Evvabin Namazı ve İşrak Namazı Arasındaki Fark

Evvabin namazı, Hanefî çevrelerde akşam namazından sonra kılınan altı rekatlık nafile namazdır; bazı sahih hadislerde ise bu ad kuşluk namazı için kullanılır. İşrak namazı ise sabah namazından sonra güneş doğup yükseldiğinde kılınan iki rekatlık nafiledir. İkisi farklı vakitlerde kılınan ayrı nafile ibadetlerdir.

Evvabin Kelimesinin Anlamı

Evvâbîn, “Allah’a çokça dönenler, tövbe edenler” anlamına gelir. Müslim’deki bir hadiste Zeyd b. Erkam, Hz. Peygamber’in “Evvâbîn namazı, yavru develerin ayakları hararetten yandığı zamandır” buyurduğunu rivayet eder (Müslim, Müsâfirîn). Bu ifade, evvabin namazının günün ısınan saatlerinde, yani kuşluk vaktinde kılınan namaz olduğunu gösterir. Dolayısıyla hadis literatüründe evvabin ve duha çoğu zaman aynı namazı ifade eder. Bu hadis, ilgili farkı anlamak için önemlidir.

Akşamdan Sonra Altı Rekat

Hanefî ve diğer geleneklerde evvabin namazı denildiğinde, akşam namazının farzı ve sünnetinden sonra kılınan altı rekat akla gelir. Bu uygulamanın dayanağı, Ebû Hüreyre’den rivayet edilen “Kim akşam namazından sonra konuşmadan altı rekat namaz kılarsa, bu, on iki yıllık ibadete denk sayılır” meâlindeki hadis (Tirmizî, Salât; İbn Mâce, İkâme) olarak gösterilir. Bu hadisin senedi hakkında muhaddisler zayıf demiştir. Buna rağmen fazilet konularında zayıf rivayetlerle amel etmenin caiz olduğu görüşüne dayanılarak, evvabin namazı yaygın bir nafile ibadet olarak sürmüştür. Altı rekat genellikle ikişer rekat halinde, üç selamla kılınır.

İşrak Namazı

Enes b. Mâlik’ten rivayet edilen hadiste Hz. Peygamber şöyle buyurmuştur: “Kim sabah namazını cemaatle kılar, sonra güneş doğuncaya kadar oturup Allah’ı zikreder, ardından iki rekat namaz kılarsa, kendisine tam bir hac ve umre sevabı yazılır. Tam, tam, tam” (Tirmizî, Cum’a). Tirmizî bu hadisin hasen-garib olduğunu belirtmiştir. İşrak namazı, güneşin doğuşunun ardından yaklaşık bir mızrak boyu yükseldiği, kerahat vaktinin çıktığı anda kılınır. İki rekat, bazı rivayetlerde dört rekat olarak anılır. Niyet, “İşrak namazı kılmaya” şeklinde yapılır.

Kuşluk, Evvabin ve İşrak Arasındaki İlişki

Kuşluk (duha) namazı, işrak vaktinden zevale kadar geniş bir zamanı kapsar. İşrak, bu vaktin başında kılındığında genellikle kuşluk namazının ilk kısmı sayılır. Bazı alimler işrak ve duhayı aynı namaz olarak değerlendirirken, bazıları ayrı kabul eder. Evvabin ise, hadiste kuşluğun sonraki saatleri için kullanıldığından, akşam altı rekatından farklıdır. Pratikte bu farklı adlandırmalar ve sayılar, nafile ibadetin mahiyetini değiştirmez: Hepsi Allah rızası için kılınan ek ibadetlerdir. Kuşluk namazı hakkında ayrıntılı bilgi için kuşluk (duha) namazı kaç rekat yazısına bakılabilir.

Uygulama ve Kolaylık

İşrak namazı için sabah namazından sonra camide kalıp zikir yapmak ve güneşin yükselmesini beklemek gerekir. İş saatleri sebebiyle bu mümkün değilse, kuşluk vaktinde iki rekat kılmak yeterlidir. Evvabin namazı için ise akşam namazından sonra altı rekatı kolayca kılmak mümkündür; yatsı vaktine kadar uzun bir süre bulunur. Hasta, yaşlı ve yoğun çalışanlar için bu nafilelerin sayısını azaltmak, namazın sürekliliğini sağlamak açısından daha doğrudur. Gece nafilesi için teheccüd namazı yazısına, diğer özel nafileler için tesbih namazı, tahiyyetü’l-mescid namazı ve şükür namazı ve şükür secdesi yazılarına başvurulabilir.

• Zayıf rivayetlerle amel ederken bunu farz veya vacip gibi görmeyin.
• Farz ve sünnet namazları aksatmadan nafileleri ekleyin.
• Düzenli ve az nafile, düzensiz ve çok nafileden iyidir.

Sabah Sonrası Zikir ve Güneşin Yükselişi

İşrak namazının fazileti, sabah namazından sonra oturup zikretmeye bağlanmıştır. Bu sürede tesbih, tahmid, tehlil ve Kur’an okumak, dua etmek ve salavat getirmek mümkündür. Camide bu süreyi geçiremeyenler, evlerinde de benzer şekilde sabah zikrini yapabilir. Sabah vaktinin bereketine dair hadisler de bu süreye ilgiyi artırır. Güneşin doğmasıyla birlikte kerahat vakti başlar ve yaklaşık yarım saat sürer; bu sürenin ardından işrak namazı kılınır. İş yaşamı veya okul sebebiyle bekleyemeyenler, vakit gelince iki rekatı kılıp yoluna devam edebilir; böylece faziletten tamamen mahrum kalınmaz.

Hangisini Kılmalıyım?

Bütün nafilelerin kılınması gerektiğini düşünmek zorunluluk değildir. Kişi gücüne ve zamanına göre bir tanesini seçebilir. Örneğin sabahtan sonra camide kalma imkânı olanlar işrak namazını, akşam vakti boşluğu olanlar evvabin namazını, işe giden kişiler ise kuşluk vaktinde iki rekat kılabilir. En önemlisi farzları aksatmadan, devamlılık esasına göre ek ibadetleri seçmektir.

Sıkça Sorulan Sorular

Evvabin namazı nedir?

Akşam namazının farzı ve sünnetinden sonra kılınan, altı rekattan oluşan nafile namaz olarak yaygındır. Bazı hadislerde ise kuşluk vaktindeki namaz için de bu ad kullanılır.

İşrak namazı nedir?

Sabah namazından sonra güneş doğup bir mızrak boyu yükseldikten sonra kılınan iki rekatlık nafile namazdır.

İşrak namazının fazileti nedir?

Sabah namazını cemaatle kılıp güneş doğana kadar Allah’ı zikredenin sonra iki rekat kılması halinde tam bir hac ve umre sevabı alacağına dair hasen bir rivayet vardır.

Evvabin namazı hakkındaki hadis sahih midir?

Akşamdan sonra altı rekat hakkındaki hadisler zayıf kabul edilmiştir; ancak fazilet amellerinde bu rivayetlere dayanarak kılınması yaygın bir uygulamadır.

Editör: Dualarla Editör Kurulu (İlahiyat alanında eğitim almış editörler) · Son güncelleme: 18 Eylül 2026 · Kaynaklar: Müslim, Müsâfirîn (evvabin namazı vakti); Tirmizî, Salât ve Cum'a (işrak rivayeti); İbn Mâce, İkâmet; TDV İslâm Ansiklopedisi, "Evvâbîn" md.; Diyanet İşleri Başkanlığı, İlmihal (İbadetler)

İman ve Akaid hakkında sık sorulan sorular

80 sorunun tamamı →

• İman nedir, kısaca nasıl tanımlanır?
• İmanın şartları kaçtır ve nelerdir?
• Âmentü duası nedir, ezberlemek şart mıdır?
• İman ile İslam arasında fark var mıdır?
• Kelime-i şehâdet nedir, söyleyen Müslüman olur mu?

Bu içerik nasıl hazırlandı? →