🤲 Benim İçin Dua Et Giriş

Sri Lanka’da Ramazan ve Bayram Gelenekleri Nasıldır?

Güney Asya’da Dinî HayatGüncelleme: 9 Temmuz 20268 dk okuma

Sri Lanka'da Ramazan ve bayram gelenekleri; nombu kanji, ay görme, Kolombo'da iftar, Tamil ve Singhalese etkiler ile Müslüman toplulukların uygulamaları hakkında rehber.

Bu yazıda öğrenecekleriniz

  • Ay görme ve resmî ilan
  • İftar sofrası
  • Camide ibadet

Sri Lanka’da Ramazan, Müslüman azınlığın yaşadığı mahallelerde camilerin ve sokakların canlandığı bir aydır. Tamilce’de oruca “nombu” denir. İftar sofralarında pirinç lapası (kanji), kızartmalar ve tatlılar öne çıkar. Ramazan Bayramı “Nombu Perunal” olarak anılır.

Ay görme ve resmî ilan

Sri Lanka’da Ramazan’ın başlangıcı ve bayram tarihleri hilalin görülmesine dayanır. Kolombo Büyük Camii ve ACJU, hilal gözlem komitesi ile birlikte karar verir ve halka duyurur. Aynı zamanda Müslüman Dinî ve Kültürel İşler Dairesi de sürece katılır. Bazı yıllarda tarih Hindistan ve Maldivler’den bir gün farklı olabilir. Maldivler’deki uygulama için Maldivler’de Ramazan yazısı karşılaştırma sunar.

İftar sofrası

Sri Lanka’da iftar genellikle hurma ve su ile açılır. Ardından “kanji” adı verilen, pirinç ve baharatla yapılan çorba benzeri bir lapa içilir. Camilerde ve toplu iftarlarda yaygın şekilde dağıtılır. Kızartma çeşitleri olan vadai (mercimek köftesi), samosa ve baharatlı balık köfteleri sofrada yer alır. Tatlı olarak ise “wattalappam” adı verilen hindistan cevizi sütü ve palmiye şekeri ile yapılan muhallebi, Sri Lanka Malay topluluğunun mutfağından ayrılmaz bir lezzettir.

Kolombo’da Galle Face yeşil alanı, Ramazan geceleri aileler ve gençler için buluşma yeri olabilir. Pettah ve Maradana çarşılarında iftar öncesi ve sonrası yoğun alışveriş hareketi görülür. Bu zamanlarda bazı Müslüman mahallelerinde geceleri geç saatlere kadar dükkânlar açık kalır.

Camide ibadet

Şâfiî mezhebinin hâkimiyeti nedeniyle teravih yirmi rekât kılınır. Kolombo’daki Jami Ul-Alfar ve diğer camiler teravih için dolar. Kur’an hatimleri, ay boyunca camilerde okunur. Kadir Gecesi için ayın son on gününde gece ibadetleri yoğunlaşır. Ülkenin tarihî camileri için Sri Lanka’nın camileri yazısı okunabilir.

Budist çoğunluk ve komşuluk

Sri Lanka’da Müslümanlar Budist, Hindu ve Hristiyan komşularla bir arada yaşar. Ramazan’da komşulara iftar tabağı göndermek yaygın bir nezakettir. Aynı zamanda Müslümanlar, Vesak gibi diğer dinlerin bayramlarına saygı gösterir. Bununla birlikte son yıllardaki etnik ve dinî gerilimler, Ramazan sırasında bazı bölgelerde güvenlik önlemlerini artırmıştır. Müslüman nüfusun genel yapısı için Sri Lanka’nın Müslüman nüfusu yazısına başvurulabilir.

Zekât ve yardım

Ramazan ayı, Sri Lanka’da hayır kurumlarının aktif olduğu bir dönemdir. Camiler ve Müslüman dernekleri yoksul ailelere gıda paketi ve bayram kıyafeti dağıtır. Doğu eyaletindeki savaş ve tsunami sonrası toparlanma sürecinde bu yardımlar önem taşımıştır. Fitre ve zekât tevzii, ACJU gibi kurumların tavsiyeleriyle yapılır.

Nombu Perunal ve Hajj Perunal

Ramazan Bayramı (Nombu Perunal), sabah bayram namazı, aile ziyaretleri ve özel yemeklerle kutlanır. Kadınlar el boyaması kına (mehendi) süslemeleri yapar, çocuklara harçlık verilir. Kurban Bayramı (Hajj Perunal) için ise keçi ve sığır kesimi yaygındır; ancak ülkede sığır kesimi bazı çevrelerde hassas bir konudur ve Müslüman liderler barışçıl bir uygulamayı tavsiye eder. Myanmar’daki benzer azınlık Müslüman uygulamaları için Myanmar’ın Müslüman nüfusu ve Myanmar camileri yazıları okunabilir.

Sağlık ve ruhsat

Tropikal nemli iklim ve uzun gün, oruç tutan kişiler için yorucu olabilir. Hastalar, yolcular, hamile ve emziren kadınlar için ruhsat bulunur. Diyabet gibi kronik rahatsızlığı olanların doktorlarına danışması tavsiye edilir.

Kolombo’da bir iftar akşamı

Kolombo’da Ramazan akşamlarında Maradana, Dematagoda ve Slave Island gibi Müslüman yoğun semtlerde özel bir hareketlilik görülür. İftara yarım saat kala sokaklar boşalır, çarşılardaki tezgâhlarda kanji, vadai ve tatlı kapların etrafında kuyruklar oluşur. Ezan okunduğunda herkes bulunduğu yerde orucunu hurmayla açar. Camilerin avlularında ya da yakın okul salonlarında verilen toplu iftarlara yabancı işçiler, öğrenciler ve yolcular da katılır. Bu iftarlar, şehrin çok kültürlü yapısını göstermesi açısından da dikkat çekicidir.

Doğu eyaletinde Ramazan

Doğu Eyaleti’nde Müslümanlar nüfusun yoğun bir kısmını oluşturduğundan Ramazan kasaba hayatını kökten değiştirir. Kattankudy ve Kalmunai’de okullar yarım gün çalışır, çarşılar öğleden sonra açılır. Akşam camilerin bulunduğu mahalleler ışıklandırılır. Ev kadınları, tatlıları ve kızartmaları hazırlayıp komşularına dağıtır. Yurt dışında, özellikle Körfez ülkelerinde çalışan aile üyeleri bu dönemde aileleriyle telefon görüşmesi yapar; bayram öncesi para gönderimi artar.

Tamil, Arwi ve ilahi geleneği

Sri Lanka Müslümanları arasında Tamilce ilahiler, mevlit ve Ramazan şarkıları sevilir. Arapça harflerle yazılan Tamil dilindeki “Arwi” metinler, yüzyıllardır Ramazan sohbetlerinde okunur. Bu gelenek, adadaki Müslüman kimliğin kültürel yönünü gösterir.

Okullarda ve iş yerlerinde Ramazan

Müslüman çocukların devam ettiği okullarda Ramazan boyunca beden eğitimi ve spor etkinlikleri hafifletilir, sınavlar mümkün olduğunca sabah saatlerine alınır. İş yerlerinde Müslüman çalışanlara iftar vaktinde kısa mola verilmesi için esnek düzenlemeler istenir. Devlet daireleri ve özel şirketler bu konuda farklı uygulamalar yürütür.

Sıkça Sorulan Sorular

Sri Lanka’da orucun Tamilce adı nedir?

Tamilce’de oruca “nombu” denir. Ramazan Bayramı da “Nombu Perunal” olarak anılır.

Sri Lanka’da iftarda ne yenir?

Hurma ve su ile açılır, kanji (pirinç lapası), vadai, samosa gibi kızartmalar ve wattalappam gibi tatlılar yenir.

Ramazan’ın başlangıcını kim ilan eder?

Hilal gözlemi sonrasında Kolombo Büyük Camii, ACJU ve Müslüman Dinî ve Kültürel İşler Dairesi birlikte ilan eder.

Sri Lanka’da teravih kaç rekâttır?

Şâfiî mezhebi yaygın olduğundan yirmi rekât kılınır ve camilerde cemaatle yapılır.

Editör: (İlahiyat alanında eğitim almış editörler) · Son güncelleme: · Kaynaklar: TDV İslâm Ansiklopedisi, "Seylan" md.; All Ceylon Jamiyyathul Ulama (ACJU), duyuru ve fetvalar (acju.lk); Bakara Suresi (2/183-187)

İman ve Akaid hakkında sık sorulan sorular

80 sorunun tamamı →
YAPAY ZEKÂYA BU SAYFAYI SOR0 görüntülenme · 6 dk okuma

Sorunuz seçtiğiniz yapay zekâ hizmetinde yeni sekmede açılır; dini hükümler için Diyanet'e danışınız.

Bu içerik faydalı oldu mu?

Geri bildiriminiz içeriklerimizi geliştirmemize yardım eder.

Bu içerik nasıl hazırlandı? →

Kaynakça

  1. TDV İslâm Ansiklopedisi, "Seylan" md.
  2. All Ceylon Jamiyyathul Ulama (ACJU), duyuru ve fetvalar (acju.lk)
  3. Bakara Suresi (2/183-187)

Genel kaynaklarımız için Kaynakça sayfasına bakınız. Fetva için: Diyanet İşleri Başkanlığı, Alo 190.