🕌 Namaz Rehberi · Vâcip (secde âyeti okununca veya işitilince)
Tilâvet Secdesi Nasıl Kılınır?
Kur’an’da secde âyeti denilen on dört âyetten biri okunduğunda veya işitildiğinde tek bir secde yapılır. Abdestli olmak, kıbleye dönmek ve avret yerinin örtülü olması…
Özet tablo
| Hükmü | Vâcip (secde âyeti okununca veya işitilince) |
|---|---|
| Rekât yapısı | tek secde |
| Vakti | Secde âyeti okunduğu veya işitildiği anda (kerahet vakitleri dışında) |
| Yaklaşık süre | 2 dakika |
| Adım sayısı | 3 adım |
Niyet
Okunuşu: Tilâvet secdesine niyet edilir.
Türkçesi: Niyet ettim Allah rızası için tilâvet secdesi yapmaya.
Niyet esasen kalbin kararıdır; dille söylemek onu pekiştirmek içindir. Arapça söyleyemeyen kişi Türkçe niyet eder, namazı sahih olur.
Bu namaz hakkında bilinmesi gerekenler
Tilâvet secdesi, okunan âyete bedenle karşılık vermektir. Namaz dışında yapılırsa tekbir alınıp secdeye varılır, secdede tesbih söylenir, tekbirle doğrulunur; el kaldırma, selâm ve oturuş yoktur. Namaz içinde secde âyeti okunursa secde hemen yapılır ve namaza devam edilir.
Adım adım anlatım
3 adımAbdest ve yön
- Hazırlık Abdestli olarak kıbleye dönülür; örtünme ölçüsü namazdaki gibidir.
Duruş: Ayakta veya oturarak.
Tekbir ve secde
- Sübhâne rabbiye’l-a’lâ “Allahu ekber” denerek secdeye varılır ve tesbih en az üç kere okunur.
Duruş: Secde; eller kaldırılmaz.
Doğrulma
- Tekbir “Allahu ekber” denerek doğrulunur. Selâm verilmez, oturuş duası okunmaz.
Duruş: Ayağa kalkılır veya oturulur.
Erkek ve kadın duruş farkları
Erkeklere göre duruş
- Secde duruşu namazdaki gibidir: kollar yanlardan ayrı, dirsekler yerden uzak.
Kadınlara göre duruş
- Secde duruşu namazdaki gibidir: kollar yanlara bitişik, toparlanmış hâlde.
- Özel hâllerinde tilâvet secdesi yapılmaz ve sonradan telafisi gerekmez.
Bu farklar Hanefî mezhebinde tercih edilen duruşlardır. Duruş farkı namazın geçerliliğini değil edebini ilgilendirir.
Sık yapılan hatalar
- Secdeden sonra selâm vermek veya oturuş duaları okumak.
- Abdestsiz secde yapmak.
- Mealden okurken secde âyetini fark etmeyip geçiştirmek: fark edildiğinde secde yapılması gerekir.
Sık sorulan sorular
Kaç secde âyeti vardır?
Hanefî mezhebinde on dört secde âyeti kabul edilir. Mushaflarda bu âyetlerin kenarında secde işareti bulunur.
Radyodan veya telefondan duyarsam secde gerekir mi?
Canlı okunanı işitmekle kayıttan işitmek arasında âlimler ayrım yapmıştır. Uygulamada fark edip secde etmek güzel görülür; kesin hüküm için müftülüğe danışabilirsiniz.
Bu sayfadaki anlatım Hanefî mezhebi esas alınarak hazırlanmıştır; gerekli yerlerde Şâfiî mezhebindeki fark belirtilmiştir. Kendi durumunuza ait kesin hüküm için müftülüğe veya Diyanet Alo 190 hattına danışınız.
Kaynak: Hanefî fıkhında tilâvet secdesinin vücûbu ve secde âyetleri; Diyanet İlmihali, “Tilâvet secdesi” bölümü.