📚 Konu Derlemesi
Dua Adabı ile İlgili Ayetler, Hadisler ve Dualar
Duayla ilgili ayetler, hadisler ve dualar: duanın adabı, kabul vakitleri ve dua ederken dikkat edilecekler.
Dua, kulun Allah ile doğrudan konuşmasıdır. Kur’an, “Bana dua edin, size karşılık vereyim” buyurarak duayı bir imkân olarak sunar. Dua, sadece bir şey istemek değildir; hamd, tövbe, şükür ve sığınma da duanın içindedir.
Duanın adabı arasında Allah’a hamd ile başlamak, Peygamberimize salavat getirmek, helal lokma yemek, ısrarla ve ümitle istemek sayılır. Haddi aşan, başkasına haksızlık isteyen ya da imkânsız olanı talep eden dualar edep dışı kabul edilmiştir.
“Duam kabul olmadı” endişesi yaygındır. Klasik kaynaklarda kabulün üç şekilde gerçekleşebileceği anlatılır: istenen verilir, benzeri bir sıkıntı giderilir ya da karşılığı ahirete saklanır. Bu yaklaşım, duayı sonuç odaklı bir işlem olmaktan çıkarıp bir ilişki hâline getirir.
Burada dua ile ilgili ayetleri, hadisleri, örnek duaları ve dua adabını anlatan rehber yazılarını derledik.
Dua Adabı ile İlgili Ayetler
9 ayet · Diyanet meali
وَقَالَ رَبُّكُمُ ٱدْعُونِىٓ أَسْتَجِبْ لَكُمْ ۚ إِنَّ ٱلَّذِينَ يَسْتَكْبِرُونَ عَنْ عِبَادَتِى سَيَدْخُلُونَ جَهَنَّمَ دَاخِرِينَ
Wa qaala Rabbukumud 'ooneee astajib lakum; innal lazeena yastakbiroona an 'ibaadatee sa yadkhuloona jahannama daakhireen
Halbuki Rabbiniz: "Bana yalvarın, dua edin ki size karşılık vereyim. Çünkü bana ibadet etmekten kibirlenip yüz çevirenler yarın horlanmış olarak cehenneme gireceklerdir." buyurdu.
وَإِذَا سَأَلَكَ عِبَادِى عَنِّى فَإِنِّى قَرِيبٌ ۖ أُجِيبُ دَعْوَةَ ٱلدَّاعِ إِذَا دَعَانِ ۖ فَلْيَسْتَجِيبُوا۟ لِى وَلْيُؤْمِنُوا۟ بِى لَعَلَّهُمْ يَرْشُدُونَ
Wa izaa sa alaka 'ibaadee 'annnee fa innee qareebun ujeebu da'wataddaa'i izaa da'aani falyastajeeboo lee walyu minoo beela 'allahum yarshudoon
Şayet kullarım, sana benden sordularsa, gerçekten ben çok yakınımdır. Bana dua edince, duacının duasını kabul ederim. O halde onlar da benim davetime koşsunlar ve bana hakkıyla iman etsinler ki, doğru yola gidebilsinler.
ٱدْعُوا۟ رَبَّكُمْ تَضَرُّعًۭا وَخُفْيَةً ۚ إِنَّهُۥ لَا يُحِبُّ ٱلْمُعْتَدِينَ
Ud'oo Rabbakum tadarru'anw wa khufyah; innahoo laa yuhibbul mu'tadeen
Rabbinize yalvara yalvara ve gizlice dua edin. Çünkü O, haddi aşanları sevmez.
وَلِلَّهِ ٱلْأَسْمَآءُ ٱلْحُسْنَىٰ فَٱدْعُوهُ بِهَا ۖ وَذَرُوا۟ ٱلَّذِينَ يُلْحِدُونَ فِىٓ أَسْمَٰٓئِهِۦ ۚ سَيُجْزَوْنَ مَا كَانُوا۟ يَعْمَلُونَ
Wa lillaahil Asmaaa 'ul Husnaa fad'oohu bihaa wa zarul lazeena yulhidoona feee Asmaaa'ih; sa yujzawna maa kaanoo ya'maloon
Oysa en güzel isimler Allah'ındır. Bundan dolayı Allah'a onlarla dua edin. Onun isimlerinde sapıklık eden mülhidleri (inkârcıları) terkedin. Onlar yakında yaptıklarının cezasını çekecekler.
قُلْ مَا يَعْبَؤُا۟ بِكُمْ رَبِّى لَوْلَا دُعَآؤُكُمْ ۖ فَقَدْ كَذَّبْتُمْ فَسَوْفَ يَكُونُ لِزَامًۢا
Qul maa ya'ba'u bikum Rabbee law laa du'aaa'ukum faqad kazzabtum fasawfa yakoonu lizaamaa
(Resulüm!) De ki: "Rabbim size ne kıymet verir duanız olmasa? (Ey inkârcılar! Size bildirdiklerini) kesinkes yalan saydınız; o halde azab yakanızı bırakmayacaktır!
فَٱسْتَجَبْنَا لَهُۥ وَوَهَبْنَا لَهُۥ يَحْيَىٰ وَأَصْلَحْنَا لَهُۥ زَوْجَهُۥٓ ۚ إِنَّهُمْ كَانُوا۟ يُسَٰرِعُونَ فِى ٱلْخَيْرَٰتِ وَيَدْعُونَنَا رَغَبًۭا وَرَهَبًۭا ۖ وَكَانُوا۟ لَنَا خَٰشِعِينَ
Fastajabnaa lahoo wa wahabnaa lahoo Yahyaa Wa aslahnaa lahoo zawjah; innahum kaanoo yusaari'oona fil khairaati wa yad'oonanaa raghabanw wa rahabaa; wa kaanoo lanaa khaashi'een
Biz de duasını kabul ile icabet ettik de kendisine Yahya'yı ihsan ettik. Ve eşini (doğum yapmaya) elverişli hale getirdik. Doğrusu onlar iyiliklerde yarışıyorlar, umarak ve korkarak bize yalvarıyorlardı. Bize karşı derin saygı duyuyorlardı.
قُلِ ٱدْعُوا۟ ٱللَّهَ أَوِ ٱدْعُوا۟ ٱلرَّحْمَٰنَ ۖ أَيًّۭا مَّا تَدْعُوا۟ فَلَهُ ٱلْأَسْمَآءُ ٱلْحُسْنَىٰ ۚ وَلَا تَجْهَرْ بِصَلَاتِكَ وَلَا تُخَافِتْ بِهَا وَٱبْتَغِ بَيْنَ ذَٰلِكَ سَبِيلًۭا
Qulid'ul laaha awid'ur Rahmaana ayyam maa tad'oo falahul asmaaa'ul Husnaa; wa laa tajhar bi Salaatika wa laa tukhaafit bihaa wabtaghi baina zaalika sabeela
(Sen onlara) de ki: İster "Allah" deyin, ister "Rahmân" deyin, nasıl çağırırsanız çağırın. En güzel isimler O'nundur. Namazında sesini pek yükseltme, çok da gizli okuma, orta yolu seç.
أَمَّن يُجِيبُ ٱلْمُضْطَرَّ إِذَا دَعَاهُ وَيَكْشِفُ ٱلسُّوٓءَ وَيَجْعَلُكُمْ خُلَفَآءَ ٱلْأَرْضِ ۗ أَءِلَٰهٌۭ مَّعَ ٱللَّهِ ۚ قَلِيلًۭا مَّا تَذَكَّرُونَ
Ammany-yujeebul mud tarra izaa da'aahu wa yakshifussooo'a wa yaj'alukum khula faaa'al ardi 'a-ilaahum ma'al laahi qaleelam maa tazak karoon
(Onlar mı hayırlı) yoksa, kendine yalvardığı zaman bunalmışa karşılık veren ve başındaki sıkıntıyı gideren, sizi yeryüzünün hakimleri yapan mı? Allah'ın yanında başka bir ilâh mı var? Ne kıt düşünüyorsunuz!
وَمِنْهُم مَّن يَقُولُ رَبَّنَآ ءَاتِنَا فِى ٱلدُّنْيَا حَسَنَةًۭ وَفِى ٱلْءَاخِرَةِ حَسَنَةًۭ وَقِنَا عَذَابَ ٱلنَّارِ
Wa minhum mai yaqoolu rabbanaaa aatina fid dunyaa hasanatawn wa fil aakhirati hasanatanw wa qinaa azaaban Naar
Yine onlardan: "Ey Rabbimiz! Bize dünyada bir güzellik ve ahirette de bir güzellik ver ve bizi ateş azabından koru!" diyenler vardır.
Dua Adabı ile İlgili Hadisler
- Acele etmeyenin duası kabul olunurSizden biriniz acele etmedikçe duası kabul olunur. (Acele etmek) "Dua ettim ama duam kabul olunmadı" demesidir.
- Acizlik ve tembellikten Allah’a sığınmakAllah’ım! Acizlikten, tembellikten, korkaklıktan, pinti yaşlılıktan ve cimrilikten sana sığınırım. Kabir azabından sana sığınırım. Hayatın ve ölümün fitnesinden sana sığınırım.
- Allah’a en sevimli dört kelimeAllah’a en sevimli söz dörttür: Sübhânallâh, elhamdülillâh, lâ ilâhe illallâh ve Allâhü ekber. Hangisiyle başladığının sana bir zararı yoktur.
- Dile hafif, mizanda ağır iki kelimeİki kelime vardır ki dile hafif, mizanda ağır ve Rahmân'a sevimlidir: Sübhânallâhi ve bihamdihî, sübhânallâhi'l-azîm.
- Ey Âdemoğlu, Bana Dua EttikçeAllah Teâlâ buyurdu: Ey Âdemoğlu! Sen bana dua edip benden umdukça, sende olan günahları bağışlarım, aldırmam. Ey Âdemoğlu! Günahların göğün bulutlarına ulaşsa,…
- Ey Kullarım, Zulmü Kendime Haram KıldımAllah Teâlâ buyurur: Ey kullarım! Ben zulmü kendime haram kıldım, onu sizin aranızda da haram kıldım; birbirinize zulmetmeyin. Ey kullarım! Benim hidayet…
- Gecenin son üçte birinde duaRabbimiz her gece, gecenin son üçte biri kaldığında dünya semasına iner ve şöyle buyurur: Bana dua eden yok mu, duasını kabul edeyim!…
- Günde yüz defa “Sübhânallâhi ve bi-hamdihî”Kim günde yüz defa “Sübhânallâhi ve bi-hamdihî” derse, günahları deniz köpüğü kadar olsa bile bağışlanır.
Dua Adabı ile İlgili Dualar
- Allâhümme Einnî Alâ Zikrike DuasıPeygamberimizin Hz. Muaz'a her namazın ardından bırakmamasını tavsiye ettiği dua.
- Allâhümme’hdinî ve Seddidnî DuasıPeygamberimizin Hz. Ali'ye öğrettiği, hidayet ve isabet isteme duası.
- Ashâb-ı Kehf Duası (Rabbenâ Âtinâ Min Ledünke Rahmeten)Mağaraya sığınan gençlerin rahmet ve doğru yol istediği Kehf Suresi 10. ayetteki dua.
- Başkasının Hidayeti İçin Dua (Allâhümmehdi)Peygamberimizin Devs kabilesi ve Ebû Hüreyre'nin annesi için ettiği, kabul olan hidayet duası.
- Ezan Duası (Vesîle Duası)Ezan bittikten sonra salavat getirilip okunan, Peygamberimiz için vesîle ve fazîlet makamı isteyen dua.
- Ezan Okunurken Müezzini TekrarlamakEzanı duyan kişinin müezzinin sözlerini aynen tekrarlaması, “hayyalâ” cümlelerinde ise “Lâ havle” demesi sünneti.
- Ezandan Sonra “Radîtü Billâhi Rabben” DemekMüezzinin şehadet cümlelerini duyunca okunan, günahların bağışlanmasına vesile olduğu bildirilen şehadet ve rıza ikrarı.
- Faydasız İlimden ve Doymayan Nefisten Sığınma DuasıFaydasız ilimden, huşû duymayan kalpten, doymayan nefisten ve kabul edilmeyen duadan Allah'a sığınma.
Konuyla İlgili Rehber Yazıları
- Tuvalet Adabı ve Taharet (İstincâ)Tuvalete giriş ve çıkış duaları, kıbleye yönelme yasağı, istincâ ve istibrâ nasıl yapılır, necasetten temizlik ve dikkat edilecek hususlar.
- Hacet Namazı ve Tövbe NamazıBir ihtiyaç için kılınan hacet namazı ve günahtan sonra kılınan tövbe namazının dayanakları, kılınışları ve rivayetlerin durumu.
- İstihare Namazı ve Duasıİstihare nedir, namazı nasıl kılınır, istihare duası, istiharenin sonucu nasıl anlaşılır ve rüya ile ilgili yaygın yanlış anlayışlar.
- Vasiyet Nedir? Hükümleri ve SınırlarıVasiyetin tanımı, hükmü, üçte bir sınırı, mirasçıya vasiyet meselesi, manevi vasiyet ve vasiyetname hazırlarken dikkat edilecek hususlar.
- Taziye ve Yas AdabıTaziye nasıl yapılır, ne söylenir, yas süresi, cenaze evine yemek götürme, ölü için Kur'an okuma ve kaçınılması gereken uygulamalar.
- Hayız ve Nifas HükümleriHayız (âdet) ve nifas (lohusalık) süreleri, bu hâllerde yapılamayan ibadetler, istihâze, kaza gereken ibadetler ve güncel sorular.
Sık Sorulan Sorular
- Ramazan’da günde kaç sayfa okursam bir hatim çıkarırım?
- Ramazan’da zikri artırmak neden tavsiye edilir?
- Ramazan’ın ilk gecesi okunacak özel bir dua var mı?
- “Allahümme sellimnî li-Ramazân” duası nedir?
- Kur’an’ı üç günden kısa sürede hatmetmek doğru mu?
- Zikir nedir, duadan farkı ne?
- En faziletli zikir hangisidir?
- Kur’an’ı hızlı hızlı okuyarak hatim yapmak caiz mi?
Ayet mealleri Diyanet İşleri Başkanlığı meali esas alınarak sitemizin Kur'an bölümünden alınmıştır; hadis künyeleri ilgili hadisin kendi sayfasında belirtilir. Giriş ve açıklama metinleri özgündür. Fıkhî konularda Hanefî mezhebi esas alınmış, gerektiğinde diğer mezheplerin farkı belirtilmiştir. Kişisel durumunuza dair kesin hüküm için müftülüğe veya Alo 190 Fetva Hattı'na danışınız.
Editör: Dualarla Editör Kurulu (İlahiyat alanında eğitim almış editörler) · Son güncelleme: · Kaynaklar: Kur'an-ı Kerim, sahih hadis kaynakları ve Diyanet İlmihali