Oruç ve Ramazan ile İlgili Sık Sorulan Sorular
Oruç ve Ramazan hakkında sık sorulan sorular: niyet, imsak, sahur, iftar, orucu bozan haller, kaza, kefaret, fidye, fitre, teravih ve Kadir Gecesi.
Bu sayfada Ramazan ayı ve oruç ibadetiyle ilgili en çok sorulan soruları bir arada topladık. Orucun kimlere farz olduğu, niyetin ne zaman yapılacağı, sahur ve iftar vakitleri, orucu bozan ve bozmayan şeyler, kaza ile kefaret arasındaki fark, hasta ve yolcuların durumu, fitre ve zekât konuları sade bir dille anlatıldı.
Cevaplar Diyanet İlmihali çizgisinde, Hanefî mezhebi esas alınarak hazırlandı; gerektiği yerde diğer mezheplerin farkı da belirtildi. Yeni oruç tutmaya başlayanlar, yaşlılar, hastalar, gurbette yaşayanlar ve çocuğuna oruç öğretmek isteyen anne babalar için faydalı olacaktır. Burada okuduklarınız genel bilgidir. Kendi özel durumunuz için kesin hüküm gerektiğinde ilçe müftülüğüne ya da Alo 190 Dinî Soruları Cevaplama Hattına danışmanız en doğrusudur.
78 soru ve cevap · 9 başlık
Oruç Nedir, Kimlere Farzdır
Oruç nedir, hangi ibadet sayılır?
Oruç; tan yerinin ağarmasından güneş batıncaya kadar yemeyi, içmeyi ve cinsel ilişkiyi Allah rızası için terk etmektir. İslamın beş temel esasından biridir ve Ramazan ayında tutulması her yetişkin Müslümana farzdır. Oruç sadece mideyi değil, dili, gözü ve kalbi de terbiye eden bir ibadettir. Bu yüzden âlimler orucun asıl amacının takva, yani Allaha karşı sorumluluk bilinci kazanmak olduğunu söyler. Aç kalmak tek başına yeterli değildir; yalandan, gıybetten ve kırıcı sözlerden de uzak durmak gerekir.
Oruç kimlere farzdır?
Oruç; akıllı, ergenlik çağına girmiş ve sağlıklı olan her Müslümana farzdır. Henüz ergen olmayan çocuklara, akıl sağlığını kalıcı olarak yitirmiş kişilere oruç farz değildir. Hasta olanlar, yolcular, hamile ve emziren kadınlar, âdet ve lohusalık hâlindeki kadınlar o günleri sonradan kaza ederler. İleri yaş veya iyileşme umudu olmayan bir hastalık sebebiyle hiç tutamayacak durumda olanlar ise fidye verir. Kendi durumunuzun hangi gruba girdiğinden emin değilseniz müftülüğe danışmanız yerinde olur.
Oruç Nedir, Kimlere Farzdır →Fitre ve Fidye Hesaplama →Sağlık ve Tıp SSS →
Kaç yaşında oruç tutmak farz olur?
Oruç, belirli bir yaşla değil ergenlikle farz olur. Bu da genellikle kızlarda 9-15, erkeklerde 12-15 yaş aralığında gerçekleşir. Dinimizde en geç 15 yaş ergenlik sınırı kabul edilir; bu yaşa gelen herkes oruçla yükümlü sayılır. Daha küçük çocuklara oruç farz değildir, ama alışmaları için gönüllü olarak yarım gün ya da birkaç gün tutturmak güzel bir terbiye yöntemidir. Çocuğu zorlamamak, sağlığını ve okul düzenini gözetmek önemlidir.
Orucun farz, vacip ve sünnet çeşitleri nelerdir?
Ramazan orucu ve kaza orucu farzdır. Adak orucu ile bozulan bir nafile orucun yerine tutulan oruç vacip sayılır. Şevval ayında altı gün, Muharremde aşure günü ve çevresi, pazartesi-perşembe günleri, arefe günü tutulan oruçlar ise nafile yani sünnet oruçlardır. Ayrıca kefaret orucu gibi ceza niteliğinde olanlar da vardır. Hangi orucu tuttuğunuzu niyet ederken ayırt etmek önemlidir, çünkü farz oruçlarda niyetin vakti daha sıkıdır.
Oruç Nedir, Kimlere Farzdır →Şevvalde Altı Gün Oruç Hadisi →
Hangi günlerde oruç tutmak yasaktır?
Ramazan Bayramının birinci günü ile Kurban Bayramının dört gününde oruç tutmak yasaktır. Bu günler yemek içmek ve sevinmek günleridir. Ayrıca sadece aşure gününü tek başına tutmak ya da sürekli gün aşırı oruca kendini mahkûm etmek hoş görülmemiştir. Senenin tamamını aralıksız oruçla geçirmek de tavsiye edilmez, çünkü dinimiz bedene ve aileye karşı sorumlulukları da gözetir. Bayram günlerinde kaza veya kefaret orucu da tutulmaz.
Ramazan ayının başlangıcı nasıl belirlenir?
Ramazanın başlangıcı hilalin, yani yeni ayın doğuşuyla belirlenir. Eskiden bu gözle tespit edilirdi; bugün astronomi hesaplarıyla kesin olarak bilinmektedir. Türkiyede Diyanet İşleri Başkanlığının ilan ettiği takvim esas alınır. Farklı ülkelerin bir gün önce ya da sonra başlaması, ay doğuşunun bölgesel saat farkından kaynaklanır; bu bir ihtilaf değil coğrafya meselesidir. Bulunduğunuz ülkenin resmî dinî otoritesinin takvimine uymanız en isabetlisidir.
Ramazan ayının fazileti nedir?
Ramazan, Kuranın indirilmeye başlandığı aydır ve içinde Kadir Gecesini barındırır. Hadislerde bu ayda rahmet kapılarının açıldığı, tutulan orucun geçmiş günahlara kefaret olduğu bildirilmiştir. Oruç tutan kişinin iki sevinci olduğu da haber verilir: iftar vakti ve ahirette mükâfatını gördüğü an. Ramazan ayrıca Kuran okumanın, sadaka vermenin ve teravih kılmanın yoğunlaştığı bir eğitim dönemidir. Bu ayın bereketinden en çok, günlük düzenini ibadete göre kuran kişiler faydalanır.
Ramazan Ayı ve Kadir Gecesi →Ramazanda Cennet Kapıları Açılır →Ramazan Konusu →
Oruç tutmanın sağlığa ve ahlaka faydası nedir?
Oruç öncelikle bir ibadettir; faydaları ikinci plandadır. Yine de nefse hâkim olmayı, sabırlı olmayı ve açların hâlini anlamayı öğretir. İsraftan uzaklaştırır, paylaşma duygusunu güçlendirir. Beden açısından sindirim sistemine ara vermek gibi olumlu etkilerinden söz edilir, ancak oruç bir tedavi yöntemi değildir ve tıbbi tavsiye yerine geçmez. Kronik bir rahatsızlığınız varsa oruca başlamadan önce doktorunuza danışmanız gerekir. Orucu zayıflama diyeti gibi görmek ibadetin amacına uymaz.
Oruç tutmayan kişi dinden çıkar mı?
Hayır. Oruç farz bir ibadettir, terk edilmesi günahtır; ancak farz olduğunu kabul eden fakat tutmayan kişi dinden çıkmaz. İnkâr etmekle terk etmek farklı şeylerdir. Mazereti olmadan oruç tutmayan kişi tövbe eder ve o günleri kaza eder. Çevresindekileri küçümsemek ya da ayıplamak yerine, kolaylaştırıcı ve teşvik edici olmak daha doğrudur. Oruç tutamayan birine baskı yapmak, özellikle hasta ve yaşlılarda zarar verebilir.
Niyet, İmsak, Sahur ve İftar
Oruca niyet nasıl ve ne zaman edilir?
Niyet kalpten geçirmekle olur; dille söylemek şart değil ama güzeldir. Ramazan orucuna niyet, güneşin batmasından itibaren ertesi günün kuşluk vaktine (öğleden yaklaşık bir saat öncesine) kadar yapılabilir. Yani sahura kalkmak bile niyet sayılır. Kaza, kefaret ve adak oruçlarında ise niyetin imsaktan önce yapılması gerekir. Sabah uyandığınızda oruç tutmaya karar verdiyseniz ve henüz bir şey yemediyseniz, Ramazan orucuna o anda niyet edebilirsiniz.
Her gün için ayrı niyet etmek gerekir mi?
Evet, Hanefî mezhebine göre her gün için ayrı niyet gerekir, çünkü Ramazanın her günü ayrı bir ibadettir. Ayın başında bir kere niyet etmek yeterli olmaz. Şâfiî mezhebinde de her gün niyet esastır. Ancak niyet dediğimiz şey karmaşık bir tören değildir; sahura kalkmak, oruç tutmaya karar vermiş olmak niyeti gerçekleştirir. Uykudan sahur için kalkan kişi ayrıca bir cümle söylemese de niyet etmiş sayılır.
İmsak ne demektir, oruç ezanla mı başlar?
İmsak, orucun başladığı vakittir ve tan yerinin ağarmaya başladığı ana denk gelir. Sabah ezanı imsaktan birkaç dakika sonra okunur; yani oruç ezanla değil imsak vaktiyle başlar. Takvimlerde imsak saati ayrıca yazılıdır, ona uymak gerekir. Bulunduğunuz şehrin vaktini öğrenmek için namaz vakitleri sayfasından faydalanabilirsiniz. İmsaktan sonra ağza bir şey alınmaz; ağızda kalan yemek varsa çıkarılır.
İmsak vaktinden sonra yemeye devam ettim, orucum ne olur?
İmsaktan sonra bilerek yemek ya da içmek orucu bozar. Bu durumda o gün için oruç geçerli olmaz; günü oruçlu gibi tamamlamanız ve sonra kaza etmeniz gerekir. Bilmeden, örneğin saatin yanlış olduğunu düşünerek yediyseniz de oruç bozulur, fakat kefaret gerekmez; sadece kaza edilir. Saat karışıklığı yaşamamak için akşamdan telefonunuza alarm kurmak ve bulunduğunuz ilin takvimini kontrol etmek faydalı olur.
Sahura kalkmak farz mı, kalkmazsam oruç geçerli olur mu?
Sahura kalkmak farz değildir, sünnettir. Kalkmadan tutulan oruç da tam ve geçerlidir, sevabı eksilmez. Hadislerde sahurda bereket olduğu bildirildiği için kalkmak tavsiye edilir; hem bedeni güçlendirir hem gece ibadetine vesile olur. Çok az bir şey yemek, hatta bir yudum su içmek bile sahur sayılır. Uyuyup kalan kişi üzülmesin, orucunu gönül rahatlığıyla tutabilir.
İftar vakti tam olarak ne zamandır?
İftar, güneşin tamamen batmasıyla yani akşam namazı vaktinin girmesiyle başlar. Ufukta kızıllık kalsa bile güneş battıysa oruç açılır; kızıllığın kaybolmasını beklemek gerekmez. Hadislerde iftarı geciktirmemek, vakit girince hemen açmak tavsiye edilmiştir. Bulunduğunuz şehrin akşam ezanı saatine uymak en pratik yoldur. Bir dakika erken açmak orucu bozacağı için, takvimdeki vakte dikkat etmek önemlidir.
İftarı Acele Etmek →Namaz Vakitleri →Kızıllık Kaybolmadan İftar →
İftarda ne yemek ve hangi duayı okumak sünnettir?
İftarı hurma ile açmak, hurma yoksa su ile açmak sünnettir. Peygamberimizin iftarda hafif şeylerle başladığı, sonra yemek yediği bildirilmiştir. İftar duası olarak yaygın okunan duada, oruç tutulduğunun ve Allahın rızkıyla iftar edildiğinin dile getirildiği görülür. Sofrada israftan kaçınmak, mideyi bir anda doldurmamak hem sağlık hem edep açısından önemlidir. Dua için belirli bir kalıp şart değildir; kendi cümlelerinizle de şükredebilirsiniz.
Birine iftar vermek ne kadar sevaptır?
Hadiste, bir oruçluya iftar ettiren kişinin, o oruçlunun sevabı eksilmeksizin aynı sevabı kazanacağı bildirilmiştir. Bu yüzden Ramazanda komşuya, öğrenciye, yolda kalana ya da yalnız yaşayan bir yakına iftar ikram etmek çok kıymetlidir. Bir bardak su ya da bir tabak çorba bile yeterlidir; pahalı sofra kurmak şart değildir. İftar sofrasına davet ettiğiniz kişi için dua etmek de güzel bir sünnettir.
Oruçluyu İftar Ettirmek →İftar Sahibine Dua →Zekât ve Sadaka SSS →
Yurt dışında ya da farklı şehirde iftar vaktini nasıl ayarlarım?
Oruç, bulunduğunuz yerin imsak ve iftar vaktine göre tutulur. Memleketinizin saatine göre değil, fiilen bulunduğunuz şehrin takvimine uyarsınız. Uçakla yolculuk yapıyorsanız, iniş yaptığınız yerin vakti geçerli olur; havada iken güneşi gördüğünüz sürece oruç devam eder. Kuzey ülkelerinde gündüzün çok uzun olduğu durumlarda zorlanan kişiler için âlimler arasında görüş farkı vardır; böyle bir durumda bulunduğunuz ülkenin din hizmetleri birimine ya da müftülüğe danışmanız gerekir.
Orucu Bozan ve Bozmayan Şeyler
Orucu bozan şeyler nelerdir?
Orucu bozan temel haller şunlardır: bilerek yemek, içmek, sigara ve benzeri şeyleri içmek, cinsel ilişkide bulunmak, bilerek kusmak ve âdet kanamasının başlaması. Ayrıca ağız yoluyla mideye ulaşan ilaçlar da orucu bozar. Bunlardan yemek, içmek ve cinsel ilişki kasten yapıldığında hem kaza hem kefaret gerektirir. Diğer durumlarda genellikle sadece kaza gerekir. Şüpheye düştüğünüz özel bir durum olursa müftülüğe sormak en güvenli yoldur.
Unutarak yemek yedim, orucum bozuldu mu?
Hayır, bozulmaz. Oruçlu olduğunu unutarak yiyen veya içen kişinin orucu geçerlidir; hatırladığı anda ağzındakini çıkarıp oruca devam eder. Hadiste bunun Allahın bir ikramı olduğu bildirilmiştir. Hatırladıktan sonra bilerek yemeye devam ederse o zaman oruç bozulur ve kaza gerekir. Ayrıca unutarak yedikten sonra niyeti yenilemek gerekmez; oruç kesintisiz devam eder.
Diş fırçalamak ve ağız çalkalamak orucu bozar mı?
Diş fırçalamak orucu bozmaz, yeter ki su veya macun yutulmasın. Yine de ihtiyatlı olmak isteyenler macunu imsaktan önce kullanabilir, gündüz sadece misvak ya da ıslak fırça kullanabilir. Abdest alırken ağza su almak da orucu bozmaz; sadece suyun boğaza kaçmaması için dikkatli olmak, gargara yapmamak gerekir. Yanlışlıkla su yutulursa oruç bozulur ve o günün kazası gerekir.
İğne, aşı ve serum orucu bozar mı?
Besleyici olmayan, tedavi amaçlı kas içi ve damar içi iğneler orucu bozmaz; aşılar da aynı şekilde değerlendirilir. Ancak damardan verilen serum, gıda takviyesi veya parenteral beslenme orucu bozar, çünkü bedeni doyurma işlevi görür. Kan vermek orucu bozmaz ama kişiyi halsiz bırakıyorsa mekruh sayılır. Tedavinizle ilgili karar verirken doktorunuzun açıklamasını dinleyip, dinî yönünü müftülüğe sormanız en sağlıklısıdır.
Göz damlası, kulak damlası ve burun spreyi orucu bozar mı?
Göz damlası orucu bozmaz; gözden boğaza sızan tat orucu etkilemez. Kulak damlası için âlimler arasında görüş farkı vardır, günümüz görüşü genellikle bozmadığı yönündedir. Burun spreyi ve damlası ise boğaza akıp mideye ulaşabildiği için orucu bozar kabul edilir; ihtiyaç hâlinde gece kullanmak daha uygundur. Astım spreyi konusunda da ihtilaf vardır, ancak hayati ihtiyaç hâlinde kullanmak gerekir; sonrasında durumu müftülüğe sormak yerinde olur.
Vücuda giren her şey orucu bozar mı?
Hayır, bu yaygın bir yanlış bilgidir. Ölçü, maddenin mideye ulaşması ya da bedeni beslemesidir. Bu yüzden deriye sürülen krem, merhem, koku, sürme, ağza kaçan toz ya da sinek orucu bozmaz. Yüzmek, duş almak, terlemek de bozmaz. Buna karşılık ağız veya burun yoluyla mideye ulaşan şeyler orucu bozar. Kuralı ezberlemek yerine mantığını kavramak, gereksiz vesveseden kurtarır.
Vücuda Giren Her Şey Orucu Bozar mı →Ağza Sinek Kaçarsa Oruç →
Kusmak orucu bozar mı?
Kendi isteği dışında kusan kişinin orucu bozulmaz, miktarı ne olursa olsun. Ancak bilerek, parmak atarak ya da zorlayarak ağız dolusu kusan kişinin orucu bozulur ve kaza etmesi gerekir. Kustuktan sonra ağzı yıkamak gerekir, yıkarken su yutulmamalıdır. Mide bulantısı sık yaşıyorsanız ve oruç sizi zorluyorsa hastalığınız ölçüsünde mazeretli olabilirsiniz; bu konuda doktorunuza ve ardından müftülüğe danışmanız gerekir.
Sigara ve nargile orucu bozar mı?
Evet, sigara, nargile, pipo ve elektronik sigara orucu bozar. Duman ağız yoluyla bedene alındığı için yemek içmek hükmündedir. Bunu bilerek yapan kişi hem kaza hem kefaretle yükümlü olur. Başkasının sigara dumanının istemeden solunması ise orucu bozmaz. Ramazan, sigarayı bırakmak için güzel bir fırsattır; gündüz uzak durabilen kişi geceyi de kontrol etmeye çalışabilir.
Gıybet, yalan ve kavga orucu bozar mı?
Bunlar orucu hükmen bozmaz, yani kaza gerekmez; ancak orucun sevabını ciddi şekilde azaltır. Hadiste, yalanı ve kötü sözü bırakmayan kişinin açlığına Allahın ihtiyacı olmadığı bildirilmiştir. Yani oruç, sadece mideyi değil dili ve kalbi de tutmaktır. Biri sizi tartışmaya çekerse ben oruçluyum demek sünnettir. Ramazanı öfkeyi kontrol etmek için bir eğitim süreci olarak görmek faydalı olur.
Diş tedavisi, dolgu ve diş çekimi orucu bozar mı?
Diş tedavisi kendi başına orucu bozmaz. Dolgu yapılması, diş taşı temizliği ya da diş çekimi orucu bozmaz; ancak tedavi sırasında kullanılan su, kan veya ilacın yutulması orucu bozar. Bu yüzden tükürmeye dikkat etmek gerekir. İşlem sonrası kanama olursa yutmamaya çalışılır. Mümkünse randevuyu iftardan sonraya almak en rahat çözümdür. Uyuşturucu iğne ise besleyici olmadığı için orucu bozmaz.
Kaza, Kefaret ve Fidye
Kaza orucu ile kefaret orucu arasındaki fark nedir?
Kaza orucu, tutulamayan bir Ramazan gününün yerine sonradan tutulan tek günlük oruçtur. Kefaret orucu ise, geçerli bir mazeret olmaksızın bilerek yemek, içmek ya da cinsel ilişkiyle orucu bozan kişiye gereken ağır yükümlülüktür: aralıksız altmış bir gün oruç. Hasta olan, yolcu olan ya da yanlışlıkla orucu bozan kişiye kefaret düşmez, sadece kaza gerekir. Kefaretle yükümlü olup olmadığınızdan emin değilseniz müftülüğe danışmanız şarttır.
Kaza orucunu ne zaman tutmam gerekir?
Kaza orucu için belirli bir vakit yoktur; Ramazandan sonra uygun bulduğunuz herhangi bir günde tutabilirsiniz. Sadece bayram günlerinde tutulmaz. Aralıksız tutmak şart değildir, ayrı ayrı günlerde de tutulabilir. Geciktirmemek daha iyidir, çünkü ömrün sonu belli olmaz. Kış günlerinin kısa olmasından faydalanarak kaza borcu kapatmak bir hile değil, kolaylıktan yararlanmaktır.
Kaç gün kaza borcum olduğunu bilmiyorum, ne yapmalıyım?
Elinizden geldiği kadar tahmin edip, ihtiyatlı olan yüksek sayıyı esas alırsınız. Örneğin yirmi ile otuz gün arasında olduğunu düşünüyorsanız otuz günü hedeflersiniz. Her tuttuğunuz günde üzerimdeki en eski kaza orucuna diye niyet etmek yeterlidir. Borcu bir deftere veya ibadet takibi aracına yazmak, hem takip etmeyi hem de motive olmayı kolaylaştırır. Yıllara yayarak tutmak da mümkündür.
Fidye nedir, kim verir ve ne kadardır?
Fidye, iyileşme umudu olmayan hasta ya da ileri yaş sebebiyle oruç tutamayacak durumda olan kişinin, tutamadığı her gün için bir fakiri doyuracak kadar yardım vermesidir. Miktar, bir kişinin bir günlük sabah ve akşam yemeği bedeli olarak hesaplanır ve her yıl güncellenir. Geçici hastalıkta fidye verilmez, iyileşince kaza edilir. Fidye ödeyecek maddi gücü olmayan kişi, Allahtan af diler; borç altına girmesi gerekmez.
Fitre ve Fidye Hesaplama →Oruçta Kaza ve Kefaret →Sağlıklı Kişi Fidye Verip Tutmamak →
Sağlıklı biri para verip oruç tutmaktan kurtulabilir mi?
Hayır. Fidye yalnızca kalıcı olarak oruç tutamayacak durumda olanlar içindir. Sağlıklı bir kişi para vererek oruçtan muaf olmaz; o günleri kaza etmesi gerekir. Oruç, yerine başka bir şey konulabilen bir borç değildir; bedenle yapılan bir ibadettir. Zorlanıyorsanız kısa günlerde kaza etmeyi planlamak ya da tedavi sonrası tutmak gibi yollar vardır. Kendi durumunuz hakkında tereddüt varsa müftülüğe danışmak doğru olur.
Sağlıklı Kişi Fidye Verip Tutmamak →Fitre ve Fidye Hesaplama →
Vefat eden bir yakınımın oruç borcu nasıl ödenir?
Oruç bedenî bir ibadet olduğu için başkası onun yerine tutamaz. Ancak vefat eden kişi vasiyet etmişse, mirasından tutamadığı günler için fidye verilir. Vasiyet etmemişse mirasçılar kendi istekleriyle fidye verebilir; bu bir iyilik sayılır. Ayrıca onun için dua etmek, sadaka vermek ve hayır işlemek faydalı olur. Yakınınızın arkasından üzüntüyle kendinizi suçlamanız gerekmez; niyetiniz ve duanız kıymetlidir.
Kefaret orucunu altmış bir gün aralıksız tutmak zorunda mıyım?
Hanefî mezhebine göre kefaret orucu aralıksız altmış bir gün tutulur. Arada mazeretsiz bir gün ara verilirse baştan başlanır. Kadınlarda âdet günleri bu sürekliliği bozmaz; o günler tutulmaz, sonra kaldığı yerden devam eder. Bu yükümlülük ağır olduğu için, gerçekten kefaretle yükümlü olup olmadığınızı mutlaka müftülüğe sorarak öğrenin. Pek çok kişi aslında sadece kaza gerektiren bir durumda olduğunu sonradan fark eder.
Kaza borcu olan kişinin Ramazan orucu kabul olur mu?
Evet, olur. Önceki yıllardan kaza borcu bulunması yeni Ramazan orucuna engel değildir ve o orucun sevabını götürmez. Bunlar birbirinden ayrı yükümlülüklerdir. Ramazanda Ramazan orucu tutulur; kaza borcu Ramazan dışındaki günlerde ödenir. Ramazan içinde kaza niyetiyle oruç tutulamaz. Borcun varlığı sizi ibadetten soğutmasın; azar azar kapatmak en pratik yoldur.
Adak orucu nedir, tutulmazsa ne olur?
Adak, bir dileğin gerçekleşmesi hâlinde belirli bir oruç tutmayı Allaha söz vermektir. Söz verildiyse tutmak vaciptir. Gün belirtilmişse o gün, belirtilmemişse uygun bir vakitte tutulur. Tutulmazsa borç olarak kalır ve sonradan tutulması gerekir. Adak orucu yerine para vermek Hanefî mezhebine göre geçerli sayılmaz. Adak konusunda ifade karışıklığı yaşarsanız, sözünüzün tam olarak neyi kapsadığını müftülüğe sormanız yararlı olur.
Teravih, Kadir Gecesi ve İtikâf
Teravih namazı kaç rekâttır ve farz mıdır?
Teravih namazı farz değil, sünnettir. Hanefî mezhebinde yirmi rekât olarak kılınır ve yatsı namazından sonra, vitirden önce eda edilir. Sekiz veya on rekât kılan mezhepler de vardır. İkişer ya da dörder rekât hâlinde kılınabilir. Camide cemaatle kılmak faziletlidir ama evde tek başına kılmak da geçerlidir. Yorgunluk veya hastalık sebebiyle kılamayan kişi günaha girmez, sünneti kaçırmış olur.
Teravihi evde tek başıma kılabilir miyim?
Evet, kılabilirsiniz. Teravih cemaatle kılındığında sevabı daha çoktur, ancak evde tek başına kılmak da tam bir ibadettir. Yaşlılar, hastalar, küçük çocuğu olan anneler ve işi gereği camiye gidemeyenler evde rahatça kılabilir. Ezberinizdeki kısa sureleri kullanmanız yeterlidir; uzun sure okumak şart değildir. Yavaş ve huzurla kılmak, çok rekâtı aceleyle bitirmekten daha hayırlıdır.
Kadir Gecesi hangi gecedir?
Kadir Gecesi, Kuranda bin aydan hayırlı olduğu bildirilen gecedir. Hangi gece olduğu kesin bildirilmemiş; Peygamberimiz onu Ramazanın son on gününün tek gecelerinde aramamızı tavsiye etmiştir. Ülkemizde geleneksel olarak Ramazanın 27. gecesi ihya edilir. En güzeli, son on gecenin tamamını değerlendirmeye çalışmaktır. Bu gecede namaz kılmak, Kuran okumak, tövbe etmek ve dua etmek tavsiye edilir.
Kadir Gecesini Son Onda Arayın →Ramazan Ayı ve Kadir Gecesi →Mübarek Gün ve Geceler SSS →
Kadir Gecesinde ne yapmalı, hangi dua okunmalı?
Kadir Gecesinde nafile namaz kılmak, Kuran okumak, istiğfar etmek ve dua etmek tavsiye edilir. Hz. Âişenin sorusu üzerine Peygamberimizin öğrettiği duada, Allahın çok affedici olduğu ve af dilendiği dile getirilir. Kadir suresini okumak da güzeldir. Sabaha kadar uyumamak şart değildir; gücünüz kadarını yapıp kendinizi zorlamamanız daha doğrudur. Niyetin samimiyeti, geçirilen saatin uzunluğundan kıymetlidir.
İtikâf nedir, nasıl yapılır?
İtikâf, ibadet niyetiyle camide bir süre kalmaktır. Ramazanın son on gününde itikâfa girmek sünnettir ve Peygamberimizin düzenli olarak yaptığı bir uygulamadır. Bu süre boyunca kişi camiden zaruri ihtiyaçları dışında çıkmaz, vaktini namaz, Kuran ve zikirle geçirir. On gün kalmak zorunlu değildir; bir gün ya da birkaç saat için de nafile itikâf niyeti edilebilir. Kadınlar evlerinin uygun bir köşesinde itikâf yapabilir.
Ramazanda hatim indirmek ve mukabele nedir?
Hatim, Kuranı baştan sona okuyup bitirmektir. Mukabele ise bir kişinin yüksek sesle okuyup diğerlerinin takip etmesidir; Ramazanda camilerde yaygın olarak yapılır. Ramazanda en az bir hatim indirmek güzel bir gelenektir, fakat farz değildir. Günde yaklaşık yirmi sayfa okuyan kişi ay sonunda hatmi tamamlar. Okumayı bilmeyen kişi dinleyerek de sevap kazanır; aceleyle ve yanlış okumak yerine yavaş ve doğru okumak tavsiye edilir.
Oruç tutamayan kişi teravih ve diğer ibadetleri yapabilir mi?
Elbette yapabilir. Hastalık, yaş ya da başka bir mazeretle oruç tutamayan kişi teravih kılabilir, Kuran okuyabilir, zikir edebilir, sadaka verebilir ve iftar verebilir. Oruç tutmamak diğer ibadetlere engel değildir. Ramazanın manevi havasından faydalanmanın pek çok yolu vardır. Oruç tutamadığı için üzülen kişinin bu üzüntüsü de Allah katında kıymetlidir; kendini suçlamasına gerek yoktur.
Ramazanda namazı kaçırmamak için nasıl bir düzen kurabilirim?
Sahur ve iftar saatlerine göre uyku düzenini baştan planlamak en etkili yoldur. Sahurdan sonra sabah namazını kılıp uyumak, ikindiyi iş çıkışına denk getirmek, teravih için yatsıdan sonra belli bir saat ayırmak işi kolaylaştırır. Gündüz kısa bir uyku vermek yorgunluğu azaltır. Ramazanda kaçan namazları telafi etmek için kaza namazı kılmak gerekir; birikmişse bir plan yapıp azar azar ödemek en gerçekçi yöntemdir.
Ramazanda her gece sabaha kadar ibadet etmek gerekir mi?
Hayır, gerekmez. Dinimiz süreklilik gösteren az ibadeti, bir seferde yapılıp sonra bırakılan çok ibadete tercih eder. Kendini zorlayarak uykusuz kalmak, gündüz işini ve ailesine karşı sorumluluklarını aksatmaya yol açabilir. Peygamberimiz ibadette aşırılıktan sakındırmıştır. Her gece bir miktar Kuran okumak, teravih kılmak ve dua etmek yeterlidir. Son on gecede gayreti artırmak ise güzel bir tercihtir.
Fitre, Zekât ve Sadaka
Fitre nedir, kimler vermek zorundadır?
Fitre, Ramazan Bayramına kavuşan ve temel ihtiyaçları dışında zekât nisabı kadar mala sahip olan her Müslümanın vermesi gereken sadakadır. Kişi kendisi ve bakmakla yükümlü olduğu küçük çocukları için verir. Oruç tutup tutmamak fitre yükümlülüğünü etkilemez. Fitre miktarı her yıl Diyanet tarafından açıklanır. Temel ihtiyaçları ancak karşılayan kişiye fitre vacip olmaz, aksine fitre alabilir.
Fitre (Sadaka-i Fıtr) →Fitre ve Fidye Hesaplama →Zekât ve Sadaka SSS →
Fitre ne zamana kadar verilmelidir?
Fitrenin bayram namazından önce verilmesi en faziletlidir; böylece fakir de bayrama rahat girer. Ramazan içinde erken vermek de caizdir ve pek çok kişi bunu tercih eder. Bayram namazından sonraya kalırsa yükümlülük düşmez, sonradan da verilmesi gerekir. Gecikme sadaka olma vasfını azaltır ama borç olarak kalır. Kime vereceğinizi önceden belirlemek, son güne kalmasını önler.
Fitre kimlere verilir, akrabaya verilebilir mi?
Fitre, zekât verilebilen kişilere verilir: yani zekât nisabına ulaşmamış ihtiyaç sahibi Müslümanlara. Anne, baba, dede, çocuk ve torun gibi usul ve füru sayılan yakınlara verilmez. Kardeş, amca, dayı, hala, teyze ve yeğen gibi akrabalara ise verilebilir, hatta önce onlara vermek daha faziletlidir. Eşler birbirine fitre vermez. Güvenilir hayır kurumları aracılığıyla da verilebilir.
Zekât Kimlere Verilir →Fitre (Sadaka-i Fıtr) →Zekât ve Sadaka SSS →
Zekât Ramazanda mı verilir?
Zekâtın Ramazanda verilmesi şart değildir. Zekât, mal üzerinden bir kamerî yıl geçtikten sonra verilir; bu tarih kişiye göre değişir. Ancak pek çok kişi hatırlamak kolay olduğu ve Ramazanın sevabı daha bereketli görüldüğü için Ramazanı tercih eder. Bunda bir sakınca yoktur. Önemli olan, hesabı doğru yapmak ve geciktirmemektir. Nisap hesabı için zekât hesaplama aracından faydalanabilirsiniz.
Fitre ile zekât ve sadaka arasındaki fark nedir?
Zekât, belirli bir mala sahip olan kişinin yılda bir kez verdiği farz ibadettir ve kırkta bir oranındadır. Fitre, bayrama kavuşan kişinin verdiği, kişi başına sabit miktarda vacip bir sadakadır. Sadaka ise miktarı ve zamanı serbest, gönüllü bir yardımdır. Üçü birbirinin yerine geçmez; zekât borcu olan kişi fitre verdi diye zekâttan kurtulmaz. Hesapları ayrı tutmak karışıklığı önler.
Ramazanda her gün sadaka vermek zorunlu mu?
Hayır, zorunlu değildir. Sadaka gönüllü bir ibadettir; miktarı ve sıklığı kişinin imkânına bağlıdır. Ramazanda sadakanın çoğaltılması tavsiye edilir, çünkü bu ayda hayır işlerinin bereketi artar. Ancak kimse kendini borca sokacak şekilde sadaka vermekle yükümlü değildir. Güzel bir söz, bir tebessüm, komşuya yardım da sadaka sayılır. Hadiste her tesbihin bir sadaka olduğu bildirilmiştir.
Ramazanda Her Gün Sadaka Zorunlu mu →Her Tesbih Bir Sadakadır →Sadaka Malı Eksiltmez →
Fitreyi nakit olarak vermek caiz midir?
Evet, caizdir. Klasik kaynaklarda buğday, arpa, hurma ve kuru üzüm gibi gıdalar üzerinden ölçü belirlenmiştir; günümüzde bu ölçünün parasal karşılığı esas alınır. Nakit vermek fakirin ihtiyacını daha iyi karşıladığı için tercih edilir. Diyanetin her yıl açıkladığı asgari miktar bir alt sınırdır; imkânı olan daha fazla verebilir. Yemek, giysi ya da market kartı şeklinde vermek de mümkündür.
Bir ailede fitre kaç kişi için verilir?
Fitre, yükümlü olan kişinin kendisi ve bakmakla yükümlü olduğu küçük çocukları için verilir. Hanefî mezhebine göre eş kendi fitresinden sorumludur; kocası vermekle yükümlü olmasa da verebilir. Ergen olmuş ve kendi malı bulunan çocuk kendi fitresini verir. Çalışmayan yetişkin bir evlat için babanın vermesi güzel görülür. Aile içinde kimin kaç fitre vereceğini önceden konuşup paylaştırmak pratik bir çözümdür.
Fitre ve zekâtı hayır kurumuna vermek doğru olur mu?
Evet, güvenilir ve denetlenen bir kurum aracılığıyla vermek caizdir. Kurum sizin vekiliniz gibi davranır ve yardımı hak sahibine ulaştırır. Önemli olan kurumun fitreyi ve zekâtı amacı dışında kullanmamasıdır. Kurumun ne kadarını yerinde harcadığını, şeffaflık raporu olup olmadığını araştırmak sizin sorumluluğunuzdadır. Dilerseniz tanıdığınız bir ihtiyaç sahibine elden, onurunu kırmayacak şekilde vermeyi de seçebilirsiniz.
Zekât Kimlere Verilir →Zekât ve Sadaka SSS →Ticaret ve Kazanç SSS →
Hastalık, Yolculuk ve Yaşlılık
Hasta olan kişi oruç tutmak zorunda mı?
Hastalığı orucu tutmakla ağırlaşacak ya da iyileşmesi gecikecek kişi oruç tutmaz, iyileştikten sonra kaza eder. Bu bir kaçış değil, Kuranda tanınan bir ruhsattır. Burada ölçü, kişinin kendi tahmini değil hekimin değerlendirmesidir. Hastalık geçici ise kaza, kalıcı ise fidye devreye girer. Ailenizin baskısıyla sağlığınızı riske atmanız dinen gerekli değildir; doktorunuzun yazılı görüşüyle müftülüğe danışabilirsiniz.
Oruç Nedir, Kimlere Farzdır →Doktor İzin Vermiyor, Ailem Baskı Yapıyor →Sağlık ve Tıp SSS →
Şeker hastası oruç tutabilir mi?
Bu tamamen hastalığın türüne, kullanılan ilaca ve kişinin genel durumuna bağlıdır. İnsülin kullanan ya da kan şekeri kontrolsüz seyreden kişiler için oruç ciddi risk taşıyabilir. Karar mutlaka hekimle birlikte verilmelidir. Doktor sakıncalı görüyorsa oruç tutulmaz; geçici durumda kaza, kalıcı durumda fidye gerekir. Oruç tutmaya izin verilse bile ilaç ve öğün saatlerinin yeniden düzenlenmesi şarttır. Burada verilen bilgi tıbbi tavsiye değildir.
Düzenli ilaç kullanan biri orucunu nasıl ayarlar?
Günde bir ya da iki kez alınan ilaçlar genellikle iftar ve sahur saatlerine kaydırılabilir; bunu hekiminize sorarak yapmanız gerekir. Gündüz mutlaka alınması gereken bir ilaç varsa oruç tutulmaz, mazeret durumuna göre kaza ya da fidye yoluna gidilir. İlacı kendi kararınızla ertelemek ya da atlamak sağlığınıza zarar verebilir. Hiçbir ibadet, sağlığınızı tehlikeye atmayı gerektirmez.
Yolculukta oruç tutmak gerekir mi?
Dinen yolcu sayılan kişi (yaklaşık doksan kilometre ve üzeri bir mesafeye gidip orada on beş günden az kalacak olan) oruç tutmayabilir; döndükten sonra kaza eder. Zorlanmıyorsa tutması daha faziletlidir. Yolculukta tutmak günah değildir, tutmamak da değildir; bu bir kolaylıktır. Yola oruçlu çıkıp yolda zorlanan kişi orucunu bozabilir, o günü kaza eder. Uzun uçak yolculuklarında vakitler karışabilir; indiğiniz yerin takvimine uyarsınız.
Ağır işte çalışanlar oruç tutmayabilir mi?
Ağır iş tek başına oruç tutmamak için mazeret sayılmaz. Ancak maden, fırın, inşaat gibi işlerde çalışan kişi oruçla birlikte sağlığı için gerçek bir tehlike oluşuyorsa, bu bir hastalık riski gibi değerlendirilebilir. Önce vardiya değişikliği, izin ya da işi hafifletme gibi çözümler aranır. Çözüm bulunamıyorsa durumu müftülüğe anlatıp kendi hâlinize uygun görüşü almanız gerekir. Yorgunluk ya da iştahsızlık orucu bozmaz.
Oruçlu Diye İşte Tembellik →İş Yerinde Oruçlu Stresle Baş Etmek →Ticaret ve Kazanç SSS →
Yaşlı bir kişi oruç tutamıyorsa ne yapar?
İleri yaş sebebiyle oruç tutmaya gücü olmayan kişi fidye verir; kaza etmesi gerekmez, çünkü ileride tutabilecek bir durum beklenmez. Fidyeyi her gün için ayrı ayrı ya da Ramazan sonunda toplu olarak verebilir. Maddi gücü yoksa yükümlülük düşer, Allahtan af diler. Yaşlı bir yakınınızı oruca zorlamak doğru değildir; onun yerine iftar sofrasına dahil etmek, Kuran dinletmek gibi yollarla Ramazanı yaşatmak daha güzeldir.
Huzurevinde Kalan Yaşlı Oruç Tutmalı mı →Fitre ve Fidye Hesaplama →
Engelli bir kişiye oruç farz mıdır?
Bedensel bir engel tek başına orucu düşürmez; akıl sağlığı yerinde olan ve oruç tutmaya gücü yeten kişi oruçla yükümlüdür. Ancak oruç kişinin sağlığını bozacak, kullandığı cihaz veya ilaç düzenini imkânsız kılacak durumdaysa mazeret doğar. Zihinsel engeli sebebiyle yükümlülüğü kavrayamayan kişiye oruç farz olmaz. Engelli bir yakını oruca zorlamak yerine durumunu hekim ve müftülükle birlikte değerlendirmek gerekir.
Hastanede yatan bir hasta oruç tutabilir mi?
Hastanede yatmak kendi başına orucu düşürmez; ama çoğu durumda tedavi, serum, tahlil ve beslenme düzeni oruca engel olur. Bu durumda hasta oruç tutmaz, iyileştikten sonra kaza eder. Hastane yemek saatleri sahur ve iftara uymuyorsa, hemşire ile konuşarak düzenleme istenebilir. Refakatçi kişinin orucu ise kendi sağlığına bağlıdır; hasta bakımı yorgunluğu tek başına mazeret sayılmaz ama sağlığı bozuluyorsa mazeret olur.
Kadınlara Mahsus Durumlar
Âdet günlerinde oruç tutulur mu?
Hayır, âdet (hayız) ve lohusalık günlerinde oruç tutulmaz; tutulsa da geçerli olmaz. Bu günler bir eksiklik değil, Allahın tanıdığı bir ruhsattır. O günler sonradan kaza edilir. Namaz ise kaza edilmez, sadece oruç kaza edilir. Gündüz âdet başlayan kadın orucunu bozar, aç kalmaya devam etmesi gerekmez. Temizlendikten sonra gusül alıp ibadetine devam eder.
Âdetli Kadın Namazlarını Kaza Eder mi →Gusül Nasıl Alınır →Kadın ve İbadet SSS →
Gündüz âdeti başlayan kadın akşama kadar aç kalmalı mı?
Hayır. Âdet başladığı anda oruç hükmen bozulur; kadının aç kalmaya devam etmesi gerekmez. O gün yiyip içebilir, bu bir saygısızlık değildir. Sadece aile içinde ya da toplulukta durumu belli etmemek isteyen kişi dilerse sakin bir şekilde ara verebilir. O gün daha sonra kaza edilir. Bu konuda kendini suçlu hissetmeye gerek yoktur; durum tamamen dinin tanıdığı bir kolaylıktır.
Gündüz Âdet Başlayan Akşama Kadar Aç Kalmalı mı →Kadın ve İbadet SSS →
Hamile ve emziren kadın oruç tutmak zorunda mı?
Hamile veya emziren kadın, kendisinin ya da bebeğinin zarar görmesinden korkuyorsa oruç tutmaz; sonradan kaza eder. Zarar ihtimalini hekimle birlikte değerlendirmek gerekir. Sağlığı iyi olan ve doktoru sakınca görmeyen kadın tutabilir. Tutmadığı günler için fidye değil kaza gerekir, çünkü durum geçicidir. Birkaç yıl art arda hamilelik ve emzirme sebebiyle borç birikirse, uygun dönemlerde azar azar kaza etmek mümkündür.
Âdeti geciktirmek için ilaç kullanmak caiz mi?
Âlimler arasında görüş farkı vardır. Bedene zarar vermeyeceği hekim tarafından söylenmişse, Ramazanı tam tutabilmek için ilaç kullanmanın caiz olduğunu söyleyen âlimler vardır. Buna karşılık bedenin doğal düzenine müdahale edilmemesi gerektiğini söyleyenler de vardır. Kesin hüküm için müftülüğe ve mutlaka bir kadın hastalıkları hekimine danışmanız gerekir. Kaza etmek zaten meşru bir yoldur; ilaç kullanmak zorunlu değildir.
Cünüp olarak sahur vaktine girildi, oruç geçerli mi?
Evet, oruç geçerlidir. Gusül gerektiren bir durumda imsak vaktine girmek orucu bozmaz. Kişi sabah gusül alıp namazını kılar ve orucuna devam eder. Guslü geciktirmek orucu etkilemez, fakat namaz için gusül şarttır. Bu yüzden vakit kaybetmeden yıkanmak gerekir. Aynı şekilde âdeti gece biten kadın, henüz gusül almasa da oruca niyet edebilir; sabah yıkanır.
Gusül Nedir ve Farzları →Gusülde Özel Durumlar →Abdest ve Gusül SSS →
Ramazanda eşler arasında ilişki ne zaman caizdir?
Gündüz, yani imsak ile iftar arasında eşler arasındaki ilişki yasaktır ve orucu bozar; bilerek yapılırsa hem kaza hem kefaret gerekir. İftardan sonra sahura kadar ise helaldir. Gece ilişkiden sonra gusül alınır; gusül sabaha kalsa bile oruç geçerli olur. Gündüz öpüşmek ve sarılmak orucu bozmaz, fakat kendine güvenemeyen kişi için hoş görülmez. Bu konuda sorularınızı mahremiyete saygılı biçimde müftülüğe iletebilirsiniz.
Oruçta Kaza ve Kefaret →Aile ve Nikâh SSS →Gusül Abdesti Nasıl Alınır →
Menopoz dönemindeki değişimler oruca engel mi?
Menopoz kendi başına oruca engel değildir. Ancak bu dönemde yaşanan ani sıcaklık basmaları, uyku bozukluğu ve ruh hâli değişimleri orucu zorlaştırabilir. Sağlığınız bozulacak düzeyde zorlanıyorsanız hekiminize danışmanız, gerekiyorsa o günleri kaza etmeniz uygun olur. Bol su içmek, sahuru atlamamak ve gündüz dinlenmek zorlanmayı azaltır. Kendinizi başkalarıyla kıyaslamadan, gücünüz kadarını yapmanız yeterlidir.
Ramazan Bayramı ve Diğer Oruçlar
Ramazan Bayramı namazı nasıl kılınır?
Bayram namazı iki rekâttır ve cemaatle kılınır; Hanefî mezhebinde vacip sayılır. Birinci rekâtta Fâtihadan önce üç, ikinci rekâtta rükûdan önce üç olmak üzere altı ilave tekbir vardır. Vakti güneşin doğuşundan bir süre sonra başlar, öğleye kadar sürer. Kaçıran kişi tek başına kılmaz, kaza etmez. Kadınlar da cemaate katılabilir. Bayram sabahı gusül almak, güzel giyinmek ve tekbir getirmek sünnettir.
Bayram günü oruç tutulabilir mi?
Ramazan Bayramının birinci günü oruç tutmak yasaktır. Bayramın ikinci ve üçüncü günleri ise oruç tutulabilir; kaza borcu olan kişi bu günlerde kaza orucuna başlayabilir. Kurban Bayramının dört gününde ise oruç tutulmaz. Bayram günleri yemek, sevinmek ve ziyaret günleridir. Bayramda mutlu hissetmek zorunda değilsiniz; yakın kaybı ya da sıkıntı yaşayan kişi kendine zaman tanıyabilir.
Bayramda Mutlu Hissetmek Zorunda mıyım →Kurban Bayramı ve Arefe →
Şevval orucu nedir, nasıl tutulur?
Şevval orucu, Ramazan Bayramından sonra Şevval ayında tutulan altı günlük nafile oruçtur. Hadiste, Ramazanı tutup ardından Şevvalde altı gün oruç tutan kişinin bir yıl oruç tutmuş gibi sevap kazanacağı bildirilmiştir. Bu altı gün aralıksız olmak zorunda değildir, ay içinde dağıtılabilir. Bayramın birinci günü tutulmaz. Kaza borcu olan kişinin önce kazayı tutması daha uygundur, ancak ikisini birlikte planlamak da mümkündür.
Aşure günü ve Muharrem ayında oruç tutmak nasıldır?
Muharrem ayı hürmetli aylardandır ve bu ayda oruç tutmak faziletlidir. Özellikle aşure günü, yani Muharremin onuncu günü oruç tutmak sünnettir. Yalnız bu günü tek başına tutmak yerine, bir gün öncesi ya da sonrasıyla birlikte tutmak tavsiye edilmiştir. Aşure tatlısı yapıp dağıtmak dinî bir emir değil, güzel bir gelenektir. Bu oruçlar nafiledir; tutamayan kişi günaha girmez.
Aşure Günü →Üç Aylar ve Kandil Geceleri →Mübarek Gün ve Geceler SSS →
Üç aylarda ve kandil günlerinde oruç tutmak gerekir mi?
Recep, Şaban ve Ramazan üç aylar olarak bilinir. Ramazan dışındaki aylarda oruç tutmak farz değil nafiledir. Şaban ayında oruç tutmanın Peygamberimizin âdeti olduğu bildirilir. Regaib, Mirac ve Berat gibi gecelerin öncesinde ya da sonrasında oruç tutmak isteyen kişi nafile olarak tutabilir. Üç ayların tamamını aralıksız oruçla geçirmek dinen gerekli değildir ve bedene zarar verebilir.
Üç Aylar ve Kandil Geceleri →Dinî Günler Takvimi →Mübarek Gün ve Geceler SSS →
Arefe günü oruç tutmak sünnet mi?
Kurban Bayramı öncesindeki arefe günü oruç tutmak, hacda olmayanlar için faziletli görülmüştür. Hacılar ise Arafatta oruç tutmaz, çünkü ibadetin yoğunluğu güç gerektirir. Ramazan Bayramı arefesinde de oruç tutulabilir; bu zaten Ramazanın son günüdür. Arefe orucu nafiledir, tutmamak günah değildir. Bayram sabahı erken kalkıp namaza yetişebilmek için geceyi rahat geçirmek de önemlidir.
Pazartesi ve perşembe oruçları hakkında ne biliyoruz?
Peygamberimizin pazartesi ve perşembe günleri oruç tutmaya özen gösterdiği bildirilmiştir. Bu nafile bir oruçtur, isteyen tutar. Haftada iki gün oruç, nefsi terbiye etmek ve Ramazana hazırlanmak için güzel bir alışkanlıktır. Çalışan kişiler için zor olabilir; o zaman ayda bir ya da iki gün de yeterlidir. Nafile oruç tutmaya niyet eden kişi, gün içinde mazeret çıkarsa orucunu bozabilir, dilerse sonra tutar.
Ramazan sonrası kazandığım alışkanlıkları nasıl sürdürürüm?
En kolay yol, küçük ve sürdürülebilir hedefler koymaktır. Her gün bir sayfa Kuran okumak, haftada bir gün nafile oruç tutmak, her ay bir miktar sadaka ayırmak gibi. Ramazanda kurduğunuz namaz düzenini bozmamaya çalışmak en kıymetlisidir. Şevval orucuyla başlamak güzel bir köprü olur. İbadet takibi ve zikir araçları, alışkanlığı sürdürmeyi kolaylaştırır. Az ama devamlı olanı seçmek, çok ama kesintili olandan hayırlıdır.