Hz. Lût Tevrat ve İncil’de: Kur’an Anlatımıyla Karşılaştırma

Hz. Lût, Kur’an’da Hz. İbrâhim’in çağdaşı ve yeğeni olarak, “Lût kavmi”ne gönderilmiş bir peygamber olarak anlatılır. Kitab-ı Mukaddes’te Lot adıyla geçen kişi ile genel olarak özdeşleştirilir. Her iki kaynakta da Sodom ve Gomora’nın helak olduğu ve Lût’un ailesinin (karısı hariç) kurtulduğu ortaktır; fakat Lût’un konumu, misafirler olayı ve sonrası konularında önemli farklar vardır. Bu yazı bu farkları saygılı ve karşılaştırmalı biçimde ele alır.

Kur’an’daki Lût

Lût, A’râf, Hûd, Hicr, Şuarâ, Neml, Ankebût, Sâffât ve Kamer gibi surelerde anılır. Kur’an Lût’u peygamber olarak sunar ve kavmine şöyle seslendiğini bildirir: “Sizden önce âlemlerden hiç kimsenin yapmadığı ahlâksızlığı mı yapıyorsunuz?” (A’râf 7/80). Kavmin yaptığı fuhşun yanında, yol kesme ve mecliste kötülük işleme de anılır (Ankebût 29/29). Lût’a gelen melekler misafir olarak gelir; İbrâhim’e uğrayıp İshak müjdesi verdikten sonra Lût’a giderler. Kavim misafirlere saldırmak ister, Lût onları engellemeye çalışır; sonunda melekler kimliklerini açıklar ve azap emri gelir. Lût ve ailesi (karısı hariç) gece yola çıkartılır, şehir altüst edilip üzerine çamurdan taş yağdırılır (Hûd 11/81-82). Peygamberin genel tanıtımı için Hz. Lût ana maddesine bakılabilir.

Tevrat’taki Lot

Yaratılış 11-14’te Lot, Terah’ın torunu Haran’ın oğlu olarak İbrahim’in yeğenidir; İbrahim’le Kenan diyarına göç eder. Mal varlıkları çoğalınca Ürdün ovasındaki Sodom’a yerleşir. Yaratılış 18-19’da Tanrı’nın üç adamı (melek) İbrahim’e uğrar, sonra Sodom’a gider. Lot onları evinde ağırlar; halk evi kuşatır. Yaratılış 19:8’de Lot’un misafirleri korumak için kızlarını halka teklif etmesi anlatılır. Ardından şehir kükürt ve ateşle yok edilir, Lot’un karısı arkasına bakar ve tuz kesilir (19:26). Daha sonra Lot’un kızlarının mağarada babalarıyla ilişkiye girdiği ve Moab ile Ammon’un doğduğu anlatılır (19:30-38). Bu son anlatımlar Müslüman kaynaklarca peygamberlerin ismetine aykırı olduğu için kabul edilmez ve Kur’an’da bu tür bir anlatım yoktur.

İncil’deki Lot

İncil’de Lot, Sodom’daki zulme rağmen adil kalan biri olarak anılır. 2. Petrus 2:6-8: “Sodom ve Gomora şehirlerini yakıp külleştirerek mahkûm etti… Sodom’da yaşadığı sürece görüp işittiği kötülüklerden her gün vicdanı eziyet çeken adil Lot’u kurtardı.” Luka 17:28-32’de ise Lot’un günlerinde olduğu gibi insanoğlunun gelişinde de insanların gafil olacağı belirtilir ve “Lot’un karısını hatırlayın” denir. İncil’in anlatımı Kur’an ile bu noktada örtüşür: Lot adil bir kişidir, kavmi kötüdür, karısı uyarı örneğidir. Fakat Lot’un peygamber olarak anılmaması ve kızlarıyla ilgili Tevrat anlatımının İncil’de tekrarlanmaması da dikkat çekicidir.

Karşılaştırmadaki Ortaklıklar

• Lût/Lot, İbrâhim/İbrahim’in yeğeni ve çağdaşıdır.
• Kavmi büyük bir ahlâkî çöküş içindedir.
• Gelen misafirler (melekler) Lût’un evinde ağırlanır.
• Şehir gece altüst edilir; Lût ve ailesi kurtulur, karısı helak olur.
• Helak, yağan taş/ateş ve altüst edilmeyle anlatılır.

Farklar

Birincisi, Kur’an’da Lût açıkça peygamberdir ve kavmine tevhid ve ahlâk daveti yapar; Tevrat’ta peygamber olarak anılmaz. İkincisi, Kur’an’da Lût’un kızlarını teklif etmesi, “bunlar benim kızlarım, sizin için daha temizdir” ifadesiyle (Hûd 11/78; Hicr 15/71) evlilik yoluyla meşru yola işaret eden bir söz olarak yorumlanır; müfessirlerin çoğu bunu kavmin kızlarına, yani halkın kadınlarına evlilik yoluyla yönelmeyi kastettiği şeklinde açıklar. Üçüncüsü, Tevrat’taki kızlarla ilgili son anlatım Kur’an’da yoktur ve reddedilir. Dördüncüsü, Kur’an’da karısının inkâr eden biri olarak anılması (Tahrîm 66/10) Tevrat’taki “dönüp bakma” cezasından farklı bir çerçeve sunar. Beşincisi, Kur’an’da Lût’un yardımcı bulamamasından dolayı “Keşke bana güç yetseydi veya sağlam bir dayanağa sığınsaydım” demesi (Hûd 11/80) ve Hz. Peygamber’in bu konudaki yorumu özeldir (bkz. hadisler yazısı). Hadislerdeki yeri için Hz. Lût hadislerde nasıl anılır yazısı okunabilir.

Yaşadığı Yer ve Ölü Deniz

Tevrat ve İslâmî kaynaklara göre Sodom ve Gomora, Ürdün ovasında, bugün Ölü Deniz’in güneyinde olduğu düşünülen bölgededir. Arapça’da Ölü Deniz’e “Bahrü Lût” (Lût Denizi) denir. Kur’an’da “Hâlâ onlardan açık bir alamet kalmıştır” (Ankebût 29/35) ve “Siz sabaha çıkarken ve geceleyin onların yanından geçersiniz” (Sâffât 37/137-138) denir. Bu ifadeler, kavmin yurdunun Mekkelilerin ticaret yolu üzerinde bulunduğuna işaret eder. Arkeolojik çalışmalar Ölü Deniz çevresinde Bronz Çağı yerleşim kalıntıları ve Tall el-Hammam gibi yerleri tartışmıştır; ancak bunların Sodom olup olmadığı kesin değildir.

Kitab-ı Mukaddes’e Müslüman Yaklaşımı

Kur’an Tevrat ve İncil’in Allah’tan geldiğini kabul eder; ancak Ehl-i Kitap’ın bazılarının sözleri yerlerinden oynattığını da bildirir (Mâide 5/13). Bu yüzden mevcut metinleri vahiy olarak değil, Kur’an ölçüsüyle değerlendirilecek tarihî-dinî metinler olarak görürüz. Hz. Peygamber’in “Ehl-i Kitap’ı doğrulamayın, yalanlamayın” öğüdü de bu yaklaşımı destekler (Buhârî, Tefsir). Bu çerçevede Lût’un kızlarıyla ilgili Tevrat anlatısı reddedilir; ortak olan Sodom’un helakı ve Lût’un kurtulması kabul edilir.

Sonuç

Lût kıssası üç kaynakta ortak bir çekirdek taşır; fakat Lût’un peygamberliği, misafirler olayının yorumu ve sonrasının anlatımı bakımından Kur’an ayrışır. Bu farklar, Kur’an’ın peygamberlerin ismetini koruyan bir anlatı sunduğunu gösterir. Yanlış bilinenler için Hz. Lût hakkında yanlış bilinenler yazısına bakılabilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Lût Tevrat’ta kimdir?

Lot, İbrahim’in kardeşi Haran’ın oğlu ve yeğenidir. Yaratılış 11-19’da anlatılır.

Tevrat ile Kur’an arasındaki en önemli fark nedir?

Kur’an Lût’u peygamber olarak sunar; Tevrat’ta Lot peygamber değil, adil bir kişidir ve kızlarıyla ilgili anlatı peygamberlerin ismetine aykırıdır, bu yüzden Müslümanlarca kabul edilmez.

İncil Lot’tan söz eder mi?

Evet. Luka 17:28-32 ve 2. Petrus 2:6-8’de Lot, Sodom’dan kurtarılan adil kişi olarak anılır; Lot’un karısı da uyarı örneğidir.

Lût’un karısı hakkında Kur’an ne der?

Tahrîm 66/10’da Lût’un karısı kâfirlerden biri olarak anılır; azaba uğrayanlardan oldu (A’râf 7/83).

Editör: Dualarla Editör Kurulu (İlahiyat alanında eğitim almış editörler) · Son güncelleme: 2 Eylül 2026 · Kaynaklar: Diyanet İşleri Başkanlığı, Kur'an Yolu Tefsiri (A'râf 7/80-84; Hûd 11/69-83; Hicr 15/57-77); TDV İslâm Ansiklopedisi, "Lût" md.; Kitab-ı Mukaddes, Yaratılış 13-19; 2. Petrus 2:6-8

İman ve Akaid hakkında sık sorulan sorular

80 sorunun tamamı →

• İman nedir, kısaca nasıl tanımlanır?
• İmanın şartları kaçtır ve nelerdir?
• Âmentü duası nedir, ezberlemek şart mıdır?
• İman ile İslam arasında fark var mıdır?
• Kelime-i şehâdet nedir, söyleyen Müslüman olur mu?

Bu içerik nasıl hazırlandı? →