🤲 Benim İçin Dua Et Giriş

Nifas (Lohusalık) Hali: Namaz, Oruç ve Gusül Hükümleri

Gusül ve TeyemmümGüncelleme: 17 Haziran 20267 dk okuma

Nifas nedir, en az ve en çok süresi mezheplere göre ne kadardır; lohusa namaz kılar mı, oruç tutar mı, ne zaman gusül alır? Sık sorulan fıkhi sorular.

Nifas, doğumdan sonra gelen kanamadır ve lohusa kadın bu süre içinde namaz kılmaz, oruç tutmaz. Kanın azami süresi Hanefî ve Hanbelîlerde kırk gündür. Kan kesilince veya süre dolunca gusül alınır; namazlar kaza edilmez, tutulamayan oruçlar ise sonradan kaza edilir. Mezhep farkları dikkate alınmalıdır.

Nifasın tanımı

Nifas, çocuğun doğumuyla başlayan ve rahimden gelen kanamanın devam ettiği süredir. Hanefî mezhebine göre çocuğun çoğunluğunun dışarı çıkmasıyla kanamanın başlaması nifas sayılır. Bazı mezheplerde doğumdan önce gelen kanlar hayız veya istihaze olarak değerlendirilir. Nifas hali başlayınca kadın, hayızlı kadın gibi ibadet yasakları altına girer.

Süre konusunda mezhepler

  • Hanefî: Asgari sınır yoktur, azami kırk gündür.
  • Hanbelî: Azami kırk gündür; bazı rivayetlerde altmış güne uzar.
  • Şâfiî: Asgari bir anlık, azami altmış gündür.
  • Mâlikî: Azami altmış gün kabul edilir.

Çoğu kadın için pratikte kırk gün içinde kanama sona erer. Süre aşılırsa fazla kısım istihaze sayılabilir ve kadının ibadetine dönmesi gerekir. Bu durumlarda bir hekime ve din görevlisine danışmak yerinde olur.

Namaz

Nifas halindeki kadın namaz kılmaz ve bu namazları sonradan kaza etmez. Buhârî ve Müslim’deki hayız hadislerinden hareketle, âlimler bu hükmü nifas için de uygular. Kadının nifas bitiminde gusül yapması gerekir. Kan kesilir kesilmez, vakit çıkmadan gusül alıp o vaktin namazını kılmaya çalışması gerekir. Namaz vakitleri geçerse mazeretten dolayı günah yoktur ama sonraki namazlara başlanır.

Oruç

Nifas içinde oruç tutulmaz, ancak Ramazan’a denk gelen günler kaza edilir. Oruç kaza etmek, namazın kazasından farklı olarak gereklidir. Bu fark, namazın günlük ve tekrarlı olması nedeniyle yükün hafifletilmesidir. Emziren kadınların oruç tutup tutmaması ayrı bir meseledir ve sağlık durumuna göre belirlenir.

Gusül ve temizlik

Kanama kesildiğinde veya azami süre dolduğunda kadın boy abdesti alır. Abdest alıp namaza başlamak gusülün yerine geçmez. Gusül yapılmadan Kur’an’a dokunmak, camiye girmek ve namaz kılmak caiz değildir. Gusül aldıktan sonra kan gelmeye devam ederse, bu durum istihaze olarak değerlendirilir ve kadın “özürlü” sayılır. Özürlü kişinin abdest hükümleri için ilmihâl kaynaklarına bakılmalıdır.

Eşle ilişki

Nifas süresince cinsel ilişki haramdır. Kanama kesildikten ve gusül yapıldıktan sonra ilişki helal olur; kanama kesilip gusül yapılmasa bile bazı mezheplerde belirli şartlarla ilişki caiz sayılır. Eşler arasında öpmek, kucaklamak gibi cinsel ilişki dışındaki yakınlıklar caizdir (Buhârî, Hayız; Müslim, Hayız). Detaylar için lohusalık döneminde eşlerin durumu yazısına bakılabilir.

Düşük ve erken doğum

Çocuk düşük yoluyla gelmişse, uzuvları oluşmuşsa nifas hükümleri uygulanır; oluşmamışsa istihaze sayılır. Bu fark mezhepler arasında ayrıntılara sahiptir. Kadın bu durumda mutlaka güvenilir bir din görevlisine danışmalıdır. Düşük ve cenaze işlemleri konusunda da ayrı hükümler bulunur.

Pratik örnekler

Örneğin bir kadın doğumdan otuz beş gün sonra kanamasının kesildiğini fark ederse hemen gusül alır, namazlarına başlar ve oruç tutabilir. Kırk gün dolduğu halde kanama sürüyorsa kırkıncı günün sonunda gusül alıp ibadete başlar; kalan kan istihaze sayılır ve her namaz vaktinde abdest tazelenir. Kanama kırk günden önce kesilip tekrar başlarsa, kırk gün içindeki sürekli sayılır; kesinti arası temiz kabul edilebilir. Bu ince ayrıntılar mezheplere göre değiştiği için kadının kendi mezhebinin kaynağına veya müftülüğe başvurması gerekir.

Bu başlığın komşu meseleleri Lohusa Kırk Çıkarma Geleneği ve Fıkhi Hükmü ve Doğum Anında Okunacak Dualar ve Adaplar Rehberi yazılarında işlenmiştir.

Bu bağlamda Yeni Doğan Bebeğin İlk Yedi Günü: Sünnet Adaplar yazısı da konuya farklı bir yönden ışık tutar.

Sıkça Sorulan Sorular

Nifastayken Kur’an okunur mu?

Mezheplere göre değişir. Hanefîlere göre Kur’an’a dokunmak ve ayet okumak caiz değildir, dua niyetiyle ayet okunabilir.

Lohusa kırk gün dolunca ne yapar?

Kanama devam etse de kırk gün dolunca gusül alır ve ibadete başlar. Devam eden kanama istihaze sayılır.

Nifasta tutulamayan oruç kaza edilir mi?

Evet. Kaza edilmesi gerekir. Namaz ise kaza edilmez.

Doğumdan önceki kan nifas mıdır?

Hayır. Doğum başlamadan gelen kan genellikle nifas sayılmaz. Mezhepler arasında ayrıntı vardır.

Editör: (İlahiyat alanında eğitim almış editörler) · Son güncelleme: · Kaynaklar: Ebû Dâvûd, Tahâret; Tirmizî, Tahâret; Buhârî, Hayız; Merğînânî, el-Hidâye; TDV İslâm Ansiklopedisi, "Nifas" maddesi

İman ve Akaid hakkında sık sorulan sorular

80 sorunun tamamı →
YAPAY ZEKÂYA BU SAYFAYI SOR0 görüntülenme · 5 dk okuma

Sorunuz seçtiğiniz yapay zekâ hizmetinde yeni sekmede açılır; dini hükümler için Diyanet'e danışınız.

Bu içerik faydalı oldu mu?

Geri bildiriminiz içeriklerimizi geliştirmemize yardım eder.

Bu içerik nasıl hazırlandı? →

Kaynakça

  1. Ebû Dâvûd, Tahâret
  2. Tirmizî, Tahâret
  3. Buhârî, Hayız
  4. Merğînânî, el-Hidâye
  5. TDV İslâm Ansiklopedisi, "Nifas" maddesi

Genel kaynaklarımız için Kaynakça sayfasına bakınız. Fetva için: Diyanet İşleri Başkanlığı, Alo 190.