🤲 Benim İçin Dua Et Giriş

Kredi Kartıyla Kurban Almak ve Taksitle Kurban: Dinî Değerlendirme

Hac, Umre ve KurbanGüncelleme: 3 Mayıs 202610 dk okuma

Kredi kartıyla kurban alınır mı, taksitle kurban hissesi caiz mi? Faiz, vade farkı, borçla kurban kesme ve nisap şartı bakımından Hanefî görüşü ve doğru uygulama.

Bu yazıda öğrenecekleriniz

  • Kurban ve Mali Güç
  • Faizin Yasağı
  • Kredi Kartıyla Ödeme Nasıl Caiz Olur?

Kredi kartıyla kurban almak veya hisse bedelini kartla ödemek, harcama ay sonunda faizsiz olarak tam ödeniyorsa caizdir. Taksit, asgari ödeme veya gecikme nedeniyle faiz doğuyorsa sakıncalıdır. Kurban borçlanarak kesilmesi gereken bir ibadet değildir; nisap sahibi olmayan kimseye zaten vacip olmaz.

Kurban ve Mali Güç

Hanefî mezhebine göre kurban, nisap miktarı mala sahip olan kimseye vaciptir. Nisap sahibi olmayan kişiye kurban vacip değildir ve o kişinin kurban için borçlanması gerekmez. Kur’an’da “Allah hiç kimseye gücünün yettiğinden fazlasını yüklemez” (Bakara 2/286) buyrulur. Bu sebeple geliri sınırlı olan, borçları nedeniyle zorda olan kimse kurban kesmek için sıkıntıya girmemelidir. Kurban vacip olduğunda ise, kişi nakit olarak ödeme gücüne sahip olduğu için bayram öncesinde peşin ödeme yapabilir. Nisabın hesaplanması için kurban kimlere vaciptir? yazısı okunabilir.

Faizin Yasağı

Bakara Suresi 275. ayette “Allah alım satımı helal, faizi haram kılmıştır” buyrulur. Hadislerde faiz yiyene, yedirene, yazana ve şahitlik edene lanet edilmiştir (Müslim, Müsâkāt 105). Kredi kartında faiz, ay sonunda hesap kesim tarihinden sonra borcun tam ödenmemesi, asgari ödeme yapılması veya taksit için faiz uygulanması durumunda ortaya çıkar. Faiz haram olduğu için, kurban gibi güzel bir ibadet için dahi faizli borçlanma caiz değildir. Hac ve kurban gibi ibadetlerin helal kazançla yapılması esastır; benzer konu hac için de geçerlidir ve hac kredi ile yapılır mı? yazısında ele alınmıştır.

Kredi Kartıyla Ödeme Nasıl Caiz Olur?

Kredi kartı, kullanım şekline göre farklı hükümlere tabi olabilir. Fıkıh bilginlerine göre kredi kartı kullanımı şu şartlarla caizdir: Kart sahibi hesap kesim tarihinden sonra borcunu faiz doğmadan, tam olarak ödemelidir. Kartın sözleşmesinde faiz ve gecikme faizi hükmü bulunsa bile, kişi bu hükmü uygulamaya asla yol açmayacağına karar verip tam ödeme yapıyorsa kartın kullanımı bazı çağdaş fetvalarda caiz görülmüştür. Fakat sözleşmedeki faiz maddesini kabul etmek konusunda sakıncalı gören âlimler de vardır. Bu nedenle faizsiz alternatifleri (banka kartı, nakit, katılım bankası kartları) tercih etmek ihtiyatlı yoldur. Kurban kuruluşlarına kredi kartı ile bağış yapıldığında, ödeme ay sonunda tam olarak kapatılırsa bir sorun kalmaz.

Taksitle Kurban Hissesi

Bazı kuruluşlar kurban hissesi için taksitle ödeme imkânı sunar. Taksitin faiz içerip içermemesi önemlidir. Eğer kuruluş, peşin fiyatla vadeli fiyat arasında bir fark koyuyorsa ve bu fark baştan belli, sabit ve sözleşmeye dahilse, çoğunluk fıkıh âlimlerine göre vadeli satış olarak caiz görülür. Fakat taksit gecikirse ek faiz ve gecikme cezası uygulanıyorsa, bu şart sakıncalıdır. Kurban bedelini banka kredisi veya kredi kartı taksidi ile ödemek ise faiz doğuruyorsa kaçınılmalıdır. Kurban hissesi alırken kuruluşun ödeme şartlarını okumak, faizsiz ve şeffaf bir sistem seçmek gerekir. Kurban kuruluşlarıyla ilgili vekâletle kurban kesmek ve bağış kurbanı yazısına bakılabilir.

Borçla Kurban Kesmek

Borç alarak kurban kesmek caizdir ve sevaptır, fakat zorunlu değildir. Kişinin ödeme gücü varsa, yani borcunu ödeyebilecek geliri bulunuyorsa ve temel ihtiyaçları aksamıyorsa, borç alarak kurban kesmesinde sakınca yoktur. Ancak ödeme imkânı olmayan kimsenin kurban için borçlanması, kendisini zor durumda bırakacağı için tavsiye edilmez. Dinimiz kolaylık dinidir; gücü yetmeyene yük yüklemez. Ayrıca kişinin başka kul borçları varsa, önce onları ödemesi gerekir. Kurban için sadaka ve kul hakkı ilişkisi hakkında, borçlu kimse için bir örnek olarak borçlu kişi hacca gidebilir mi? yazısında benzer ilkeler okunabilir.

Pratik Öneriler

  • Kurban bütçesini bayramdan önce planlamak ve gerekli miktarı peşin ayırmak.
  • Kredi kartı kullanılıyorsa, hesap kesim tarihinde tüm borcu ödemek.
  • Taksit seçeneklerinde faiz ve gecikme cezası olmadığından emin olmak.
  • Gücü yetmiyorsa küçükbaş yerine büyükbaşta hisse almak; bu daha ekonomik olabilir.
  • Kurban nisabı yoksa, bayram sevincini paylaşmak için küçük sadakalar vermek.

Katılım Bankacılığı ve Faizsiz Alternatifler

Kurban bütçesini oluşturmak için faizsiz yöntemler tercih edilebilir. Katılım bankaları, faiz yerine kâr-zarar ortaklığı ilkesiyle çalıştıkları için, kurban birikimi gibi amaçlar için hesap veya kart hizmeti sunabilir. Bu bankalar bünyesinde sunulan kartlarda faiz yerine masraf veya kâr payı uygulanır. Elbette hangi ürünün şer’î açıdan uygun olduğuna dair kişi bilgi almalı, kurumun danışma kurullarının görüşlerine bakmalıdır. Faizli işlemlerden uzaklaşmak, ibadetin kabulü açısından ihtiyatlı bir davranıştır. Ayrıca bayrama kadar küçük miktarlarla düzenli birikim yapmak, borçlanma ihtiyacını ortadan kaldırır.

Bazı kuruluşlar, kurban bedelini önceden ödeyenlere indirim sağlar veya erken kayıt imkânı sunar. Bu uygulama faizsiz olduğu için sakıncasızdır; hatta ekonomik açıdan kolaylık sağlar. Gücü yetmeyen kimse, daha küçük bir bedelle hisse alarak ibadetini yerine getirebilir. Büyükbaş hayvanda hisse almak, tam bir koyuna göre daha ekonomik olabilir. Hisse kuralları için büyükbaş hayvana ortak olmak yazısına bakılabilir.

Kredi Kartı Taksitlerinde Dikkat Edilecekler

Bayramın yaklaşması ile birlikte alışveriş ve masraflar artar. Kurban için kartı kullanan kişi, aynı dönemde yapacağı diğer harcamaları da gözden geçirmelidir. Kart borcunu ödeyemeyen kimse, faiz yükü altında kalır ve ibadet olarak yaptığı kurbanın bereketine gölge düşer. Bu yüzden harcama planı yapmak ve gerektiğinde bayram masraflarını azaltmak gerekir. Kurbanın bedelini ödemek için herhangi bir faizli işlem yapmamak, ibadetin saflığı açısından önemlidir. Kuruluşa bağış yaparken faturayı veya makbuzu saklamak, kesimin takibini kolaylaştırır. Hac için borç ve faizle ilgili benzer hükümler hac kredi ile yapılır mı? yazısında da bulunur.

Sonuç

Kurban için kredi kartı kullanmak, faiz doğmaması şartıyla caizdir; taksit ve gecikme faizi söz konusuysa sakıncalıdır. Kurban nisap sahibine vaciptir ve borçlanılarak yapılması zorunlu değildir. Kişi, gücüne göre planlama yapmalı, helal ve faizsiz yöntemleri tercih etmelidir. Bu bilinçle yapılan kurban, hem ibadetin geçerliliği hem de bereketi açısından daha uygundur. Allah kurbanlarımızı kabul etsin.

Bütün bunlar göstermektedir ki kurban ibadetinde asıl olan, sade, helal ve ihlaslı bir hazırlıktır; borç ve faiz yükü altında yapılacak bir kurban ibadetin sadeliğine gölge düşürür.

Sıkça Sorulan Sorular

Kredi kartıyla kurban kestirilebilir mi?

Ay sonunda faizsiz ve tam ödenirse caizdir.

Taksitle kurban hissesi caiz mi?

Faiz ve gecikme cezası içermeyen, baştan belli vade farkıyla yapılan taksit çoğunluğa göre caizdir.

Borç alarak kurban kesmek zorunlu mu?

Hayır. Nisap sahibi olmayan kimse için kurban vacip değildir.

Faizli krediyle kurban kesilir mi?

Faiz haram olduğundan faizli kredi ile kurban kesmek caiz değildir.

Editör: (İlahiyat alanında eğitim almış editörler) · Son güncelleme: · Kaynaklar: Kur'an-ı Kerim: Bakara Suresi (2/275-279); Müslim, Müsâkāt 105 (faiz yasağı hadisi); TDV İslâm Ansiklopedisi, "Faiz", "Kredi Kartı" ve "Udhiyye" md.; Diyanet İşleri Başkanlığı, Din İşleri Yüksek Kurulu görüşleri (diyanet.gov.tr)

İman ve Akaid hakkında sık sorulan sorular

80 sorunun tamamı →
YAPAY ZEKÂYA BU SAYFAYI SOR0 görüntülenme · 7 dk okuma

Sorunuz seçtiğiniz yapay zekâ hizmetinde yeni sekmede açılır; dini hükümler için Diyanet'e danışınız.

Bu içerik faydalı oldu mu?

Geri bildiriminiz içeriklerimizi geliştirmemize yardım eder.

Bu içerik nasıl hazırlandı? →

Kaynakça

  1. Kur'an-ı Kerim: Bakara Suresi (2/275-279)
  2. Müslim, Müsâkāt 105 (faiz yasağı hadisi)
  3. TDV İslâm Ansiklopedisi, "Faiz", "Kredi Kartı" ve "Udhiyye" md.
  4. Diyanet İşleri Başkanlığı, Din İşleri Yüksek Kurulu görüşleri (diyanet.gov.tr)

Genel kaynaklarımız için Kaynakça sayfasına bakınız. Fetva için: Diyanet İşleri Başkanlığı, Alo 190.