ABD’da Görülmesi Gereken Camiler ve İslami Eserler
ABD'nin Washington İslam Merkezi, Cedar Rapids Mother Mosque, Dearborn Amerika İslam Merkezi ve New York Malcolm Shabazz gibi başlıca camileri ile ibadet ve ziyaret bilgileri.
- Mother Mosque of America
- Washington İslam Merkezi
- Dearborn: Amerika İslam Merkezi
ABD’nin başlıca camileri Washington’daki İslam Merkezi, Cedar Rapids’teki Mother Mosque of America, Dearborn’daki Amerika İslam Merkezi, New York’taki Malcolm Shabazz ve Houston ile Chicago’daki büyük camilerdir. ABD, 2.700’den fazla camisiyle farklı etnik ve mezhepsel kökenlerden Müslümanlara ev sahipliği yapar.
Mother Mosque of America
Iowa’nın Cedar Rapids şehrinde 1934’te Lübnan ve Suriye kökenli göçmenlerce yaptırılan mütevazı yapı, Kuzey Amerika’da halen ayakta olan en eski cami olarak kabul edilir. 1990’larda ulusal bir tarihî yer statüsü kazanmıştır. Küçük, tek katlı bir bina olan cami, yerel Müslüman topluluğun merkezidir ve aynı zamanda müzeye dönüştürülmüştür. Bu cami, Müslümanların Amerikan Ortabatı’sındaki erken varlığını simgeler.
Washington İslam Merkezi
Başkent Washington’ın Massachusetts Avenue üzerindeki İslam Merkezi, 1949’da başlayan ve 1957’de tamamlanan bir projedir. Mimarlığı Mario Rossi (İtalyan) ile Mısırlı mimar Mahmud Abdurrahim tarafından birlikte üstlenilmiştir. Yaklaşık 49 metre yüksekliğindeki minaresi ve Mısır-Osmanlı üslubundaki yapısıyla bilinir. Mısır, Türkiye, İran ve birçok Müslüman ülke yapıya katkıda bulunmuştur. Kongre üyeleri ve başkanlar için düzenlenen ziyaretlerin yeri olan cami, ABD’de İslam’ın ulusal sembollerinden biridir.
Dearborn: Amerika İslam Merkezi
Michigan’daki Dearborn, Lübnan, Irak ve Yemen kökenli nüfusun yoğun olduğu bir şehirdir. Amerika İslam Merkezi, 2005’te açılan ve yaklaşık 3.000 kişilik kapasiteye sahip büyük bir camidir. Çok katlı yapısı, minareleri ve kubbesi ile ABD’nin en büyük camilerinden biri olarak tanıtılır. Dearborn’da ayrıca Arap Amerikan Ulusal Müzesi yer alır. Şehir, Müslüman toplulukların kültürel hayatını anlamak için ilginç bir örnektir.
New York, Chicago ve Houston
New York’ta Harlem’deki Malcolm Shabazz Camii, Afrika kökenli Amerikalı Müslümanların tarihî merkezidir. Yapı, adını Malcolm X’ten alır ve Nation of Islam’ın eski camisinin yerinde bulunur. New York’un Üst Doğu Yakası’ndaki İslam Kültür Merkezi (1991) ise Manhattan’daki ilk büyük cami olarak açılmıştır ve Müslüman diplomatların ve topluluğun buluşma noktasıdır. Chicago’da Bridgeview’daki Büyük Cami, Houston’da Hz. Peygamber Camii gibi yapılar bölge topluluklarının merkezleridir. ABD’de camilerin birçok bölgede stadyum ve spor salonu benzeri çok amaçlı yapılara dönüştüğü görülür.
Kaliforniya ve Batı Kıyısı
Los Angeles, San Francisco ve San Diego’da Müslüman nüfus çok kültürlüdür. Los Angeles’taki Kral Fahd Camii (1998), Culver City’de yer alır ve Suudi desteğiyle yapılmıştır. San Jose’daki camiler, teknoloji sektöründe çalışan Güney Asyalı Müslümanların merkezidir. Batı Kıyısı’nda birçok cami, eski kilise veya depo binalarından dönüştürülmüştür.
Türk Amerikan camileri
ABD’de Türk topluluğu yaklaşık 200-300 bin kişidir. Lanham, Maryland’deki Diyanet Center of America, 2016’da açılan geniş bir kompleks olup cami, kültür merkezi ve eğitim salonlarından oluşur. Yapı Osmanlı mimarisinden esinlenmiştir. New York’taki Türk Evi (Türkevi) ve Houston, New Jersey, Connecticut gibi yerlerde Türk camileri bulunur. Bu merkezler Türkiye ile ABD arasında dinî ve kültürel köprü kurar. Kanada’daki benzer yapılar için Kanada’nın camileri ve tarihî İslami eserleri yazısına bakılabilir.
Camilerde toplumsal hizmetler
ABD’deki camiler gıda bankası, ücretsiz sağlık hizmeti, hafta sonu okulu, gençlik gezileri, kadın destek grupları ve hukuki yardım gibi faaliyetlerle toplumsal bir rol üstlenir. COVID-19 döneminde camiler aşı merkezi olarak da hizmet vermiştir. Çok sayıda cami diyalog programları yürütür; komşuluk ilişkileri ve ev sahibi toplulukla işbirliği teşvik edilir. Güvenlik tehditleri nedeniyle bazı camiler ek koruma önlemleri almıştır.
Mimari ve tartışmalar
ABD’de cami projeleri bazen imar kuralları, trafik, park yeri ve yerel itirazlar nedeniyle uzun süreçlerden geçer. Dinî Arazi Kullanımı ve Kurumsallaştırılmış Kişiler Yasası (RLUIPA) dinî toplulukları keyfî imar uygulamalarına karşı korur. Mimari olarak camilerin çoğu çağdaş Amerikan ticari veya konut binalarını andırır; kubbe ve minare ise son yıllarda daha belirgin hâle gelmiştir.
Ziyaret için notlar
- Çoğu cami ziyaretçilere açıktır; ibadet vakitleri dışında ziyaret önerilir.
- Kıyafet olarak uzun kollu giysiler ve kadınlar için başörtüsü uygundur.
- Müslüman nüfusun genel çerçevesi için ABD’de kaç Müslüman var? yazısı, Ramazan dönemi için ABD’da Ramazan, bayram ve dinî günler yazısı okunabilir.
- İngiltere’deki camiler için İngiltere’nin camileri yazısına bakılabilir.
Ayrıca ABD’de Amerikalı Müslümanların kurduğu hafız okulları, İslami ilkokullar ve yaz kampları, camilerin eğitim rolünü genişletmektedir. Bu okulların bazıları devlet okullarına alternatif olarak, bazıları ise ek hafta sonu eğitimi şeklinde işlemektedir. İsveç’teki dinî okullarla ilgili tartışmalar için İsveç’te Müslüman nüfusu yazısı da karşılaştırma sunar.
Sıkça Sorulan Sorular
ABD’deki en eski cami hangisidir?
Iowa’daki Cedar Rapids’te 1934’te yapılan Mother Mosque of America, Kuzey Amerika’da halen ayakta duran en eski cami olarak anılır.
ABD’nin en büyük camisi hangisidir?
Michigan’daki Dearborn’da bulunan Amerika İslam Merkezi (Islamic Center of America, 2005), sıklıkla ABD’nin en büyük camilerinden biri olarak anılır.
Washington İslam Merkezi ne zaman açıldı?
Başkent Washington’da 1957’de açılmış olup ABD’deki ilk büyük camilerden biridir. Mimarisi Osmanlı ve Mısır üslubunu yansıtır.
ABD’de cami sayısı ne kadardır?
2020 verilerine göre yaklaşık 2.700-2.800 cami ve ibadethane vardır; sayı son yirmi yılda belirgin biçimde artmıştır.
Editör: Dualarla Editör Kurulu (İlahiyat alanında eğitim almış editörler) · Son güncelleme: · Kaynaklar: U.S. Mosque Study 2020; TDV İslâm Ansiklopedisi, "Amerika Birleşik Devletleri" md.; Diyanet İşleri Başkanlığı (diyanet.gov.tr)
İman ve Akaid hakkında sık sorulan sorular
80 sorunun tamamı →Bu içerik faydalı oldu mu?
Geri bildiriminiz içeriklerimizi geliştirmemize yardım eder.
Kaynakça
- U.S. Mosque Study 2020
- TDV İslâm Ansiklopedisi, "Amerika Birleşik Devletleri" md.
- Diyanet İşleri Başkanlığı (diyanet.gov.tr)
Genel kaynaklarımız için Kaynakça sayfasına bakınız. Fetva için: Diyanet İşleri Başkanlığı, Alo 190.