🤲 Benim İçin Dua Et Giriş

Yemekten Sonra Yapılacak Dua ve Sünnetler Rehberi

Yeme İçme HükümleriGüncelleme: 1 Haziran 20268 dk okuma

Yemekten sonra yapılacak dualar, hamd, tabağı silme, el yıkama, diş temizliği ve ev sahibine dua: sünnet uygulamaları, Arapça dualar ve Türkçe anlamlarıyla günlük rehber.

Bu yazıda öğrenecekleriniz

  • Hamd ve şükür duaları
  • Besmele unutulduysa
  • Ev sahibine dua

Yemekten sonra yapılacak başlıca sünnetler şunlardır: Allah’a hamd etmek, yemek duasını okumak, tabağı ve parmakları temiz biçimde silmek, ev sahibine dua etmek, elleri ve ağzı temizlemek ve sofrayı toplamak. Bu uygulamalar hem şükrü yaşatır hem de sofrayı ibadet bilinciyle doldurur. Dualar Arapça okunabildiği gibi Türkçe anlamı da bilinerek söylenebilir.

Hamd ve şükür duaları

Ebû Dâvûd ve Tirmizî’de geçen rivayete göre Peygamberimiz yemekten sonra şöyle derdi: “Elhamdülillâhillezî et’amenâ ve sekânâ ve cealenâ müslimîn.” (Bizi yediren, içiren ve Müslüman kılan Allah’a hamdolsun.) Buhârî’de ise sofra kaldırılırken şu dua yer alır: “Elhamdülillâhi hamden kesîran tayyiben mübâreken fîh, gayra mekfiyyin ve lâ müvedde’in ve lâ müstağnen anhü Rabbenâ.” Bu dua, nimete duyulan sürekli ihtiyaç ve şükür bilincini ifade eder. Kısa olarak “Elhamdülillâh” demek de yeterli kabul edilir.

Besmele unutulduysa

Yemeğe başlarken besmele unutulmuşsa, hatırlandığında “Bismillâhi evvelehû ve âhirehû” (Başında ve sonunda Allah’ın adıyla) denir. Bu rivayet Ebû Dâvûd ve Tirmizî’de yer alır ve unutkanlığın mazur olduğunu gösterir. Çocuklara bu cümleyi öğretmek de unutmayı telafi etmenin güzel bir yoludur.

Ev sahibine dua

Müslim’de Abdullah b. Büsr’den rivayet edildiğine göre Peygamberimiz bir sahabinin evinde yemek yedikten sonra şöyle dua etmiştir: “Allâhümme bârik lehüm fîmâ razaktehüm vağfir lehüm verhamhüm.” (Allah’ım, onlara verdiğin rızkı bereketli kıl, onları bağışla ve onlara merhamet et.) Bu dua, misafirin ev sahibine teşekkür etmesinin en güzel şeklidir. Oruçlu iken iftar ettirene dua için de “Eftara indekümüs sâimûn ve ekele taâmekümül ebrâr ve sallet aleykümül melâike” duası rivayet edilir (Ebû Dâvûd, İbn Mâce).

Fiilî sünnetler

Sünnet Açıklama Kaynak
Tabağı silmek Tabaktaki son lokmaları yemek, israfı önlemek Müslim, Eşribe
Parmakları temizlemek Parmakları yalayıp silmek; bu sırada temizlik gözetilir Müslim, Eşribe
Düşen lokmayı yemek Temizleyip yemek, şeytana bırakmamak Müslim, Eşribe
Ağzı çalkalamak ve ellerin yıkanması Yemek sonrası temizlik Buhârî, Et’ime
Dişlerin temizlenmesi Misvak veya fırça Müslim, Tahâret
Sofrayı toplamak Yiyecekleri israf etmeden değerlendirmek Genel edep ilkesi

Yemek sonrası zikir ve dua

Yemek sonrasında “Elhamdülillâh” demek, ardından kısa bir Fatiha okumak veya ev halkına hayır dua etmek de yaygın uygulamadır. Bu tür eklemeler sünnet olarak sabit olmasa da güzel bir geleneğin parçasıdır. Önemli olan, dua ve zikri gösterişe değil, sahici bir şükür duygusuna dayandırmaktır. Yemekten sonra hemen uyumamak, kısa bir yürüyüş yapmak ve ibadete yönelmek de hem manevi hem sağlık yönünden tavsiye edilir.

Sofra sonrası temizlik ve sağlık

Yemekten sonra ağız ve diş temizliği, ağzı çalkalamak, sofra bezini ve kapları hijyenik şekilde temizlemek önemlidir. Hadislerde yemekten sonra ağzı çalkalamanın güzel olduğu bildirilir (Buhârî); bu uygulama günümüzde de geçerlidir. Yağlı ve kokulu yemeklerden sonra diş fırçalamak, camiye ya da topluluğa girmeden önce özellikle önemlidir. Ayrıca yemek ve içme sonrası ağızda kalan artıklar için misvak sünneti, günümüzde fırça ve diş ipi ile sürdürülebilir.

Çocuklarla birlikte uygulama

  1. Yemek bittiğinde herkes birlikte hamd eder.
  2. Çocuklara ev sahibine dua cümlesini oyun hâline getirerek öğretin.
  3. Tabaklar kaldırılırken yemek artıklarını ayırma alışkanlığı kazandırın.
  4. Ağız çalkalama ve el yıkamayı yemek sonrası rutin yapın.
  5. Sofradan kalkarken “Allah razı olsun” demeyi alışkanlık edinin.

Örnek senaryo: Akşam sofrası

Bir ailede babanın başlattığı “sofra duası” geleneği vardır. Yemek bitince baba “Elhamdülillâh” der, çocuklar tekrar eder, anne ise emeğine teşekkür edilince “Afiyet olsun” diye karşılık verir. Çocuklar tabaklarını toplar, son lokmaları tabaktan siler ve ellerini yıkar. Bu küçük tören, nimetin farkındalığını ve aile bağlarını güçlendirir; sofrada kurulan sevgi çocukların kalbinde kalıcı ve güzel bir izdir.

Sık yapılan hatalar

  • Yemek bitince duayı tamamen atlamak ve sofradan telaşla kalkmak.
  • Duayı sadece Arapça ezberlemeye çalışıp anlamını bilmemek.
  • Ev sahibine teşekkür ederken sadece “eline sağlık” demekle yetinip dua etmemek.
  • Misafirken ev halkının yemeğini eleştirmek.
  • Yemek artıklarını sofrada dağınık bırakıp israf etmek.

Seyahatte ve işyerinde yemek sonrası

Kalabalık bir ortamda yüksek sesle dua etmek zorunlu değildir; içinden kısa bir hamd etmek yeterlidir. Seyahatte, yemek yenen mekânın sahibine teşekkür edip hayır dua etmek de güzel bir davranıştır. Böylece bu sünnet, sade bir şükür alışkanlığı olarak her ortama taşınır; yeter ki içten ve gösterişsiz olsun, kısa tutulsun ve çevredekilerin rahatını bozmasın.

Bu Konuda Ayrıca Okuyun

Sıkça Sorulan Sorular

Yemekten sonra hangi dua okunur?

“Elhamdülillâhillezî et’amenâ ve sekânâ ve cealenâ müslimîn” duası sahih rivayetlerde geçer; “Elhamdülillâh” demek de yeterlidir.

Ev sahibine nasıl dua edilir?

Müslim’de geçen “Allâhümme bârik lehüm fîmâ razaktehüm vağfir lehüm verhamhüm” duası sofra sahibine dua için okunur.

Tabağı silmek sünnet mi?

Evet. Hadiste tabağın silinmesi ve son lokmaların da yenmesi öğütlenir; bunu temiz ve gösterişsiz yapmak gerekir.

Yemekten sonra diş fırçalamak sünnete aykırı mı?

Hayır. Ağız temizliği sünnet ve hijyendir; yemekten sonra misvak veya fırça kullanmak güzel bir alışkanlıktır.

Editör: (İlahiyat alanında eğitim almış editörler) · Son güncelleme: · Kaynaklar: Buhârî, Et'ime (yemek sonrası hamd duası); Ebû Dâvûd, Et'ime ve Edeb; Tirmizî, Da'avât; Müslim, Eşribe (ev sahibine dua); TDV İslâm Ansiklopedisi, "Yeme İçme Âdabı" maddesi

İman ve Akaid hakkında sık sorulan sorular

80 sorunun tamamı →
YAPAY ZEKÂYA BU SAYFAYI SOR0 görüntülenme · 6 dk okuma

Sorunuz seçtiğiniz yapay zekâ hizmetinde yeni sekmede açılır; dini hükümler için Diyanet'e danışınız.

Bu içerik faydalı oldu mu?

Geri bildiriminiz içeriklerimizi geliştirmemize yardım eder.

Bu içerik nasıl hazırlandı? →

Kaynakça

  1. Buhârî, Et'ime (yemek sonrası hamd duası)
  2. Ebû Dâvûd, Et'ime ve Edeb
  3. Tirmizî, Da'avât
  4. Müslim, Eşribe (ev sahibine dua)
  5. TDV İslâm Ansiklopedisi, "Yeme İçme Âdabı" maddesi

Genel kaynaklarımız için Kaynakça sayfasına bakınız. Fetva için: Diyanet İşleri Başkanlığı, Alo 190.