seçtiğiniz yapay zekâ hizmetinde yeni sekmede açılır; dini hükümler için Diyanet'e danışınız.

Bu içerik faydalı oldu mu?

Geri bildiriminiz içeriklerimizi geliştirmemize yardım eder.

Bu içerik nasıl hazırlandı? →

Kaynakça

  1. Kur'an-ı Kerîm, Mâide Suresi (5/90)
  2. Müslim, Eşribe (her sarhoş edici haramdır)
  3. İbn Âbidîn, Reddü'l-muhtâr
  4. Nevevî, el-Mecmû'
  5. Diyanet İşleri Başkanlığı, Din İşleri Yüksek Kurulu kararları
  6. TDV İslâm Ansiklopedisi, "İçki" ve "Kolonya" maddeleri

Genel kaynaklarımız için Kaynakça sayfasına bakınız. Fetva için: Diyanet İşleri Başkanlığı, Alo 190.