Abdest Nasıl Alınır?

Abdest Nedir?

Abdest, namaz kılmak, Kâbe’yi tavaf etmek ve Mushaf’a dokunmak gibi ibadetler için belirli organları usulüne uygun şekilde yıkamak ve meshetmektir. Arapçada “vudû” denir. Abdest hem bedenî hem de manevi bir temizliktir. Mâide Suresi’nin 6. ayetinde abdestin nasıl alınacağı açıkça bildirilmiştir: Namaza kalkacağınız zaman yüzlerinizi, dirseklere kadar ellerinizi yıkayın, başınızı meshedin ve topuklara kadar ayaklarınızı yıkayın.

Hz. Peygamber, “Temizlik imanın yarısıdır” buyurmuş; güzelce abdest alan kimsenin günahlarının abdest suyuyla birlikte döküleceğini müjdelemiştir.

Abdestin Farzları

Hanefî mezhebine göre abdestin farzları dörttür:

1. Yüzü yıkamak: Alında saçların bittiği yerden çene altına, iki kulak yumuşağı arasına kadar olan bölgenin tamamını yıkamak.
2. Kolları dirseklerle birlikte yıkamak.
3. Başın dörtte birini meshetmek: Islak elle başın en az dörtte birine dokunmak.
4. Ayakları topuklarla birlikte yıkamak.

Şâfiî mezhebinde bunlara ek olarak niyet ve tertip (organları ayette belirtilen sırayla yıkamak) de farzdır; ayrıca başın bir kısmını meshetmek yeterlidir. Hanefîlerde niyet ve tertip sünnettir.

Abdestin Sünnetleri

• Abdeste niyet etmek.
• Besmele ile başlamak.
• Önce elleri bileklere kadar yıkamak.
• Misvak kullanmak veya dişleri temizlemek.
• Ağza ve burna üçer defa su vermek. (Hanefîlere göre gusülde bunlar farzdır.)
• Her organı üçer defa yıkamak.
• Başın tamamını ve kulakları meshetmek.
• El ve ayak parmaklarının arasını hilallemek (parmakları birbirinin arasına geçirerek ovmak).
• Organları sırayla ve ara vermeden yıkamak.
• Sağdan başlamak.
• Suyu israf etmemek.

Adım Adım Abdest Alınışı

1. Niyet ve besmele: “Niyet ettim Allah rızası için abdest almaya” diye kalben niyet edilir, “Bismillâhirrahmânirrahîm” denir.
2. Elleri yıkamak: Eller bileklerle birlikte üç defa yıkanır; parmak araları hilallenir. Yüzük varsa oynatılarak altına su ulaştırılır.
3. Ağza su vermek: Sağ elle ağza üç defa su alınıp çalkalanır ve boşaltılır. Oruçlu değilse gargara yapmak güzeldir.
4. Burna su vermek: Sağ elle burna üç defa su çekilir, sol elle temizlenir. Oruçlu iken suyu genze kaçırmamaya dikkat edilir.
5. Yüzü yıkamak: Yüz, saç bitiminden çene altına ve iki kulak arasına kadar üç defa yıkanır. Sık sakallılar sakallarını parmaklarıyla hilallerler.
6. Kolları yıkamak: Önce sağ, sonra sol kol dirseklerle birlikte üç defa yıkanır.
7. Başı meshetmek: Eller ıslatılarak başın tamamı veya en az dörtte biri meshedilir.
8. Kulakları meshetmek: Işaret parmaklarıyla kulakların içi, baş parmaklarla kulakların arkası meshedilir.
9. Boynu meshetmek: Hanefî âlimlerinin çoğu, ellerin dış yüzüyle boynu meshetmeyi müstehap sayar.
10. Ayakları yıkamak: Önce sağ, sonra sol ayak topuklarla birlikte üç defa yıkanır. Parmak araları sol elin serçe parmağıyla hilallenir.
11. Bitiriş: Abdestten sonra kıbleye dönerek Kelime-i şehadet getirmek sünnettir.

Abdesti Bozan Şeyler

• Ön ve arka yoldan idrar, dışkı, yel gibi herhangi bir şeyin çıkması.
• Vücudun herhangi bir yerinden kan, irin gibi pis bir sıvının çıkıp akması. (Hanefîlere göre bozar; Şâfiîlere göre bozmaz.)
• Ağız dolusu kusmak (Hanefî).
• Tükürükte kanın tükürükten fazla veya eşit olması (Hanefî).
• Bir yere dayanarak veya uzanarak uyumak. Bağdaş kurup veya dik oturarak uyumak Hanefîlere göre abdesti bozmaz.
• Bayılmak, sarhoş olmak, aklını kaybetmek.
• Rükûlu, secdeli bir namazda sesli gülmek (Hanefî).
• Gusül gerektiren durumlar.

Şâfiî mezhebinde, bir erkek ile kendisine nikâh düşen bir kadının tenlerinin arada engel olmadan birbirine değmesi ve avuç içiyle avret yerine dokunmak da abdesti bozar. Hanefîlerde bunlar abdesti bozmaz.

Mest ve Sargı Üzerine Mesh

Abdestli olarak giyilen ve şartlarını taşıyan mestler üzerine, mukim için bir gün bir gece (24 saat), yolcu için üç gün üç gece (72 saat) mesh yapılabilir. Mesh, ıslak elin parmaklarıyla ayağın üst kısmına, parmak uçlarından bileğe doğru çekilerek yapılır. Yara, kırık veya tıbbi bir sargı nedeniyle yıkanamayan organların üzerine de mesh edilebilir. Günümüzde yaygın olan ince çorap üzerine meshin geçerliliği konusunda âlimler arasında farklı görüşler bulunduğundan, bu konuda Diyanet İşleri Başkanlığı’nın görüşlerine başvurulması tavsiye edilir.

Abdestle İlgili Pratik Uyarılar

• Oje, su geçirmeyen makyaj veya boya gibi maddeler suyun deriye ulaşmasına engel olacağından abdestten önce temizlenmelidir.
• Abdestli olup olmadığından şüphe eden kişi, kesin olarak bildiği duruma göre hareket eder: Abdest aldığını kesin biliyor, bozulduğundan şüphe ediyorsa abdestli sayılır.
• Sürekli idrar kaçırma veya durmayan kanama gibi özür hâllerinde, her namaz vakti için abdest alınır ve o vakit içinde bu abdestle namaz kılınır.

Editör: Dualarla Editör Kurulu (İlahiyat alanında eğitim almış editörler) · Son güncelleme: 21 Eylül 2026 · Kaynaklar: Mâide Suresi (5/6); Müslim, Tahâret 1; Müslim, Tahâret 17; Buhârî, Vudû 1; Diyanet İşleri Başkanlığı, İlmihal I: İman ve İbadetler, Ankara; Mevsılî, el-İhtiyâr li-ta'lîli'l-Muhtâr, "Kitâbü't-Tahâre"; Kâsânî, Bedâiu's-sanâi', "Kitâbü't-Tahâre"; TDV İslâm Ansiklopedisi, "Abdest" md.

Bu içerik nasıl hazırlandı? →