Hz. Süleymân Kur’an’da Nerede Geçer? Ayetler ve Sureler

Hz. Süleymân’ın adı Kur’an’da yaklaşık on yedi yerde, on bir kadar surede geçer: Bakara, Nisâ, En’âm, Enbiyâ, Neml, Sebe ve Sâd başta olmak üzere. En geniş anlatım Neml Suresi’ndedir. Ayetler onun peygamberliğini, hayvan dilini bilmesini, rüzgâr ve cinlerin emrine verilmesini, Sebe melikesiyle karşılaşmasını ve imtihanlarını anlatır.

Bakara, Nisâ ve En’âm Surelerinde

Bakara 2/102 ayeti Süleymân’ın adını sihir bağlamında anar. Burada bazı Yahudilerin, şeytanların Süleymân’ın mülkü hakkında uydurduğu sihir söylentilerine uydukları bildirilir ve “Süleymân inkâr etmedi; fakat şeytanlar inkâr etti” denir. Bu ayet, Süleymân’ın peygamberliğini ve temizliğini kabul eder, ona yöneltilen iftirayı reddeder. Nisâ 4/163’te Allah’ın Nûh’a ve ondan sonraki peygamberlere vahyettiği gibi, Dâvûd’a, Süleymân’a, Eyyûb’a ve diğerlerine de vahyettiği bildirilir. En’âm 6/84’te Süleymân, İbrâhim’in neslinden hidayet verilen peygamberler arasında Dâvûd’la birlikte anılır. Genel bilgi için Hz. Süleymân maddesine bakılabilir.

Enbiyâ Suresi: Ekin Tarlası ve Rüzgâr

Enbiyâ 21/78-79’da Dâvûd ile Süleymân’ın bir ekin tarlasında başka bir topluluğun koyunlarının geceleyin dağılması hakkındaki hükümlerinden söz edilir. Allah, doğru çözümü Süleymân’a anlattığını ve “ikisine de hüküm ve ilim verdiğini” bildirir. Aynı surenin 81-82. ayetlerinde şiddetli rüzgârın onun emrine verildiği, şeytanlardan bir kısmının onun için dalgıçlık yaptığı belirtilir. Rüzgârın “kendi emriyle, bereket verdiğimiz yere doğru” aktığı anlatılır. Bu bölüm, Süleymân’ın hem adil bir hâkim hem de nimetlerle donatılmış bir hükümdar olduğunu gösterir. Ayrıntılı mucize listesi için Hz. Süleymân’ın mucizeleri yazısına bakılabilir.

Neml Suresi: En Geniş Anlatım

Neml 27/15-16’da Dâvûd ve Süleymân’a ilim verildiği, Süleymân’ın Dâvûd’a mirasçı olduğu ve “bize kuşların dili öğretildi, her şeyden verildi” dediği anlatılır. 17. ayette cin, insan ve kuşlardan oluşan ordusu sıralanır. 18-19. ayetlerde karınca vadisine gelen ordusuna bir karıncanın seslenmesi ve Süleymân’ın gülümseyerek şükür duası etmesi geçer; bu olay için Süleymân ve karınca vadisi yazısına bakılabilir. 20-28. ayetlerde hüdhüd kuşunun Sebe haberiyle gelişi yer alır. 29-44. ayetlerde Süleymân’ın Sebe melikesine mektup göndermesi, tahtının getirilmesi ve melikenin Allah’a teslim oluşu anlatılır; ayrıntı için Süleymân ve Sebe melikesi yazısı okunabilir.

Sebe Suresi: Bakır Gözesi ve Asa

Sebe 34/12-14’te rüzgârın sabah bir aylık, akşam bir aylık yol aldığı, Allah’ın ona erimiş bakır (kıtr) pınarını akıttığı ve cinlerden bir kısmının onun için çalıştığı bildirilir. Cinlerin onun için kaleler, heykeller, havuz gibi büyük çanaklar ve yerinden oynamayan kazanlar yaptığı da zikredilir. 14. ayet ise vefatını anlatır: Süleymân ölünce cinler onun ölümünü, asasını yiyen yer kurdundan (dâbbetü’l-arz) anladılar; eğer gaybı bilselerdi horlayıcı azap içinde kalmazlardı. Ayet, gaybı yalnızca Allah’ın bildiğini vurgular. Cinlerin gaybı bilmediği, bu kıssa ile açıkça gösterilmiştir.

Sâd Suresi: İmtihan ve Dua

Sâd 38/30-40, Süleymân’ın “ne güzel kul” diye övüldüğünü, çok Allah’a yönelen biri olduğunu, akşamüstü gösterilen soylu atlar karşısında Rabbinin zikrinden alıkonulduğunu ve pişmanlıkla bu atları sıyırdığını (veya mesh ettiğini) anlatır. Ardından tahtına bir cesedin bırakılmasıyla imtihan edildiği, Süleymân’ın Allah’a yöneldiği ve “Rabbim, beni bağışla; bana benden sonra kimseye yaraşmayacak bir mülk ver” diye dua ettiği geçer (38/34-35). Allah rüzgârı, şeytanları ve dalgıçları onun emrine verir. Bu ayetlerin yorumu için Diyanet tefsirine ve Taberî’ye başvurmak, İsrâiliyat’a dayalı anlatımlardan sakınmak gerekir.

Ayetlerin Ana Mesajları

• Mülk ve ilim bir imtihandır; şükürle yönetilmelidir.
• Gayb yalnızca Allah’a aittir; cinler ve diğer varlıklar da bilmez.
• Peygamberler sihirle ilişkilendirilmekten Allah tarafından aklanır.
• Hata sonrası dönmek ve dua etmek erdemdir.

Babası için Hz. Dâvûd’un geçtiği ayetler yazısı, Süleymân’ın yaşadığı yer için ise kavmi ve yaşadığı yer yazısı tamamlayıcıdır. Bütün peygamberlerin genel çerçevesi için Kur’an’da adı geçen 25 peygamber yazısına bakılabilir.

Okuma Önerisi

Süleymân ayetlerini kronolojik okumak isteyenler önce Enbiyâ 21/78-82’yi, sonra Neml 27/15-44’ü, ardından Sebe 34/12-14 ve Sâd 38/30-40’ı okuyabilir. Bu sıra, genç hâkimden büyük hükümdara, ardından imtihan ve vefata uzanan bir çizgi sunar. Okurken mealin yanında Diyanet’in dipnotlu meali veya Kur’an Yolu Tefsiri ile birlikte ilerlemek, sembolik anlatımları doğru yorumlamak açısından faydalıdır.

Sıkça Sorulan Sorular

Hz. Süleymân’ın adı Kur’an’da kaç kez geçer?

Adı yaklaşık on yedi yerde geçer. Tam sayı, tekrarların ve zamirlerin hesaba katılmasına göre küçük farklılık gösterebilir.

En ayrıntılı anlatım hangi surededir?

Neml Suresi (27/15-44) en ayrıntılı bölümdür; karınca vadisi, hüdhüd ve Sebe melikesi kıssaları burada geçer. Sâd (38/30-40) ve Sebe (34/12-14) de önemlidir.

Hz. Süleymân’ın duası hangi ayettedir?

Sâd 38/35’te ‘Rabbim, beni bağışla ve bana, benden sonra hiç kimseye yaraşmayacak bir mülk ver’ duası geçer. Neml 27/19’daki şükür duası da bilinir.

Hz. Süleymân’ın sihirle suçlanması ne anlama gelir?

Bakara 2/102 ayeti, Süleymân’a sihir isnat edenleri reddeder. Ayet, onun inkâr etmediğini, şeytanların insanlara sihir öğrettiğini bildirir.

Editör: Dualarla Editör Kurulu (İlahiyat alanında eğitim almış editörler) · Son güncelleme: 14 Ağustos 2026 · Kaynaklar: Diyanet İşleri Başkanlığı, Kur'an Yolu Tefsiri; TDV İslâm Ansiklopedisi, "Süleyman" md.; Taberî, Câmiu'l-Beyân

İman ve Akaid hakkında sık sorulan sorular

80 sorunun tamamı →

• İman nedir, kısaca nasıl tanımlanır?
• İmanın şartları kaçtır ve nelerdir?
• Âmentü duası nedir, ezberlemek şart mıdır?
• İman ile İslam arasında fark var mıdır?
• Kelime-i şehâdet nedir, söyleyen Müslüman olur mu?

Bu içerik nasıl hazırlandı? →