Araca Binerken Okunan Dua ve Yolculuk Adabı

Araca binerken önce besmele çekilir, sonra Zuhruf Suresi’nin 13. ve 14. ayetlerinde geçen dua okunur: “Sübhânellezî sehhara lenâ hâzâ ve mâ künnâ lehû mukrinîn ve innâ ilâ rabbinâ le münkalibûn.” Bu dua, bineğin Allah’ın bir nimeti olduğunu ve herkesin sonunda O’na döneceğini hatırlatır. Yolculuk boyunca tekbir, zikir ve emniyet kurallarına riayet esastır.

Duanın metni ve anlamı

Zuhruf Suresi’nin 12-14. ayetlerinde Allah’ın insanlar için binekler yarattığı, üzerlerine binilince Rabbin nimetinin anılması gerektiği bildirilir. Ayetin dua kısmı şudur: “Bunu bizim hizmetimize veren Allah’ı tenzih ederiz; biz buna güç yetiremezdik. Şüphesiz biz Rabbimize döneceğiz.” Bu cümleler, taşıtın bir nimet olduğunu, insanın kendi gücüyle bunu elde edemeyeceğini ve yolculuğun bir “dönüş” fikrini hatırlattığını anlatır. Dua kısa ve ezberlenmesi kolaydır.

Hadisteki uygulama

Ebû Dâvûd ve Tirmizî’de Ali b. Rebîa’dan rivayet edildiğine göre Hz. Ali bineğe binerken “Bismillah” der, bindikten sonra “Elhamdülillâh” der ve ardından Zuhruf 13-14’teki duayı okuyup üç kez “Elhamdülillâh”, üç kez “Allâhü ekber” der, sonra “Sübhâneke innî zalemtü nefsî fağfir lî, fe innehû lâ yağfirüz-zünûbe illâ ente” derdi. Neden güldüğü sorulunca, Peygamberimizin de böyle yaptığını ve güldüğünü söylemiştir. Bu rivayet, yolculuk duasının sünnet tarafını gösterir. Peygamberimiz yolculuk başlarken ayrıca şu duayı okurdu (Müslim): “Allâhümme innâ nes’elüke fî seferinâ hâzâ el-birre vet-takvâ ve minel-ameli mâ terdâ…” (Allah’ım, bu yolculuğumuzda senden iyilik, takva ve razı olacağın amelleri istiyoruz.)

Yolculuğa başlarken adımlar

1. Besmele çekerek sağ ayakla araca binin.
2. Emniyet kemerini takıp hazırlıklarınızı tamamlayın.
3. Üç kez “Allâhü ekber” deyin.
4. Zuhruf 13-14’teki duayı okuyun.
5. Yolculuk duasını (Allâhümme innâ nes’elüke…) ekleyin.
6. Yola çıkmadan önce evde kalanlara da dua edin.

Yolculuk adabı

• Güzel arkadaşlık: Ebû Dâvûd’da üç kişi yolculuğa çıktığında birini emir seçmelerinin öğütlendiği rivayet edilir.
• Yolda zikir: Yokuşlarda “Allâhü ekber”, inişlerde “Sübhânallah” demek sahabe uygulamasıydı (Buhârî).
• Yolcuya kolaylık: Dört rekâtlı farz namazlar yolculukta kısaltılır (kasr); ilgili şartlar ayrıca bilinmelidir.
• Dua kabul zamanı: Yolcunun duası hadislerde kabul edilen dualar arasında sayılır (Ebû Dâvûd, Tirmizî).
• Dönüşte: Yolculuktan dönerken de tekbir ve hamd getirilir; eve ani ve gece vakti gelmek ise hoş görülmemiştir (Buhârî, Müslim).

Trafikte ahlak ve güvenlik

Yolculuk adabı sadece dua ile sınırlı değildir; emniyet kemeri takmak, hız sınırlarına uymak, yorgun ve uykusuzken araç kullanmamak, kırmızı ışıkta durmak ve diğer sürücülere nezaket göstermek birer sorumluluktur. Cep telefonuyla ilgilenmek ve alkollü araç kullanmak hem hukuken hem dinen sakıncalıdır. “Kendinizi tehlikeye atmayın” ilkesi (Bakara 195) trafik güvenliği için de geçerlidir. Çocukların araç içinde uygun koltuk ve kemerle taşınması da sürücünün emanet sorumluluğudur.

Çocuklarla yolculuk duası

Çocuklara yolculuk duasını öğretmek için kısa bir tekrar rutini oluşturulabilir. Araca binince “Besmele, Allâhü ekber, Sübhânellezî…” şeklinde birlikte okumak, çocuğun dua alışkanlığı kazanmasını sağlar. Dua anlamı basit bir dille anlatılır: “Bu aracı bize veren Allah’a şükrediyoruz.” Uzun yolculukta çocuklarla birlikte zikir ve ilahi dinlemek, can sıkıntısını da güzel bir ibadet fırsatına dönüştürür.

Örnek senaryo: Bayram yolculuğu

Bayramda memlekete giden bir aile, sabah erken yola çıkıyor. Baba kemerleri kontrol ettikten sonra “Bismillah” diyerek direksiyona geçiyor ve çocuklarla birlikte yolculuk duasını okuyor. Yol boyunca yorulunca mola veriyor, uykulu olduğunda anneye direksiyonu devrediyor. Namaz vakti gelince uygun bir tesiste mola verip kısaltarak kılıyorlar. Eve vardıklarında “Elhamdülillâh” diyerek şükrediyorlar. Bu yolculukta dua, tedbir ve ibadet bir arada yürütülmüş oluyor.

Dönüşte ve vardığınızda okunan dua

Yolculuktan dönerken de aynı dualar tekrarlanır; ek olarak “Âyibûne tâibûne âbidûne li rabbinâ hâmidûn” (Dönüyoruz, tövbe ediyoruz, ibadet ediyoruz, Rabbimize hamd ediyoruz) denir (Müslim). Bir yere varınca yeni bir konağa inildiğinde de “Eûzü bi kelimâtillâhi’t-tâmmâti min şerri mâ halak” duasının okunması hadislerde bildirilir (Müslim). Bu dualar, yolculuğun her aşamasında Allah’a sığınmayı hatırlatır.

Toplu taşıma, uçak ve gemi

Yolculuk duası sadece özel araçlar için değildir; otobüs, tren, uçak ve gemi gibi taşıtlarda da okunabilir. Uçak kalkışı sırasında Zuhruf 13-14, ardından kısa bir hamd ve zikir güzel bir alışkanlıktır. Gemi yolculuğunda Hûd 41’deki “Bismillâhi mecrâhâ ve mursâhâ” ayeti de okunur. Toplu taşımada duayı alçak sesle okumak, çevredekileri rahatsız etmemek açısından uygundur.

Vakit ve kısaltma notu

Yolculukta namazın kasr edilmesi (dört rekâtlıların iki rekât kılınması) ve birleştirilmesi konusunda mezheplerin farklı görüşleri vardır; Hanefîler birleştirmeyi sınırlı, diğer mezhepler daha geniş yorumlar. Bu konuda ayrıntılı bilgi ilgili yazılarda bulunabilir; yolculuktan önce bunlara bakmak, namazı aksatmamayı sağlar.

Bu Konuda Ayrıca Okuyun

• Yolculukta Namazları Birleştirmek Caiz mi?
• Trafik Kurallarına Uymak Dini Bir Sorumluluk mu?
• Günlük İşlerde Sünnet Zikirler: Yemekte, Evde ve Yolculukta
• Duanın Adabı ve Kabul Vakitleri

Sıkça Sorulan Sorular

Araca binince hangi dua okunur?

“Sübhânellezî sehhara lenâ hâzâ ve mâ künnâ lehû mukrinîn ve innâ ilâ rabbinâ le münkalibûn” (Zuhruf 43/13-14) okunur; önce besmele ve tekbir getirilir.

Tekbir kaç defa getirilir?

Rivayette üç defa “Allâhü ekber” ve ardından hamd, sonra yolculuk duası okunduğu bildirilir.

Kısa mesafede de dua okunur mu?

Evet. Her kısa yolculukta dua okumak güzeldir; zorunlu olmasa da sünnet olarak tavsiye edilir.

Duayı Arapça okuyamıyorsam?

Anlamını bilip Türkçe olarak “Bizim için bunu hizmetimize veren Allah’ı tenzih ederim” şeklinde de okunabilir; Arapçasını öğrenmeye çalışmak daha faziletlidir.

Editör: Dualarla Editör Kurulu (İlahiyat alanında eğitim almış editörler) · Son güncelleme: 10 Ekim 2026 · Kaynaklar: Zuhruf Suresi (43/12-14); Ebû Dâvûd ve Tirmizî, Da'avât (Ali b. Rebîa hadisi); Müslim, Hac (yolculuk duası); Buhârî, Cihâd (yolculuk adabı); TDV İslâm Ansiklopedisi, "Yolculuk" ve "Sefer" maddeleri

İman ve Akaid hakkında sık sorulan sorular

80 sorunun tamamı →

• İman nedir, kısaca nasıl tanımlanır?
• İmanın şartları kaçtır ve nelerdir?
• Âmentü duası nedir, ezberlemek şart mıdır?
• İman ile İslam arasında fark var mıdır?
• Kelime-i şehâdet nedir, söyleyen Müslüman olur mu?

Bu içerik nasıl hazırlandı? →