Kıbrıs’ın En Ünlü Camileri ve Tarihî İslami Eserleri

Kıbrıs’ın en bilinen camileri arasında Lefkoşa’daki Selimiye Camii, Gazimağusa’daki Lala Mustafa Paşa Camii ve Larnaka’daki Hala Sultan Tekke sayılır. Selimiye ve Lala Mustafa Paşa camileri, Lüzinyan döneminde Gotik katedral olarak yapılmış, Osmanlı fethinden sonra camiye dönüştürülmüş yapılardır.

Selimiye Camii (Ayasofya Katedrali), Lefkoşa

Lefkoşa’nın tarihî merkezinde bulunan Selimiye Camii, 13.-14. yüzyıllarda Lüzinyan krallığı döneminde Aziz Sofya Katedrali olarak inşa edilmiştir. Gotik mimarinin Doğu Akdeniz’deki en önemli örneklerinden biri kabul edilir ve Kıbrıs krallarının taç giyme töreni burada yapılırdı. 1571’de Osmanlı fethinden sonra camiye çevrilmiş; Gotik tarzı iki minare eklenmiştir. Ada tarihinin simgesel yapılarından biri olarak, bugün de kuzey Lefkoşa’nın silüetini belirler. Yapı hem Müslüman hem Hristiyan geçmişi nedeniyle ziyaretçilerin ilgisini çeker. Namaz vakitleri dışında ziyaret edilebilir.

Lala Mustafa Paşa Camii (Aziz Nikola Katedrali), Gazimağusa

Gazimağusa’da bulunan Lala Mustafa Paşa Camii, 14. yüzyılın başında Aziz Nikola Katedrali olarak yapılmış Gotik bir yapıdır. Osmanlı fethinden sonra, 1571’de, komutan Lala Mustafa Paşa adıyla camiye çevrilmiştir. Gotik cephe süslemeleri ve Osmanlı döneminde eklenen minare ile bu yapı, iki medeniyetin üst üste geldiği mimari bir kimlik sunar. Kıbrıs’ın en bilinen ziyaret noktalarındandır.

Hala Sultan Tekke, Larnaka

Larnaka’nın tuz gölü kıyısında bulunan Hala Sultan Tekke, Müslümanlar için adadaki en kutsal ziyaret yerlerinden biri sayılır. Rivayete göre 649’daki Arap seferinde atından düşerek vefat eden Ümmü Haram (Hz. Peygamber’in akrabası ve sahabi olarak bilinir) burada medfundur. Mekân, Osmanlı döneminde, 18. yüzyılda yeniden düzenlenmiş; türbe, cami ve tekke bir arada bulunur. Kıbrıs Cumhuriyeti’nin kontrolündeki bölgede yer alan bu tekke, Kıbrıs Türk toplumu ve Müslüman dünya için önem taşır. Kıbrıs Cumhuriyeti tarafından korunan ve Vakıflar İdaresi’nce yönetilen alandır; her iki toplumdan ziyaretçi alır. Ziyaret edenler çoğunlukla dua eder ve namaz kılar; ayrıntılı ziyaret adabı için yerel görevlilerin uyarılarına uymak gerekir.

Diğer önemli camiler

Lefkoşa’daki Arap Ahmet Camii ve Ömeriye Camii, kentin tarihî Osmanlı mimarisini yansıtır. Büyük Han ve Kumarcılar Hanı gibi tarihî handa bulunan mescitler, Osmanlı ticaret hayatının izlerini taşır. Girne’de Girne Kalesi çevresinde ve Güzelyurt’ta tarihî camiler vardır. Güney Kıbrıs’ta Baf, Limasol ve Larnaka’da Osmanlı dönemi camilerinin bazıları restore edilmiş, bazıları ise kullanım dışı bırakılmıştır. Camilerin bakımı ve restorasyonu, iki toplum arasında iş birliğinin mümkün olduğu alanlardan biridir; Birleşmiş Milletler destekli Kültürel Miras Teknik Komitesi bu alanda faaliyet göstermektedir.

• Lefkoşa: Selimiye Camii, Arap Ahmet Camii, Ömeriye Camii
• Gazimağusa: Lala Mustafa Paşa Camii
• Larnaka: Hala Sultan Tekke, Kebir Camii
• Baf ve Limasol: Osmanlı dönemi camileri
• Girne ve Güzelyurt: tarihî mahalle camileri

Restorasyon ve ortak miras

Kıbrıs’taki camiler, adanın Hristiyan ve Müslüman mirasının iç içe geçtiği yapılar olarak görülür. Kültürel Miras Teknik Komitesi, UNESCO ve Avrupa Birliği desteğiyle her iki toplumdan uzmanları bir araya getirerek hem camilerin hem kiliselerin restorasyonuna katkı sağlamıştır. Güney Kıbrıs’ta cami restorasyonları ve bölgede tahrip olmuş yapıların onarımı, siyasi iyi niyet ve işbirliği örnekleri olarak anılır. Ancak bölünmüş adada mülkiyet ve erişim sorunları, restorasyonları zaman zaman engellemektedir.

Ziyaret notları

Kuzey Kıbrıs’taki camilere ziyaret için geçiş noktalarından geçilir; pasaport ve güncel sınır kuralları kontrol edilmelidir. Camilere girişte ayakkabı çıkarılır, mütevazı giyinilir. Namaz vakitlerinde ziyaret sınırlı olabilir. Müslüman nüfus yapısı için Kıbrıs’ın Müslüman nüfusu, Gürcistan’daki camiler için Gürcistan’ın camileri ve Türkiye’nin camileri için Türkiye’nin camileri yazıları okunabilir.

Camiler ve Kıbrıs Türk kimliği

Kıbrıs Türkleri için camiler, yalnızca ibadet mekânı değil, adadaki asırlık varlıklarının sembolleridir. Köylerde cami meydanı toplumsal hayatın merkezidir; bayramda cami çıkışında herkes birbirini ziyaret eder. Kuzeydeki birçok cami, Türkiye Diyanet Vakfı ve KKTC Din İşleri Başkanlığı tarafından onarılmaktadır. Güneydeki birçok eski Türk köyünde bırakılmış cami ve mezarlıklar ise bakım sorunları yaşar; Birleşmiş Milletler destekli girişimler, bu mirasın korunması için çalışmalar yürütür. Böylece camiler, iki toplum arasında ortak hafızanın tamir edilmesinde bir köprü işlevi görebilmektedir.

Kıbrıs’taki camilerin çoğu, Osmanlı mimarisinin yanında adanın Gotik ve Bizans mirasını da yansıtır. Bu durum, camilerin ziyaretini yalnızca dinî değil, aynı zamanda tarihî bir keşif hâline getirir. Mısır’daki benzer çok katmanlı camiler için Mısır’da İslam tarihi yazısı okunabilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Selimiye Camii eskiden ne idi?

13.-14. yüzyılda Lüzinyan krallığı döneminde yapılan Aziz Sofya Katedrali idi; 1571’de Osmanlı fethinden sonra camiye çevrildi.

Hala Sultan Tekke neden önemlidir?

Rivayete göre 649’daki Arap seferinde vefat eden Ümmü Haram’ın medfun olduğu yerdir; Larnaka’da türbe, cami ve tekkeyi barındırır.

Lala Mustafa Paşa Camii nerededir?

Gazimağusa’dadır; eski Aziz Nikola Katedrali’dir ve 1571’den sonra camiye çevrilmiştir.

Kıbrıs camilerini ziyaret etmek mümkün mü?

Evet, çoğu tarihî cami namaz vakitleri dışında ziyarete açıktır; kuzey-güney geçişlerinde güncel sınır kuralları kontrol edilmelidir.

Editör: Dualarla Editör Kurulu (İlahiyat alanında eğitim almış editörler) · Son güncelleme: 10 Ağustos 2026 · Kaynaklar: TDV İslâm Ansiklopedisi, "Selimiye Camii (Lefkoşa)", "Hala Sultan Tekkesi" ve "Lala Mustafa Paşa Camii" maddeleri; Kıbrıs Eski Eserler ve Anıtlar Dairesi kayıtları; Kıbrıs Vakıflar İdaresi, kurumsal bilgiler

İman ve Akaid hakkında sık sorulan sorular

80 sorunun tamamı →

• İman nedir, kısaca nasıl tanımlanır?
• İmanın şartları kaçtır ve nelerdir?
• Âmentü duası nedir, ezberlemek şart mıdır?
• İman ile İslam arasında fark var mıdır?
• Kelime-i şehâdet nedir, söyleyen Müslüman olur mu?

Bu içerik nasıl hazırlandı? →