Çelebi Mehmed Nasıl Öldü? Vefatı ve Türbesi Nerede?

Bu yazıda öğrenecekleriniz

Fetret Devri ve Mehmed Çelebi'nin Yükselişi
Şeyh Bedreddin Olayı ve Dinî Sorunlar
Ölüm Sebebi ve Ölümün Gizlenmesi

I. Mehmed (Çelebi Mehmed), Fetret Devri’nin ardından Osmanlı’yı yeniden birleştiren padişahtır. 1421 yılında Edirne’de ani bir rahatsızlıkla vefat etti ve cenazesi Bursa’ya götürülerek Yeşil Türbe’ye defnedildi. Ölümünün haberi kısa süre gizli tutulduğu için tarihe bir ihtiyat örneği olarak geçti.

Fetret Devri ve Mehmed Çelebi’nin Yükselişi

Ankara Savaşı’ndan sonra Yıldırım Bayezid’in oğulları arasında taht kavgası başladı. Süleyman Çelebi Edirne’de, İsa Çelebi Bursa çevresinde, Musa Çelebi Rumeli’de, Mehmed Çelebi ise Amasya ve Tokat çevresinde güç topladı. On bir yıl süren bu dönem, “Fetret Devri” olarak adlandırılır. Zamanla Süleyman ve İsa ortadan kalktı; Musa Çelebi ise Mehmed’in Bizans ve Sırp desteğiyle yaptığı seferle 1413’te yenilerek öldürüldü.

Böylece Mehmed Çelebi, 1413’te Osmanlı tahtına tek hükümdar olarak çıktı. Padişahlığı döneminde Anadolu’da Karaman ve diğer beylikleri bastırdı, Rumeli’deki idareyi düzene soktu ve Şeyh Bedreddin isyanını bastırdı. Bu isyan, dinî ve sosyal bir hareket olarak Osmanlı tarihinde önemli bir yer tutar. Bunlar, Ankara yenilgisinden sonra devletin yeniden kurulması sürecinin parçalarıydı.

Şeyh Bedreddin Olayı ve Dinî Sorunlar

Mehmed Çelebi’nin saltanatının önemli olaylarından biri, Şeyh Bedreddin isyanıdır. Simavne Kadısıoğlu Bedreddin, hukukçu ve mutasavvıf bir âlimdi; Musa Çelebi’nin kazaskeri olarak görev yapmış, Musa’nın yenilmesinden sonra sürgüne gönderilmişti. 1416’da bazı Türkmen ve Rumeli gruplarının desteğiyle isyan eden Bedreddin ve müridi Börklüce Mustafa hareketleri bastırıldı; Bedreddin Serez’de idam edildi. Hareketin dinî ve sosyal niteliği hakkında tarihçiler farklı yorumlar yapar. Bir kısmı bunu siyasi bir isyan, bir kısmı ise toplumsal ve mezhepler üstü bir hareket olarak görür.

Bu hadise, devletin dinî otoriteyi ve ulemayı nasıl konumlandırdığını da etkiledi. Mehmed Çelebi’nin dönemi, ilmiye teşkilatının şekillenmeye başladığı bir devredir. Padişah ulemaya hürmet gösterdi, medrese ve camilerin yapımını destekledi.

Ölüm Sebebi ve Ölümün Gizlenmesi

Mehmed Çelebi, Mayıs 1421’de Edirne’de vefat etti. Ölüm sebebi olarak genellikle ani bir hastalık veya felç anılır; kesin teşhis kaynaklarda yer almaz. Neşrî ve diğer erken kaynaklar, padişahın birdenbire rahatsızlandığını ve kısa sürede hayatını kaybettiğini aktarır.

Anlatıya göre sadrazam Bayezid Paşa ve diğer yönetici ileri gelenler, padişahın ölümünü hemen ilan etmedi. Şehzade Murad Amasya’da bulunuyordu ve onun tahta çıkabilmesi için zaman gerekiyordu. Padişahın ölüm haberi yaklaşık kırk gün gizlendi; bu sürede devlet işleri padişahın adıyla yürütüldü ve fermanlar çıkarılmaya devam etti. Şehzade Murad Edirne’ye ulaştığında haber açıklandı. Bu sürenin tam olarak kaç gün olduğu kaynaklara göre değişir. Haberin gizlenmesi uygulaması, Osmanlı’da sonraki padişah ölümlerinde de görülür; örneğin Kanuni’nin ölümü de birkaç hafta gizli tutulmuştur.

Yeşil Türbe

Çelebi Mehmed, Bursa’da kendi adına bir külliye yaptırmıştı. Külliye Yeşil Cami, Yeşil Türbe, medrese, imaret ve hamamdan oluşur. Yeşil Cami 1419-1424 yılları arasında yapıldı ve Osmanlı’nın erken dönem çini sanatının en güzel örneklerinden biri sayılır. Hemen karşısında, tepede yer alan Yeşil Türbe ise padişahın vefatından sonra tamamlandı. Cenazesi Edirne’den Bursa’ya taşınarak buraya defnedildi.

Yeşil Türbe, sekizgen planlı bir yapıdır. Dış cephesi turkuaz ve lacivert çinilerle kaplıdır, adını bu çinilerden alır. Mihrabı, kapısı ve iç duvarları çini panolarla süslüdür; sandukası ise yeşil, mavi ve sarı renkli çinilerle bezelidir. Sanduka üzerindeki yazılar sülüs hattıyla işlenmiştir. Yapının bazı bölümlerinin 1855 depreminde zarar gördüğü, ardından restore edildiği bilinir. Türbede ayrıca Mehmed Çelebi’nin çocuklarından bazılarının sandukaları da yer alır.

Yeşil Külliye’nin Sanat Değeri

Yeşil Cami ve Türbe, Osmanlı’nın çini ve taş işçiliği geleneği açısından son derece önemlidir. Çiniler, Anadolu Selçuklu ve İran etkilerini taşıyan bir üslupla Bursa’da yapıldı. Yapıların mimarı olarak Hacı İvaz Paşa’nın adı geçer. Mimarın, Bursa’da Osmanlı mimarisinin erken örneklerinin çoğuna imza attığı anlatılır. Bursa’daki bu külliye, 2014’te UNESCO Dünya Mirası Listesi’ne eklenen “Bursa ve Cumalıkızık: Osmanlı İmparatorluğu’nun Doğuşu” alanının parçalarından biridir.

Külliyenin çini süslemeleri, sonraki dönemlerde Mimar Sinan camilerinde görülen İznik çinilerine giden süreçte önemli bir basamak olarak değerlendirilir. Külliyenin vakıf gelirleri de çevredeki köylerden ve dükkânlardan sağlanırdı. Vakfiye örnekleri, imaret ve medresenin işleyişini ayrıntılı bildirir.

Saltanatın Son Yılları

Hükümdarlığının son yıllarında Mehmed Çelebi, Bizans İmparatoru II. Manuel ile dostane bir politika izledi ve Balkan sınırlarını korumaya çalıştı. Venedik ile Gelibolu açıklarında yapılan deniz çatışmaları bu yıllarda yaşandı. Çelebi, Edirne’deki sarayında yaşıyor, devlet işlerini vezirlere ve kadılara da bırakıyordu. Hastalığı aniden başladığı için yerine kimin geçeceği hususunda sürpriz bir gelişme olmadı; oğlu Murad, babasının tayin ettiği veliaht olarak biliniyordu.

Çocukları arasında Murad dışında Mustafa ve Yusuf gibi kardeşleri de vardı; bunlar Murad’ın sonraki yıllarda karşılaştığı iç çatışmaların bir kaynağı oldu. Mehmed Çelebi’nin vefatından sonra gelen II. Murad dönemi bu iç sorunların çözümüyle başladı.

Tarihî Değerlendirme

I. Mehmed, Osmanlı’yı parçalanmışlıktan kurtaran ve devletin devamlılığını sağlayan hükümdar olarak anılır. Adı “Çelebi” lakabıyla anılması, o dönemde hükümdar adayı şehzadeleri ifade eden bir unvanın ona özgü kalmasından gelir. Oğlu II. Murad onun ardından tahta geçti ve devletin Balkan hâkimiyetini genişletti. Yeşil Türbe, bugün Bursa’nın en çok ziyaret edilen tarihî yapılarından biridir ve ziyaretçilere dönemin sanat anlayışını tanıtır. Ziyaret saatleri güncel bilgi için yerel müze müdürlüklerinden öğrenilmelidir.

Sıkça Sorulan Sorular

Çelebi Mehmed ne zaman öldü?

1421 yılının mayıs ayında Edirne’de vefat etmiştir. Ölüm sebebi olarak ani bir rahatsızlık, muhtemelen felç veya kalp krizi tarzı bir hastalık anılır.

Ölümü neden gizlendi?

Veziriazam Bayezid Paşa ve diğer devlet adamlarının, şehzade Murad gelene kadar olası karışıklığı önlemek için haberi birkaç hafta gizlediği anlatılır.

Çelebi Mehmed’in türbesi nerede?

Bursa’da Yeşil Cami külliyesinin karşısındaki Yeşil Türbe’dedir. Türbe, yüzeyindeki turkuaz çinilerle tanınır.

Yeşil Türbe’yi kim yaptırdı?

Türbe, Çelebi Mehmed’in vasiyeti doğrultusunda oğlu II. Murad döneminde tamamlanmıştır; yapımında Hacı İvaz Paşa ve ustalar görev almıştır.

Editör: Dualarla Editör Kurulu (İlahiyat alanında eğitim almış editörler) · Son güncelleme: 6 Haziran 2026 · Kaynaklar: TDV İslâm Ansiklopedisi, "Mehmed I" md.; TDV İslâm Ansiklopedisi, "Yeşil Külliye" md.; Neşrî, Cihânnümâ; Halil İnalcık, The Ottoman Empire: The Classical Age

İman ve Akaid hakkında sık sorulan sorular

80 sorunun tamamı →

Bu içerik faydalı oldu mu?

Geri bildiriminiz içeriklerimizi geliştirmemize yardım eder.

Bu içerik nasıl hazırlandı? →