🤲 Benim İçin Dua Et Giriş

Bayram Namazı Tekbirleri ve Kılınışında Hatalar

Namaz FıkhıGüncelleme: 16 Ekim 20268 dk okuma

Bayram namazı nasıl kılınır? Zaid tekbirler, Hanefî ve Şâfiî uygulaması, vakti, hutbesi, sık yapılan hatalar ve sehiv durumları.

Bu yazıda öğrenecekleriniz

  • Bayram Namazının Hükmü ve Vakti
  • Hanefî Mezhebine Göre Kılınışı
  • Şâfiî ve Diğer Mezheplerin Uygulaması

Bayram namazı, ezan ve kamet okunmadan kılınan iki rekatlı bir namazdır. Hanefî mezhebine göre her rekatta üçer zaid (ilave) tekbir alınır; namazdan sonra hutbe okunur. Hanefîlere göre vaciptir, Şâfiîlerde sünnet-i müekkededir. Vakti, kerahat vaktinin çıkışından zevale kadardır.

Bayram Namazının Hükmü ve Vakti

Hz. Peygamber, Medine’de Ramazan ve Kurban bayramlarında halkı musallaya çıkarıp bayram namazı kıldırmıştır; kadınların ve çocukların da katılmasını teşvik etmiştir (Buhârî, Îdeyn; Müslim, Salât). Hanefîler bu namazı vacip kabul eder, Şâfiî ve Mâlikîler sünnet-i müekkede olarak görür. Hanbelî mezhebinde ise farz-ı kifaye kabul edilir. Vakit, güneş doğup bir mızrak boyu yükseldikten, yani kerahat vakti çıktıktan sonra başlar ve zevale kadar sürer.

Hanefî Mezhebine Göre Kılınışı

Namaza iki rekatlık bayram namazı niyetiyle başlanır. İlk tekbirden sonra Sübhaneke okunur, ardından üç zaid tekbir alınır. İlk ikisinde eller kulak hizasına kaldırılıp bırakılır, üçüncüsünde bağlanır. Sonra Fâtiha ve zamm-ı sûre okunur, rükû ve secdeler yapılarak ikinci rekata kalkılır. İkinci rekatta Fâtiha ve sûreden sonra üç zaid tekbir daha alınır, dördüncü tekbirle rükûya gidilir. Namaz tamamlanınca iki selamla bitirilir.

Namazdan sonra hatip hutbe okur. Hutbeyi dinlemek, Hanefî kaynaklarında sünnet kabul edilir ve cemaatin dağılmadan dinlemesi istenir. Bayram hutbesi, cumadan farklı olarak namazdan sonra okunur. Bu sıra, cuma ile bayram arasındaki temel farklardan biridir.

Şâfiî ve Diğer Mezheplerin Uygulaması

Şâfiî mezhebinde birinci rekatta iftitah tekbirinden sonra yedi, ikinci rekatta beş zaid tekbir alınır. Mâlikî ve Hanbelî mezhepleri de benzer şekilde altı-yedi ve beş civarında tekbir esasına dayanır; sayımın iftitah tekbirini içerip içermemesi gibi ayrıntılarda görüş farkları vardır. Bu farklılık, Hz. Peygamber’den gelen rivayetlerin yorumuna ve sahabe uygulamasına dayanır. İbn Mes’ûd’dan nakledilen üç tekbirli uygulama Hanefîlerce esas alınmıştır.

Sık Yapılan Hatalar

  • Bayram namazını ezan ve kametle başlatmak. Bu namazda ezan ve kamet okunmaz.
  • Zaid tekbirlerin sayısını karıştırmak. Hanefî mezhebinde bu bir vaciptir, unutulursa sehiv secdesi gerekir.
  • Hutbeyi dinlemeden dağılmak. Hutbe, bayramın önemli bir parçasıdır.
  • Bayram namazına geç gitmek. Erken gelmek, tekbir getirmek ve sünnete uygun hazırlık için önemlidir.
  • Namazı kerahat vaktinde, güneş yeni doğarken kılmak. Vaktin kerahat çıktıktan sonra olduğuna dikkat edilmelidir.

Namaz sırasında yapılan yanlışlıkların telafisi için sehiv secdesi konusuna, kaçırılan farzın nasıl telafi edileceği için de cuma namazını kaçıran ne yapmalı yazısındaki ilkelere bakılabilir.

Bayram Günü Adabı

Bayram sabahı gusül almak, en güzel elbiseleri giymek, güzel koku sürmek, Ramazan Bayramı’nda namazdan önce tatlı bir şey yemek, Kurban Bayramı’nda ise namazdan sonra yemek sünnet kabul edilir. Camiye bir yoldan gidip başka yoldan dönmek de Hz. Peygamber’in uygulamasıdır (Buhârî, Îdeyn). Teşrik tekbirleri ise Kurban Bayramı’nda arefe gününün sabahından bayramın dördüncü günü ikindiye kadar farz namazların ardından getirilir; bu sürenin sınırı konusunda mezhepler arasında ayrıntı farkları vardır.

Bayram ve Diğer Toplu İbadetler

Bayram namazı gibi toplu ibadetlerde kalabalık, saf düzeni ve hutbe dinleme kuralları önemlidir; bu konuda cuma hutbesi dinleme adabı yazısı yardımcı olabilir. Cenaze namazı gibi farklı toplu ibadetler için cenaze namazında okunan dualar ve gıyabi cenaze namazı kılınır mı yazıları da incelenebilir. Kaçırılan namazların telafisi için ise kaza namazı nasıl kılınır başlığına bakılabilir; ancak bayram namazının kazası olmadığı, bu namazın kendine özgü şartlara bağlı olduğu da unutulmamalıdır.

Bayram Namazı Kaçırılırsa

Bayram namazını cemaatle kılamayan kişi için Hanefî mezhebinde kaza yoktur; çünkü bu namaz cemaat ve belirli şartlarla sahih olur. Şâfiî mezhebinde ise tek başına kılınması caiz görülür. Bayramın ilk günü namazı bir mazeretle kılınamamışsa ve imam mazeret sebebiyle erteleme yapmışsa ikinci gün kılınabilir. Mazeretsiz kaçıran kimse, günün diğer ibadet ve hayır işleriyle bayramın bereketine ortak olmaya çalışır. Ayrıntılar bölgeye ve mezhebe göre değişebileceğinden, güvenilir bir müftülüğe başvurmak yerinde olur. Bayram, ibadetle birlikte akraba ziyareti, küskünlerin barışması ve ihtiyaç sahiplerinin gözetilmesiyle de anlam kazanır.

Kadınlar ve Çocuklar İçin Bayram

Hz. Peygamber, hayızlı kadınların bile musallaya çıkıp müslümanların hayır meclisine katılmasını istemiştir. Bu uygulama bayramın toplumsal yönünü gösterir. Günümüzde kadınların ve çocukların camiye gelmesi, uygun bölüm ve düzen bulunduğunda teşvik edilir. Çocuklara bayram namazını göstermek, ibadete ve cemaate sevgi kazandırır.

Sıkça Sorulan Sorular

Bayram namazı kaç rekattır?

İki rekattır. Ezan ve kametsiz kılınır, ardından hutbe okunur.

Hanefîlerde bayram namazı tekbirleri nasıl alınır?

Birinci rekatta Sübhaneke’den sonra üç, ikinci rekatta kıraatten sonra üç zaid tekbir alınır; ikinci rekatta rükû tekbiri ayrıca gelir.

Bayram namazı kimlere vaciptir?

Hanefîlere göre cuma namazının farz olduğu kimselere vaciptir. Diğer mezheplerde sünnet-i müekkede veya farz-ı kifayedir.

Zaid tekbiri unutursak ne olur?

Hanefî mezhebinde zaid tekbirler vacip olduğu için unutulursa sehiv secdesi gerekir.

Editör: (İlahiyat alanında eğitim almış editörler) · Son güncelleme: · Kaynaklar: Buhârî, Îdeyn; Müslim, Salât; Ebû Dâvûd, Salât; TDV İslâm Ansiklopedisi, "Bayram Namazı" md.

İman ve Akaid hakkında sık sorulan sorular

80 sorunun tamamı →
YAPAY ZEKÂYA BU SAYFAYI SOR0 görüntülenme · 6 dk okuma

Sorunuz seçtiğiniz yapay zekâ hizmetinde yeni sekmede açılır; dini hükümler için Diyanet'e danışınız.

Bu içerik faydalı oldu mu?

Geri bildiriminiz içeriklerimizi geliştirmemize yardım eder.

Bu içerik nasıl hazırlandı? →

Kaynakça

  1. Buhârî, Îdeyn
  2. Müslim, Salât
  3. Ebû Dâvûd, Salât
  4. TDV İslâm Ansiklopedisi, "Bayram Namazı" md.

Genel kaynaklarımız için Kaynakça sayfasına bakınız. Fetva için: Diyanet İşleri Başkanlığı, Alo 190.