Kumar ve Şans Oyunları: Piyango, Loto ve Bahis

Kumar (meysir), taraflardan birinin kazancının diğerinin kaybına bağlandığı ve sonucun şansa dayandığı oyunlardır. Kur’an’da açıkça yasaklanmış, şeytan işi pislik olarak nitelenmiştir. Piyango, loto, spor toto ve bahis gibi şans oyunları çoğunluk fıkıh görüşüne ve Diyanet’e göre kumar kapsamında haramdır.

Meysir kavramı ve Kur’an’daki yasak

Meysir, sözlükte kolaylık ve kolay kazanç anlamına gelen bir kelimedir. Câhiliye döneminde deve kesilerek ok çekme yoluyla etin paylaşıldığı bir oyun için kullanılırdı. Bakara 219’da şarap ve kumar hakkında soru sorulduğunda “İkisinde de büyük günah ve insanlar için bazı yararlar vardır; fakat günahları yararlarından daha büyüktür” buyrulmuştur. Mâide 90-91’de ise “Ey iman edenler! Şarap, kumar, dikili taşlar ve fal okları şeytan işi birer pisliktir; bunlardan kaçının ki kurtuluşa eresiniz. Şeytan, şarap ve kumarla aranıza düşmanlık ve kin sokmak, sizi Allah’ı anmaktan ve namazdan alıkoymak ister” ifadesi yer alır. Bu ifade yasağın kesinliğini ve toplumsal zararlarını gösterir.

Kumarın unsurları

• Şans unsuru: Sonuç beceri veya emekten çok tesadüfe bağlıdır.
• Karşılıklı risk: Taraflardan her biri hem kazanma hem kaybetme ihtimali altında para yatırır.
• Bir tarafın kazancı diğerinin kaybıdır: Ortada üretilmiş bir değer yoktur; kazanç, başkasının kaybından gelir.
• Para veya mal bahsi: Oyun, bir bedel karşılığında oynanır ve ödül koşula bağlanır.

Bu unsurlar bir arada bulunuyorsa, oyunun adı ne olursa olsun fıkhî açıdan kumardır. Belirsizlik ve şans unsurları ayrıca garar kavramıyla ilişkilidir; ancak kumar, garardan farklı olarak doğrudan şansa dayalı kazanç mekanizması olduğu için ayrı ve daha ağır bir yasaktır.

Piyango, loto ve spor toto

Milli Piyango, Sayısal Loto, Şans Topu ve Süper Loto gibi oyunlarda katılımcı bir bedel öder ve çekiliş sonucunda ödül kazanma ihtimali elde eder. Aynı yapı spor toto, iddaa ve benzeri bahis oyunları için de geçerlidir. Gelirlerin bir bölümünün kamu hizmetlerine veya yardım amaçlı fonlara aktarılması, oyunun hükmünü değiştirmez; çünkü haram olan, kazancın kaynağındaki şans oyunu yapısıdır. Diyanet ve çoğu fetva kurumu bu tür oyunların caiz olmadığını açıkça belirtmiştir. Bir kişinin piyangodan ikramiye kazanması hâlinde bu paranın hükmü de aynı şekilde sakıncalıdır.

Spor bahisleri ve yarışmalar

Spor bahislerinde maçın sonucuna para yatırılması kumardır. Bu yüzden iddaa ve canlı bahis siteleri caiz değildir. Ancak fıkıh literatüründe at yarışı, okçuluk ve deve yarışı gibi faaliyetlerde, ödülün yarışanların dışındaki bir kişi veya kurum tarafından verilmesi hâlinde caiz olduğu belirtilmiştir (Ebû Dâvûd, Cihâd). Bu istisna, katılımcıların bahis yatırarak birbirinin parasını kazandığı yapılardan farklıdır. Bu konuya kumar sayılan yarışmalar ve ödüllü yarışmalar yazısında ayrıca yer verilmiştir.

Kumarın zararları ve alışkanlık boyutu

Kumar bağımlılığı, bireyin ve ailenin ekonomik, psikolojik ve sosyal yapısını ciddi şekilde bozan bir sorundur. Borç, ailevi çatışma ve suç oranlarında artış gibi sonuçlar, Mâide Suresi’nin “düşmanlık ve kin” uyarısını doğrular niteliktedir. Kumar oynayan kişi, kazandığında da kaybettiğinde de sürekli risk altındadır; ruhsal doyum yerine tekrar arayışına girer. Bu sebeple İslam, kumarı yalnızca bir mali işlem değil, kişinin dinî ve ahlâkî sorumluluklarını da etkileyen bir hastalık olarak görür. Alınan tedbirler arasında erişimin kısıtlanması, aile ve uzman desteği, tövbe ve davranış değişikliği sayılabilir.

Çağdaş şekiller: Online bahis, casino, oyun içi kumar

Online bahis, sanal casino, poker, slot ve kripto kumarı, klasik kumarın dijital biçimleridir. Ayrıca bazı oyunlarda gerçek para karşılığı rastgele ödül veren “kasa” sistemleri benzer şekilde değerlendirilir; bu konu online oyunlarda para kazanmak ve kasa açmak yazısında anlatılmıştır. Çekiliş ve kampanyalar için çekilişler ve hediye kampanyaları yazısı okunabilir; bu iki alan her zaman kumar sayılmaz, katılımcıdan bedel alınıp alınmadığına göre hüküm değişir.

Kazancın hükmü ve tövbe

Kumardan elde edilen kazanç haramdır; çünkü ribâ gibi karşılıksız ve şansa dayalı kazanç sayılır. Kişi bu kazancı kendi ihtiyaçlarında kullanmamalı, sevap beklentisi olmadan yoksullara vermelidir. Kaybedilen para için ise geri alma hakkı yoktur. Kişi kumarı bırakmaya karar verdiğinde Allah’a tövbe eder, pişmanlık duyar, bir daha dönmemeye azmeder ve gerekirse borçlarını makul bir plana bağlar. Bu süreçte borç alma ve verme adabı da hatırlanmalıdır. Bu yazı genel bilgilendirme niteliğindedir; bağımlılık yaşayanların profesyonel destek alması önerilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Kumar Kur’an’da nasıl yasaklanmıştır?

Mâide Suresi 90-91. ayetlerde şarap, kumar (meysir), dikili taşlar ve fal okları şeytan işi pislik olarak nitelenir ve bunlardan kaçınılması emredilir. Bakara 219’da ise kumarda hem fayda hem büyük günah bulunduğu, günahın faydasından büyük olduğu bildirilir.

Piyango ve loto kumar sayılır mı?

Evet. Para yatırılıp şansa bağlı olarak kazanç veya kayıp ihtimali bulunduğundan fıkıh âlimlerinin çoğuna ve Diyanet’e göre piyango, loto, iddaa ve benzeri şans oyunları kumar kapsamındadır. Devlet işletmesi olması hükmü değiştirmez.

Kumar kazancı helal olur mu, ne yapılmalı?

Kumar kazancı helal olmaz. Çağdaş fetvalarda bu kazancın sahibinin kendisine harcamayıp, sevap umudu taşımadan yoksullara veya hayır işlerine vermesi önerilir. Kişi ayrıca tövbe etmeli ve bu alışkanlıktan uzaklaşmalıdır.

Editör: Dualarla Editör Kurulu (İlahiyat alanında eğitim almış editörler) · Son güncelleme: 15 Temmuz 2026 · Kaynaklar: Kur'an-ı Kerîm, Mâide Suresi (5/90-91), Bakara Suresi (2/219); Ebû Dâvûd, Cihâd (yarış ve bahis hükümleri); TDV İslâm Ansiklopedisi, "Kumar" ve "Meysir" maddeleri; Diyanet İşleri Başkanlığı Din İşleri Yüksek Kurulu, diyanet.gov.tr

İman ve Akaid hakkında sık sorulan sorular

80 sorunun tamamı →

• İman nedir, kısaca nasıl tanımlanır?
• İmanın şartları kaçtır ve nelerdir?
• Âmentü duası nedir, ezberlemek şart mıdır?
• İman ile İslam arasında fark var mıdır?
• Kelime-i şehâdet nedir, söyleyen Müslüman olur mu?

Bu içerik nasıl hazırlandı? →