Mus’ab b. Umeyr (r.a.)

Kimliği

Mus’ab b. Umeyr, Kureyş’in Abdüddâr koluna mensuptur. Mekke’nin en zengin ailelerinden birinin çocuğuydu. Annesi Hunâs bint Mâlik onu çok sever, en güzel elbiseleri giydirir, en güzel kokuları sürerdi. Mekke’nin en yakışıklı ve en şık gençlerinden biri olarak bilinirdi. Siyer kaynaklarında Peygamberimizin onu kastederek “Mekke’de Mus’ab’dan daha güzel saçlı, daha ince elbiseli ve daha çok nimet içinde yaşayan birini görmedim” dediği nakledilir.

İslam’a Girişi

Peygamberimizin Dârülerkam’da Müslümanlarla buluştuğunu duyunca oraya gitti ve Müslüman oldu. Annesinin ve kavminin tepkisinden çekindiği için imanını bir süre gizledi. Ancak Osman b. Talha onu namaz kılarken gördü ve ailesine haber verdi. Ailesi onu evde hapsetti ve ona eziyet ettiler.

Mus’ab fırsat bulunca kaçarak Habeşistan’a hicret etti. Döndüğünde annesi onu yeniden dininden döndürmeye çalıştı, bunun için yemeyi içmeyi bıraktı; ancak Mus’ab imanından vazgeçmedi. Annesi ona bütün imkânlarını kesti. Nazlı ve zengin genç, eski yamalı elbiseler giyen, açlık çeken bir hâle düştü. Ashap onun bu hâlini görünce, eski günlerini hatırlayarak ağlarlardı.

Medine’nin Öğretmeni

Birinci Akabe Biatı’ndan sonra Medineliler, kendilerine Kur’an ve dini öğretecek birini istediler. Peygamberimiz bu görev için Mus’ab’ı seçti. Böylece Mus’ab, İslam tarihinin ilk öğretmeni ve Peygamberimizin ilk elçilerinden biri oldu. Berâ b. Âzib, Medine’ye bize ilk gelenin Mus’ab b. Umeyr ve İbn Ümmi Mektûm olduğunu, onların insanlara Kur’an okuttuğunu anlatır (Buhârî, Menâkıbü’l-ensâr).

Mus’ab, Es’ad b. Zürâre’nin evinde kaldı ve ona “Mukrî” (Kur’an okutan) denildi. Güzel ahlakı ve hikmetli üslubu sayesinde kısa sürede pek çok kişi Müslüman oldu. Evs kabilesinin reisleri Sa’d b. Muâz ve Üseyd b. Hudayr, öfkeyle yanına geldikleri hâlde onun “Otur da dinle; beğenirsen kabul edersin, beğenmezsen senden hoşlanmadığın şeyi uzaklaştırırız” şeklindeki yumuşak davetiyle Kur’an’ı dinlediler ve Müslüman oldular. Sa’d b. Muâz’ın Müslüman olmasıyla bütün Abdüleşheloğulları iman etti.

Bir yıl sonra Mus’ab, yetmişi aşkın Medineli Müslümanla birlikte İkinci Akabe Biatı için Mekke’ye geldi. Onun bir yıllık çalışması, Medine’yi hicrete hazırlamış oldu.

Bedir ve Uhud

Mus’ab, Bedir savaşında Muhacirlerin sancağını taşıdı. Uhud savaşında da sancak onun elindeydi. Müslümanların dağıldığı sırada sancağı yere düşürmemek için mücadele etti. Rivayete göre düşman askeri önce sağ elini kesti, sancağı sol eline aldı; sol eli de kesilince sancağı kollarıyla göğsüne bastırdı. Bu sırada “Muhammed ancak bir peygamberdir; ondan önce de peygamberler gelip geçmiştir” (Âl-i İmrân Suresi, 3/144) anlamındaki sözleri tekrarladığı nakledilir. Sonunda bir mızrak darbesiyle şehit düştü. Peygamberimize benzediği için onu öldüren müşrik, Resûlullah’ı öldürdüğünü sanıp bunu ilan etmişti.

Kefeni

Habbâb b. Eret şöyle anlatır: “Biz Resûlullah ile birlikte Allah rızasını isteyerek hicret ettik. Mükâfatımız Allah’a kaldı. Bizden bazıları mükâfatından dünyada hiçbir şey yemeden göçüp gitti; Mus’ab b. Umeyr bunlardandır. Uhud günü şehit oldu. Onu kefenleyecek bir örtüden başka bir şey bulamadık. Başını örttüğümüzde ayakları açılıyor, ayaklarını örttüğümüzde başı açılıyordu. Resûlullah, başını örtmemizi ve ayaklarının üzerine izhir otu koymamızı emretti” (Buhârî, Cenâiz; Meğâzî; Müslim, Cenâiz).

Peygamberimizin, Mus’ab’ın naaşı başında “Mü’minler içinde Allah’a verdikleri sözde duran nice yiğitler vardır” (Ahzâb Suresi, 33/23) ayetini okuduğu rivayet edilir.

Örnek Alınacak Yönleri

• Dünyayı ahirete feda: Refahı ve rahatı iman uğruna bırakması.
• Hikmetli davet: İnsanlara zorlamadan, yumuşaklıkla ve dinlemeye davet ederek ulaşması.
• Sadakat: Sancağı son nefesine kadar bırakmaması.
• Gençlere örnek: Gençliğini ve imkânlarını Allah yolunda değerlendirmesi.

Editör: Dualarla Editör Kurulu (İlahiyat alanında eğitim almış editörler) · Son güncelleme: 21 Eylül 2026 · Kaynaklar: Âl-i İmrân Suresi (3/144); Ahzâb Suresi (33/23); Buhârî, Menâkıbü'l-ensâr; Cenâiz; Meğâzî; Müslim, Cenâiz; İbn Hişâm, es-Sîretü'n-nebeviyye; İbn Sa'd, et-Tabakâtü'l-kübrâ, III; TDV İslâm Ansiklopedisi, "Mus'ab b. Umeyr" md.

Bu içerik nasıl hazırlandı? →