Playstation ve Bilgisayar Oyunu Satmak, Kiralamak

Bu yazıda öğrenecekleriniz

Ticaretin genel çerçevesi
Oyunun içeriği ve ticaret
İkinci el satış ve ayıp bildirme

Oyun konsolu ve bilgisayar oyunu satmak veya kiralamak, ürün helal ve kullanım meşru olduğu sürece caiz bir ticarettir. Haram içerikli oyunlar (kumar, müstehcenlik), korsan ve lisanssız ürünler, yanıltıcı satış ve gizli ayıp ise yasaktır. Dükkân sahibi, günahta yardımlaşmama ilkesi gereği ne sattığına ve kime sattığına dikkat etmelidir.

Ticaretin genel çerçevesi

Bakara Suresi 275. ayet alım satımı helal kılar. Bir malın alınıp satılabilmesi için dinen mal sayılması, faydasının meşru olması ve satıcının onu teslim edebilecek durumda olması gerekir. Oyun konsolu, hem eğlence hem eğitim hem de iletişim amacıyla kullanılabildiğinden meşru bir mal kabul edilir. Fakat bir ürün haram bir amaca özel olarak üretilmişse (örneğin yalnızca kumar için tasarlanmış bir cihaz), ticareti de haram olur. Ticaretin genel ahlakı için ticarette hile ve ayıp gizlemek: doğru alışveriş adabı yazısı okunabilir.

Oyunun içeriği ve ticaret

Mâide Suresi 2. ayet, iyilik ve takvada yardımlaşmayı emreder; günah ve düşmanlıkta yardımlaşmayı yasaklar. Bir oyunu satan ya da kiralayan kişi, o oyunun yaygınlaşmasına aracı olur. Oyun kumar, müstehcenlik, dini alay veya şiddeti özendirme gibi haram unsurlar içeriyorsa, bunu satmak bu günaha ortak olmaktır. Bunun yerine, eğitici, strateji, spor ve ailece oynanabilecek oyunlara yönelmek daha uygun olur. Dükkân sahibi, ürünlerin yaş sınırlarına dikkat etmeli, çocuklara uygunsuz içerikli oyun satmamalıdır. Oyunların genel hükmü için dijital oyunlar dinen caiz mi? yazısına bakılabilir.

İkinci el satış ve ayıp bildirme

Kusuru açıklamak: Çizik disk, arızalı kol, bölge kilidi, hesap bağı ve garanti durumunu açıkça belirtmek gerekir. Müslim’de Hz. Peygamber’in yığın buğdayın altındaki ıslağı fark edip “bizi aldatan bizden değildir” dediği hatırlanmalıdır.
Hesaba bağlı oyunlar: Dijital oyunlar hesaba bağlıysa, satış fiilen bir hesap devrini veya paylaşımını içerebilir; lisans şartları ihlal edilmemelidir.
Çalıntı veya şüpheli ürün: Kaynağı belirsiz, çalıntı olabilecek cihazları almak ve satmak haramdır; menşei sorulmalıdır.
Fiyat adaleti: Müşterinin bilgisizliğinden yararlanarak fahiş fiyat istemek gabin sayılır ve ahlaka aykırıdır.
Garanti ve iade: Satıcının vereceği sözleri yerine getirmesi ve iade koşullarını açıkça belirtmesi gerekir.

Oyun ve konsol kiralamak

Kira akdi (icâre), bir malın faydasının belirli bir süre için belirli bir bedelle devredilmesidir. Oyun konsolu veya fiziksel oyun diskinin kiralanması, süre, bedel ve kullanım şartları net olduğu sürece caizdir. Kiralanan şey zarar görürse, sorumluluğun kime ait olacağı baştan belirlenmelidir. Hz. Peygamber’in “işçinin ücretini teri kurumadan verin” sözü, kiracıya ve kiralayana karşılıklı dürüstlük hatırlatır. Kiralık oyun salonları (internet kafeler) için de aynı ilke geçerlidir; ancak salonda kumar, müstehcenlik ve küfür gibi haram faaliyetlere izin verilmemelidir; çocukların sigara, alkol ve uygunsuz içeriğe maruz kalmaması sağlanmalıdır. Kira akdinin ayrıntıları için kiralama (icâre) akdi, kira artışı ve peşin kira yazısı okunabilir.

Korsan ve lisanssız ürünler

Korsan oyun satmak, kopyalanmış disk veya kırılmış hesap satmak, emek ve telif hakkını çiğnemektir. Bu satış hem müşteriyi hem yapımcıyı zarara uğratabilir; ayrıca yasal sorumluluk doğurur. İslam’da emek sahibinin hakkını yemek haramdır; ayrıntı için korsan yazılım ve film: kul hakkı ve fikrî mülkiyet ve telif hakları yazıları okunabilir. Lisanslı ürün satan esnaf, daha yüksek fiyatla da olsa güvenilir ve bereketli bir kazanç elde eder.

Dükkân ahlakı ve çocuk müşteriler

Oyun dükkânlarının müşterilerinin büyük kısmı çocuk ve gençlerdir. Satıcı, çocuğa yaşı uygun olmayan oyunu satmamalı; ebeveynin varlığında ya da bilgisi dahilinde satış yapmalıdır. Çocuk ebeveyn kartıyla alışveriş yapıyorsa bunun farkına varıp uyarmak ahlaki bir sorumluluktur. Oyunun bağımlılık yapabileceği bilgisiyle, ebeveynlere sorumlu kullanım önerileri sunmak da toplumsal bir hizmettir. Dükkânda namaz vaktinde müşteri ve çalışanlara mola verilmesi, vitrinde uygunsuz görsel kullanılmaması gibi uygulamalar, işyerinin manevi atmosferini güzelleştirir.

Örnek senaryo: ikinci el konsol satışı

Cem, birkaç yıllık konsolunu satmak istiyor ve ilan hazırlıyor.
Cihazın çalışır durumunu, kolun kayma sorununu ve garanti bitişini açıkça yazıyor.
Satacağı oyunlardan hesaba bağlı olanları devretmiyor; fiziksel disk oyunları ayrı fiyatla veriyor.
Alıcıya cihazı denettirip kapıda teslim ediyor; fatura veya makbuz hazırlıyor.
Kazancını helal bilip bir kısmını sadaka olarak ayırıyor.

Böyle bir uygulama, dürüst ve sorumlu bir satış örneğidir. İnternet üzerinden satış için e-ticarette ürün kusurunu gizlemek yazısına da bakılabilir. Ticari faaliyetinizle ilgili karmaşık sorularda bir fıkıh danışmanından veya müftülükten görüş almanız yerinde olur.

Ortaklık, bayilik ve toptan alım

Oyun ve konsol ticaretinde toptan alım, bayilik ve ortaklık kurma gibi biçimler yaygındır. Ortaklıkta kâr ve zarar paylaşımı oranlarının baştan yazılı belirlenmesi, ortaklar arasındaki hak ihlallerini önler. Bayilik sözleşmelerinde belirsiz hükümler veya haksız şartlar varsa, bunlar adalet ilkesiyle çelişir. Alacak ve borç ilişkilerinde vadeleri net yazmak, belge tutmak ve yazılı anlaşma yapmak, Bakara 282’deki borç yazma emrinin ticari karşılığıdır.

Sıkça Sorulan Sorular

Oyun konsolu satmak caiz mi?

Konsol, meşru kullanımı da bulunan bir cihazdır; ticareti mubahtır. Ancak satılan oyunların içeriği haram unsurlar taşıyorsa (kumar, müstehcenlik), bu ürünlerin satışı sakıncalıdır.

Oyun kiralamak dinen uygun mu?

Kira akdi, kiralanan şeyin faydasının meşru olması ve süre ile bedelin belirli olması şartıyla caizdir. Haram içerikli oyunları kiralamak caiz değildir.

Korsan oyun satmak veya kullanmak caiz mi?

Telif hakkı ihlali ve emek hırsızlığı olduğundan caiz değildir. Lisanslı ürün satmak ve kullanmak gerekir.

Hesap paylaşımı ve ortak kullanım nasıl değerlendirilir?

Platformun kullanım şartlarına ve lisans kurallarına uymak gerekir. İhlal ederek hesap satmak veya paylaşmak, ahde vefa ilkesine aykırıdır.

Editör: Dualarla Editör Kurulu (İlahiyat alanında eğitim almış editörler) · Son güncelleme: 27 Ağustos 2026 · Kaynaklar: Mâide Suresi (5/2) iyilikte yardımlaşma, günahta yardımlaşmama; Müslim, Îmân (aldatma yasağı); Bakara Suresi (2/275); TDV İslâm Ansiklopedisi, "İcâre" ve "Bey‘" maddeleri

İman ve Akaid hakkında sık sorulan sorular

80 sorunun tamamı →

Bu içerik faydalı oldu mu?

Geri bildiriminiz içeriklerimizi geliştirmemize yardım eder.

Bu içerik nasıl hazırlandı? →