🤲 Benim İçin Dua Et Giriş

Hz. Nûh Soyu, Ailesi ve Çocukları Kimlerdir?

Ülü'l-Azm PeygamberlerGüncelleme: 14 Haziran 20269 dk okuma

Hz. Nûh'un soyu, eşi, oğulları Sâm, Hâm ve Yâfes ile gemiye binmeyen oğlu; Kur'an ve tefsir rivayetleri, soy kütüğü tartışmaları ve diğer peygamberlerle akrabalık.

Bu yazıda öğrenecekleriniz

  • Kur'an'daki bilgiler
  • Oğulları: Sâm, Hâm ve Yâfes
  • Eşi hakkında

Hz. Nûh’un ailesi hakkında Kur’an’da sınırlı bilgi vardır: gemiye binmeyi reddeden bir oğlundan (Hûd 11/42-43) ve hıyanet eden bir eşinden (Tahrîm 66/10) söz edilir. Oğullarının Sâm, Hâm ve Yâfes olduğu rivayeti tefsir ve tarih kaynaklarında geçer; bu bilgi sonraki dönem anlatımıdır.

Kur’an’daki bilgiler

Kur’an, Nûh’un ailesi hakkında şunları bildirir:

  • Bir oğlu vardı ve bu oğul gemiye binmeyi reddetti. “Ey oğulcuğum, bizimle birlikte bin, kâfirlerle beraber olma” çağrısına “Beni sudan koruyacak bir dağa sığınırım” cevabını verdi (11/42-43). Dalga aralarına girdi ve boğulanlardan oldu. Kur’an bu oğlun adını vermez.
  • Bir eşi vardı ve Tahrîm 66/10’a göre Nûh’un ve Lût’un hanımları peygamber olan iki kula ihanet ettiler. Bu ihanet, genellikle imansızlık ve düşmanlığa destek olarak yorumlanır; ahlâkî bir günah olarak yorumlanmamıştır.
  • Allah, Nûh’a “ailenle birlikte gemiye bin; aleyhine hüküm verilenler hariç” buyurdu (11/40). Bu, ailesinden bazılarının kurtulduğunu gösterir.
  • Sâffât 37/77’de “Soyunu (zürriyetini) biz bâki kıldık” buyrulur.

Kur’an’ın ismini vermediği kişiler için kesin bilgi ileri sürülmemeli, rivayetler “rivayete göre” ifadesiyle aktarılmalıdır. Bu bağlamda oğlunun gemiye binmemesi ve Nûh’un duası için Hz. Nûh Hayatından Çıkarılacak Dersler yazısına bakılabilir.

Oğulları: Sâm, Hâm ve Yâfes

Tefsir ve tarih kitaplarında Nûh’un üç oğlunun Sâm, Hâm ve Yâfes olduğu, tufan sonrasında insanlığın bu üç oğuldan çoğaldığı rivayet edilir. Buna göre Sâm’dan Araplar, Farslar ve Rumlar; Hâm’dan Afrika halkları; Yâfes’ten Türkler ve Çinliler gibi toplulukların türediği söylenir. Bu bilgi Tevrat’ın Tekvîn bölümündeki anlatıya da benzer ve İslam tarih yazımında yaygın bir şemadır.

Bu sınıflandırmanın tarihî ve bilimsel geçerliliği yoktur; çağdaş araştırmalarda halkların kökeni böyle üç soydan ibaret görülmez. Ayrıca ırkçı yorumlara açık bir şema olduğu için temkinli kullanılmalıdır. İslam, insanların renk ve soy farkını üstünlük sebebi görmez (Hucurât 49/13). Bu yazıda bilgi yalnız tarihî rivayet olarak aktarılmıştır.

Eşi hakkında

Kur’an’da Nûh’un eşinin adı verilmez. Tefsirlerde “Vâile” veya “Vâliğa” gibi isimler geçer; bu isimler rivayet temelli olup kesin değildir. Tahrîm 66/10’a göre eşi, Nûh’un peygamberliğine inanmadı ve kavmine destek oldu. Bazı rivayetlere göre kavmine Nûh’un çevresinde olanlar hakkında bilgi aktarıyor ve onun “deli” olduğunu söylüyordu. Bu ayrıntılar zayıf rivayetler olup kesin kabul edilmez.

Ayetin vurgusu, evlilik bağının veya peygamber yakınlığının kurtuluş için yeterli olmadığıdır. Bu ilke aynı zamanda iyi örnek eş olan Firavun’un karısı Âsiye ile karşılaştırılarak (Tahrîm 66/11) iman–evlilik ilişkisinin tek yönlü olmadığını gösterir.

Gemiye binmeyen oğul

Nûh’un gemiye binmeyi reddeden oğlu için kaynaklarda “Kenan” veya “Yâm” isimleri geçer. Bu isimlerin kökeni Tevrat ve İsrailiyat rivayetlerine dayanır; Kur’an adı belirtmez. Bazı müfessirler, oğlunun mü’min olmadığını ve münafık olduğunu söyler; bazıları ise “ailemdendir” ifadesi nedeniyle Nûh’un onu mü’min zannettiğini yorumlar. Allah’ın cevabı “O senin ailenden değildir” (11/46) imanın ölçüt olduğunu gösterir.

Bu olay, Nûh’un şefkatiyle Allah’ın adaleti arasındaki dengeyi anlatır. Nûh duasını geri çekip tövbe eder: “Bilmediğim şeyi senden istemekten sana sığınırım” (11/47). Bu duanın anlamı için Hz. Nûh Duaları yazısı yararlıdır.

Soy kütüğü

İslam kaynaklarında Nûh’un soyu şöyle verilir: Nûh b. Lemek (veya Lamek) b. Metuşelah (Metûşelah) b. İdris (Hanok). Bu şecere Tevrat’taki şemaya paralel olup Hz. Âdem’e kadar uzatılır. Hz. İdris’in Nûh’un atası olduğu bilgisi sahih hadislerle kanıtlanmamıştır; tefsir ve tarih kitaplarında geçer. Bu nedenle kesin bilgi olarak sunulmamalıdır.

Nûh’un soyundan gelen peygamberler arasında Hz. İbrâhîm anılır. Sâffât 37/83’te “O’nun (Nûh’un) şiasından (yolundan olanlardan) İbrâhîm’dir” buyrulur. Bu ifade, İbrâhîm’in Nûh’un soyundan geldiğini veya yolunu izlediğini ifade eder; müfessirler bu iki ihtimali de dile getirir. Hz. İbrâhîm’in soyu ve ailesi için Hz. İbrâhîm Soyu ve Ailesi yazısına bakılabilir.

Diğer peygamberlerle bağlantı

Nûh, ulu’l-azm peygamberlerin ilkidir. Ardından gelen İbrâhîm, Mûsâ ve Îsâ ile Hz. Muhammed’le birlikte beş büyük peygamberi oluşturur. Bu beş peygamberin soyları arasında bağlantılar rivayet edilir: İbrâhîm Nûh’un soyundandır; Mûsâ ve Îsâ İbrâhîm’in soyundandır; Hz. Muhammed ise İsmâil aracılığıyla İbrâhîm’in soyundandır. Bu şemanın detayları kaynaklardan kaynağa farklılık gösterebilir. Yaklaşan peygamberlerle ilgili bilgi için Hz. İbrâhîm Kur’an’da Nerede Geçer? yazısına bakılabilir.

Soy kütüğü bilgilerine yaklaşım

Peygamberlerin soy kütükleri konusunda kaynaklar çoğu zaman Tevrat’tan alınmış şemaları nakleder. İslam âlimleri, bu şemaların ayrıntılarını Kur’an ve sahih hadis ölçüsüyle sınar; bulunamayan ayrıntıları kesin saymaz. Nûh’un ailesine dair bilgileri okurken de bu ölçüt gözetilmelidir. Aile bilgileri sadece merak için değil, iman ile soy arasındaki ilişkiyi anlamak için de kıymetlidir.

Sıkça Sorulan Sorular

Hz. Nûh’un kaç oğlu vardı?

Kur’an’da gemiye binmeyen bir oğlundan söz edilir; Sâm, Hâm ve Yâfes adları rivayetlerde oğulları olarak geçer.

Oğlunun adı Kur’an’da geçer mi?

Hayır; Kenan veya Yâm gibi isimler kaynaklarda rivayet olarak anılır.

Eşi mü’min miydi?

Tahrîm 66/10’a göre eşi Nûh’a hıyanet etti ve mü’min değildi.

Hz. İbrâhîm Nûh’un soyundan mıdır?

Sâffât 37/83’e dayanarak bu görüş yaygındır; müfessirler “yolundan olan” yorumunu da yapar.

Editör: (İlahiyat alanında eğitim almış editörler) · Son güncelleme: · Kaynaklar: Kur'an-ı Kerim (Hûd 11/42-46, Tahrîm 66/10, Sâffât 37/77); TDV İslâm Ansiklopedisi, "Nûh" md.; Taberî, Târîh; İbn Kesîr, Kasasü'l-enbiyâ

İman ve Akaid hakkında sık sorulan sorular

80 sorunun tamamı →
YAPAY ZEKÂYA BU SAYFAYI SOR0 görüntülenme · 6 dk okuma

Sorunuz seçtiğiniz yapay zekâ hizmetinde yeni sekmede açılır; dini hükümler için Diyanet'e danışınız.

Bu içerik faydalı oldu mu?

Geri bildiriminiz içeriklerimizi geliştirmemize yardım eder.

Bu içerik nasıl hazırlandı? →

Kaynakça

  1. Kur'an-ı Kerim (Hûd 11/42-46, Tahrîm 66/10, Sâffât 37/77)
  2. TDV İslâm Ansiklopedisi, "Nûh" md.
  3. Taberî, Târîh
  4. İbn Kesîr, Kasasü'l-enbiyâ

Genel kaynaklarımız için Kaynakça sayfasına bakınız. Fetva için: Diyanet İşleri Başkanlığı, Alo 190.