🤲 Benim İçin Dua Et Giriş

Peygamberimiz Nereye ve Nasıl Defnedildi? Ravza-i Mutahhara

Medine DönemiGüncelleme: 11 Ağustos 20268 dk okuma

Peygamberimiz nereye ve nasıl defnedildi? Hz. Âişe'nin odasındaki kabir, yıkama ve kefenleme, cenaze namazı, Ebû Bekir ve Ömer'in defni, Yeşil Kubbe ve Ravza-i Mutahhara.

Bu yazıda öğrenecekleriniz

  • Defnin Yeri Hakkındaki Tartışma
  • Yıkama ve Kefenleme
  • Cenaze Namazı

Peygamberimiz vefat ettiği yer olan Hz. Âişe’nin odasında defnedildi. Salı günü yıkanıp kefenlenen Peygamberimizin cenaze namazı cemaat cemaat, imamsız kılındı. Sonradan Hz. Ebû Bekir ve Hz. Ömer de aynı odaya defnedildi. Bu bölüm bugün Ravza-i Mutahhara adıyla bilinir ve üzerinde Yeşil Kubbe bulunur.

Defnin Yeri Hakkındaki Tartışma

Peygamberimizin vefatı üzerine sahabe nerede defnedileceğini konuştu. Bazıları Mescid-i Nebevî’nin minberi yakınında, bazıları Bakî Mezarlığı’nda, bazıları Mekke’de defnedilmesini önerdi. Hz. Ebû Bekir “Resûlullah’tan şöyle duydum: Hiçbir peygamber vefat ettiği yerden başka bir yere gömülmedi” dedi (Tirmizî, Cenâiz 33; hadisin senedi hakkında âlimler farklı değerlendirmeler yapsa da sahabe bu sözü kabul etti). Bunun üzerine Peygamberimizin yatağı kaldırılıp altına mezar kazıldı. Rivayete göre mezar kazma işi için Medine’de iki mezarcı bulunuyordu: biri Mekke usulü (şakk, düz çukur) kazan Ebû Ubeyde b. Cerrâh, diğeri Medine usulü (lahit, yan oyma) kazan Ebû Talha idi. Hz. Abbas iki kişiyi çağırıp “Allahım, hayırlısını seç” diye dua etti; Ebû Talha’ya haber ulaşınca lahit kazıldı (İbn Mâce, Cenâiz 65). Peygamberimizin kabri bu şekilde lahit olarak hazırlandı.

Yıkama ve Kefenleme

Peygamberimizi yıkayanlar Hz. Ali, Hz. Abbas, Fazl b. Abbas, Kusam b. Abbas, Üsâme b. Zeyd ve Şukrân idi; Evs b. Havlî Ensar’dan görevlendirilmişti. Ali ve diğerleri gömleğinin üstünden yıkadı; çünkü Peygamberimizin gömleğini çıkarmak hususunda sahabe çekindi. Kefen olarak üç kat beyaz Yemen kumaşı kullanıldı; bunların içinde gömlek ve sarık yoktu (Buhârî, Cenâiz 19; Müslim). Bu kefen, sade bir kefenleme örneği olarak aktarılır. Peygamberimizin cenazesinin hazırlanışı Salı günü tamamlandı.

Cenaze Namazı

Cenaze namazı toplu olarak kılınmadı; çünkü Peygamberimizin imamlığında yeni bir ibadet şekli ortaya çıkmaması gerektiği düşünüldü. Önce Haşimoğulları, sonra Muhacirler, ardından Ensar, kadınlar ve çocuklar grup grup odaya girip namaz kıldı. İmam olmaksızın “Allahümme salli ala Muhammed” ve dua ile kılındığı rivayet edilir (İbn Mâce; İbn Sa’d). Cenaze namazı için ayrı bir imam olmaması, Peygamberimizin imamlığı yerine geçecek kimse bulunmamasına yorumlanır. Bu rivayetlerin senedi hakkında âlimler farklı görüşler belirtmiştir. Defin gece, Salı’yı Çarşamba’ya bağlayan gece, kürek seslerinin duyulmasıyla gerçekleştiğine dair Hz. Âişe’nin rivayeti vardır (İbn Sa’d; Ahmed b. Hanbel).

Hz. Ebû Bekir ve Hz. Ömer’in Defni

Hz. Ebû Bekir hicri 13’te vefat ettiğinde, vasiyeti uyarınca Peygamberimizin yanına defnedildi; başı Peygamberimizin omuz hizasına gelecek şekilde yerleştirildi. Hz. Ömer 23’te şehit edildi; Hz. Âişe’den izin alarak oraya defnedildi. Hz. Âişe, odada kalmaya devam etti. Zamanla mezarlar yan yana iyice belirginleşti. Hz. Ömer’in izin isteği, Hz. Âişe’nin kendisi için hazırladığı yere rağmen onu tercih etmesiyle sonuçlandı (Buhârî, Cenâiz 96). Hz. Âişe vefat edince ise Bakî Mezarlığı’na defnedildi; çünkü Hz. Ömer’in gömülmesinden sonra odaya girmeyi uygun bulmadı. Böylece oda üç kabri barındırır.

Hücrenin Mescide Katılması ve Yeşil Kubbe

Hz. Âişe’nin odası, Emevî halifesi Velid b. Abdülmelik döneminde Medine valisi Ömer b. Abdülaziz’in genişletmesiyle (hicri 88-91) mescide katıldı. Mezarların çevresine beş köşeli bir duvar örüldü; bu duvar mezarların namaz kılanların önüne gelmemesini sağlamak amacıyla kuzeyden doğru şekillendirilmişti. Daha sonra odanın üstüne ahşap kubbe (Memlük sultanı Kalavun, 1279), yangın sonrası yenilenen yapı (Kayıtbay, 1481), Osmanlı dönemi taş kubbe (II. Mahmud, 1818) ve 1837’de yeşile boyanması gerçekleşti. Bugünkü “Yeşil Kubbe” adı bu döneme aittir. Mescid ve oda hakkında Hücre-i Saadet ve ev eşyaları yazısında ayrıntılı bilgi bulunur.

Ravza-i Mutahhara ve Ziyaret Adabı

Peygamberimizin kabri ile minberi arasındaki bölüm “Ravza-i Mutahhara” (cennet bahçelerinden bir bahçe) diye anılır. Hadiste “Evimle minberim arasındaki yer cennet bahçelerinden bir bahçedir” buyurulur (Buhârî, Fazlü’s-salât 5). Ziyaretçiler Peygamber kabrini selam vererek, dua ederek ziyaret eder; kabrin yanında ibadet ve tavaf yapılmaz, ses yükseltilmez. Sahih hadislerde Peygamberimiz, kabrini bayram yeri yapmamalarını, kabirlere mescit ve secde yeri yapılmamasını bildirmiştir (Ebû Dâvûd, Menâsik 96). Bu sebeple kabir mescidin ortasında değil, ayrı duvar içinde muhafaza edilir. Diyanet İşleri Başkanlığı, ziyaretin sünnet ve edebe uygun bir şekilde yapılmasını önerir.

İlgili Gelişmeler ve Kaynaklar

Defin hazırlıkları devam ederken Ensar Sakîfe’de toplanmış, Hz. Ebû Bekir’in halifeliği gündeme gelmişti; bu sebeple cenazenin defni Salı gününe sarktı. Vefatın ayrıntıları için Peygamberimizin son hastalığı ve vefatı, Peygamberimizin mirası konusunda Hz. Peygamber’in mirası ve vefatından önceki öğütler için son sözleri ve vasiyetleri yazıları okunabilir. Medine dönemi surelerinin bu toplum yapısındaki yeri ise Medenî surelerin özellikleri yazısında anlatılır. Kaynak olarak İbn Sa’d’ın Tabakât’ı ve Buhârî ile Müslim’in Cenâiz bölümleri başvurulabilecek temel eserlerdir.

Sıkça Sorulan Sorular

Peygamberimiz nereye defnedildi?

Vefat ettiği yer olan Hz. Âişe’nin odasına defnedildi.

Cenaze namazını kim kıldırdı?

Cemaat cemaat, imamsız olarak kılındığı rivayet edilir.

Odada kimler yatıyor?

Peygamberimiz, Hz. Ebû Bekir ve Hz. Ömer.

Yeşil Kubbe ne zaman yeşile boyandı?

1837’de Osmanlı döneminde yeşile boyandı.

Editör: (İlahiyat alanında eğitim almış editörler) · Son güncelleme: · Kaynaklar: İbn Sa'd, Et-Tabakâtü'l-kübrâ; Tirmizî, Cenâiz 33; Buhârî, Cenâiz 19; İbn Hişâm, es-Sîretü'n-nebeviyye; TDV İslâm Ansiklopedisi, "Ravza-i Mutahhara" ve "Yeşil Kubbe" md.

İman ve Akaid hakkında sık sorulan sorular

80 sorunun tamamı →
YAPAY ZEKÂYA BU SAYFAYI SOR1 görüntülenme · 5 dk okuma

Sorunuz seçtiğiniz yapay zekâ hizmetinde yeni sekmede açılır; dini hükümler için Diyanet'e danışınız.

Bu içerik faydalı oldu mu?

Geri bildiriminiz içeriklerimizi geliştirmemize yardım eder.

Bu içerik nasıl hazırlandı? →

Kaynakça

  1. İbn Sa'd, Et-Tabakâtü'l-kübrâ
  2. Tirmizî, Cenâiz 33; Buhârî, Cenâiz 19
  3. İbn Hişâm, es-Sîretü'n-nebeviyye
  4. TDV İslâm Ansiklopedisi, "Ravza-i Mutahhara" ve "Yeşil Kubbe" md.

Genel kaynaklarımız için Kaynakça sayfasına bakınız. Fetva için: Diyanet İşleri Başkanlığı, Alo 190.