Peygamberimizin Giyim Tarzı: Kıyafette Sünnet Ölçüleri Neler?

Peygamber Efendimiz (s.a.v.) bulunduğu toplumun giydiği kıyafetleri giymiş; ancak giyimde temizliği, sadeliği, edebi ve tevazuyu esas almıştır. Beyaz elbiseyi tavsiye etmiş, gömleği (kamîs) sevmiş, kibir ve gösteriş amacıyla giyinmeyi yasaklamıştır. Sünnette belirli bir “üniforma” yoktur; bağlayıcı olan, avret yerlerinin örtülmesi, israf ve kibirden kaçınılması, erkeklerin ipek ve altın kullanmaması gibi ilkelerdir.

Kur’an’da Giyimin Amacı

“Ey Âdemoğulları! Size avret yerlerinizi örtecek giysi ve süs elbisesi indirdik. Takva elbisesi ise daha hayırlıdır” (A’râf Suresi, 7/26). Ayet giyimin üç boyutunu bir arada verir: örtünme, güzellik ve takva. “Her mescide gidişinizde güzel elbiselerinizi giyin” emri (A’râf Suresi, 7/31) de ibadette ve toplum içinde derli toplu görünmenin dinî bir değer olduğunu gösterir.

Peygamberimizin Giydikleri

Gömlek (kamîs)

Ümmü Seleme validemiz, “Resûlullah’ın en sevdiği elbise gömlekti” der (Ebû Dâvûd, Libâs 3; Tirmizî, Libâs 28). Kamîs, vücudu rahat örten, uzun ve kollu bir giysidir.

Rida ve izâr

Dönemin yaygın kıyafeti olan, belden aşağıyı saran izâr ile omuzlara alınan ridâyı da giyerdi. Hz. Âişe, vefat ettiğinde üzerinde kalın bir izâr ve yamalı bir örtü bulunduğunu göstermiştir (Buhârî, Humus 5; Müslim, Libâs 34-35).

Yemen işi çizgili kumaş (hibere)

Enes b. Mâlik, Peygamberimizin en sevdiği kumaşlardan birinin “hibere” denilen Yemen işi çizgili pamuklu olduğunu söyler (Buhârî, Libâs 18; Müslim, Libâs 32-33).

Cübbe, sarık ve mest

Yolculukta dar kollu bir Şam cübbesi giydiği (Buhârî, Salât 7; Müslim, Tahâret 77), Mekke’nin fethi günü başında siyah bir sarık bulunduğu (Müslim, Hac 451) ve mest giyip üzerine meshettiği (Buhârî, Vudû 48) rivayet edilmiştir. Bunlar, farklı bölgelere ait kıyafetleri giymekte sakınca görmediğini gösterir.

Renk Tercihi

“Beyaz elbise giyin; çünkü o daha temiz ve daha hoştur. Ölülerinizi de beyaza kefenleyin” buyurmuştur (Tirmizî, Edeb 46; Nesâî, Zînet 98; benzeri Ebû Dâvûd, Libâs 13). Bununla birlikte yeşil (Ebû Dâvûd, Libâs 17), siyah ve kırmızı çizgili giysiler giydiği de nakledilmiştir (Buhârî, Libâs 35). Dolayısıyla beyaz tavsiye edilmiş, diğer renkler yasaklanmamıştır. Âlimler erkekler için düz koyu kırmızı ve safranla boyanmış elbiseyi mekruh saymışlardır (Müslim, Libâs 27).

Giyimde Temel İlkeler

• Örtünme: Avret yerlerini örten, vücut hatlarını belli etmeyen ve içini göstermeyen giysi esastır.
• Temizlik ve düzen: “Allah güzeldir, güzelliği sever” (Müslim, Îmân 147). Üstü başı dağınık birini görünce “Bu adam elbisesini yıkayacak bir şey bulamıyor mu?” buyurmuştur (Ebû Dâvûd, Libâs 14).
• Kibirden kaçınma: “Kim elbisesini kibirle yerde sürürse Allah kıyamet günü ona bakmaz” (Buhârî, Libâs 1; Müslim, Libâs 42).
• Şöhret elbisesinden kaçınma: Dikkat çekmek ve övünmek için giyilen elbise kınanmıştır (Ebû Dâvûd, Libâs 4; İbn Mâce, Libâs 24).
• İsraftan kaçınma: “Kibir ve israfa kaçmadan yiyin, için, giyinin ve sadaka verin” (Buhârî, Libâs 1, bab başlığında; Nesâî, Zekât 66).
• Karşı cinse benzememe: Erkeklerin kadınlara, kadınların erkeklere benzemeye çalışması yasaklanmıştır (Buhârî, Libâs 61).
• Nimeti gösterme: “Allah, kuluna verdiği nimetin eserini onun üzerinde görmeyi sever” (Tirmizî, Edeb 54). İmkânı olanın eski püskü giyinmesi zühd değildir.

Giyinirken Uygulanan Sünnetler

1. Giymeye sağ taraftan başlamak, çıkarırken soldan başlamak (Buhârî, Vudû 31; Libâs 39).
2. Yeni bir elbise giyerken hamd etmek: “Allah’ım, hamd sanadır; bunu bana sen giydirdin. Senden bunun hayrını ve yapılış amacının hayrını isterim…” (Ebû Dâvûd, Libâs 1; Tirmizî, Libâs 29).
3. Yeni elbise giyen kimseye hayır duada bulunmak (Buhârî, Libâs 32).
4. Cuma ve bayram günleri için imkân varsa ayrı, güzel bir elbise bulundurmak (Ebû Dâvûd, Salât 219; İbn Mâce, İkâme 83).
5. Eskiyen elbiseyi ihtiyaç sahibine vermek.

Sünnet Kıyafeti Diye Bir Şey Var mı?

Âlimler Peygamberimizin davranışlarını ikiye ayırır: ibadet ve dinî öğreti kastıyla yaptıkları (sünen-i hüdâ) ve bir insan olarak, yaşadığı çevrenin âdeti gereği yaptıkları (sünen-i zevâid/âdet). Cübbe, sarık, entari gibi kıyafetler ikinci gruba girer; o dönemde müşrikler de aynı kıyafetleri giyiyordu. Bu giysileri Peygamber sevgisiyle giymek güzeldir ve niyete göre sevap kazandırabilir; ancak giymeyeni sünneti terk etmekle suçlamak doğru değildir. Her toplumun, yukarıdaki ilkelere uyan örfî kıyafeti sünnete uygundur.

Sık Sorulan Sorular

Erkeklerin pantolon paçasının topuktan aşağı inmesi haram mıdır?

Hadislerde yasak, elbisenin “kibirle” sürünmesine bağlanmıştır. Hz. Ebû Bekir izârının sarktığını söyleyince Peygamberimiz “Sen bunu kibirle yapanlardan değilsin” buyurmuştur (Buhârî, Libâs 2). Âlimlerin çoğunluğu, kibir kastı olmadan uzun giymeyi haram saymamış; yine de elbiseyi yerde sürümemeyi tavsiye etmiştir.

Sarık sarmak sünnet midir?

Peygamberimizin sarık sardığı sabittir; ancak sarıkla kılınan namazın kat kat faziletli olduğuna dair rivayetler uydurma veya çok zayıftır. Sarık, âdet türü bir sünnet olarak değerlendirilir.

Siyah giymek mekruh mudur?

Hayır. Peygamberimiz siyah sarık ve siyah örtü kullanmıştır (Müslim, Hac 451; Libâs 36). Beyaz tavsiye edilmiş olmakla birlikte siyah giymekte bir sakınca yoktur.

Editör: Dualarla Editör Kurulu (İlahiyat alanında eğitim almış editörler) · Son güncelleme: 21 Eylül 2026 · Kaynaklar: A'râf Suresi (7/26, 31); Ebû Dâvûd, Libâs 1, 3, 4, 13, 14, 17; Tirmizî, Libâs 28, 29; Edeb 46, 54; Buhârî, Libâs 1, 2, 18, 32, 35, 39, 61; Müslim, Libâs 27, 32-35, 42; Îmân 147; Hac 451