📖 Dinî Terim · ⚖️ Fıkıh
İctihad
اجتهاد
Okunuşu: ictihâd
Kısaca
Ehliyetli âlimin delillerden hüküm çıkarmak için bütün gücünü harcaması.
Açıklama
İctihad, güç harcamak ve çaba göstermek demektir. Usulde, ehliyet sahibi âlimin ayrıntılı delillerden şer’î bir hüküm çıkarmak için azamî gayreti göstermesini ifade eder. Hadiste ictihad edip isabet edenin iki, hata edenin bir ecir alacağı bildirilmiştir; bu da içtihadın teşvik edildiğini ve hatanın kınanmadığını gösterir. İctihad için Arapça, Kur’an ve sünnet bilgisi, usul, icmâ ve ihtilaf birikimi gibi ağır şartlar aranır. Hakkında kesin nas bulunan konularda ictihad yapılmaz; ictihad alanı, nassın bulunmadığı ya da yorumu farklı olan meselelerdir. Mezhepler arasındaki görüş farkları büyük ölçüde içtihat farkından doğmuştur.
Editör: Dualarla Editör Kurulu (İlahiyat alanında eğitim almış editörler) · Son güncelleme: · Kaynaklar: Genel usûl-i fıkıh el kitapları
Kaynak: Genel usûl-i fıkıh el kitapları
İlgili Terimler
- Müctehidİctihad yapabilecek ilmî yeterliliğe sahip âlim.
- Taklitİctihad ehliyeti bulunmayan kimsenin bir müctehidin görüşüne uyması.
- KıyasHakkında hüküm bulunmayan bir meseleyi, ortak sebep sebebiyle hükmü bilinen bir meseleye benzeterek çözmek.
- MezhepBir müctehidin usul ve görüşleri etrafında oluşan fıkhî ya da itikadî ekol.
Bu tanım bilgilendirme amacıyla, klasik kaynaklardaki bilgiler esas alınarak hazırlanmıştır. Fıkhî konularda Hanefî mezhebi esas alınmıştır. Şahsınıza ait bir durumda kesin hüküm için müftülüğe veya Diyanet İşleri Başkanlığı’nın Alo 190 hattına danışınız.